تأثیر بوم و فرهنگ بر خلق نقشمایه‌های سوزن‌دوزی در پوشاک محلی زنان ترکمن با نظری بر هویت فرهنگی و تبارشناسی قومی

نقشمایه‌های به‌کار رفته در سوزن‌دوزی‌های ترکمن، متأثر از شرایط اقلیمی، ‌فرهنگی، تاریخی و نیز آداب‌ورسوم و سنت‌های اقوام مختلف ترکمن است. هنرمندان سوزن‌دوز ترکمن، با توجه به برداشت‌های خود از ‌باورها، فرهنگ، پیشینۀ تاریخی و طبیعت و محیط پیرامون، نقشمایه‌هایی را که حاوی مفاهیم آشکار و پنهان است،‌ بر ر...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: مصطفی رستمی, طاهره میر, بی بی رابعه مامی
Format: Article
Language:English
Published: Nazar research center for Art, Architecture & Urbanism 2024-11-01
Series:گردشگری فرهنگ
Subjects:
Online Access:https://www.toc-sj.com/article_210979_47a9b6d3167b1248ad678e9d838a9edd.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
Description
Summary:نقشمایه‌های به‌کار رفته در سوزن‌دوزی‌های ترکمن، متأثر از شرایط اقلیمی، ‌فرهنگی، تاریخی و نیز آداب‌ورسوم و سنت‌های اقوام مختلف ترکمن است. هنرمندان سوزن‌دوز ترکمن، با توجه به برداشت‌های خود از ‌باورها، فرهنگ، پیشینۀ تاریخی و طبیعت و محیط پیرامون، نقشمایه‌هایی را که حاوی مفاهیم آشکار و پنهان است،‌ بر روی البسۀ محلی خلق می‌کنند. این پژوهش - که به روش توصیفی انجام شد - می‌کوشد تا ضمن بررسی ویژگی‌های نقشمایه‌های به‌کار رفته در سوزن‌دوزی ترکمن،‌ به تحلیل عوامل تأثیرگذار بر خلق نقشمایه‌های پوشاک زنان آن دیار بپردازد و به این پرسش پاسخ دهد که بوم و فرهنگ چگونه بر خلق نقشمایه‌های سوزن‌دوزی پوشاک سنتی زنان ترکمن تأثیرگذارند؟ حاصل پژوهش نشان می‌دهد پدیده‌های تصویری نهفته در نقشمایه‌های مذکور مفاهیم متفاوتی دارند و تأثیر الهامات طبیعی بر آن‌ها،‌ گاه به چنان شکلی از انتزاع نائل می‌شود که به سختی می‌توان معادلی برای آن در پدیده‌های پیرامون باز شناخت. با توجه به گذشتۀ تاریخی و نوع باورها و فرهنگ حاکم در منطقۀ ترکمن صحرا،‌ همچنین طبیعت ویژۀ این دیار، نقشمایه‌هایی که در سوزن‌دوزی‌های سنتی پوشاک زنان این سرزمین به‌کار می‌رود، برگرفته از ذهن هنرمندان ترکمن و تحت تأثیر عواملی چون: فرهنگ (آداب، رسوم، عقاید و باورها)، جانوران، طبیعت و محیط پیرامون و نیز بیانگر ویژگی‌ها و هویت‌های اقوام و دریافت‌های انتزاعی از عناصر جاری در زندگی آن‌هاست.
ISSN:2717-2627
2717-2635