XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I

“Sîret”, daha yaygın adıyla “siyer”, Hz. Peygamber’in hayatını konu alan eserlerin genel adıdır. İlk başta bu tür eserler için kullanılan “sîret” kelimesi daha sonra yaygın olarak “siyer” şeklinde kullanılmıştır. İlk örnekleri Arap edebiyatında olan “sîret” / “siyer”, Türk edebiyatında -XIV. yüzyıld...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Hasan Ali Esir
Format: Article
Language:English
Published: Selcuk University Press 2019-06-01
Series:Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
Subjects:
Online Access:http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/1035/762
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850166929442996224
author Hasan Ali Esir
author_facet Hasan Ali Esir
author_sort Hasan Ali Esir
collection DOAJ
description “Sîret”, daha yaygın adıyla “siyer”, Hz. Peygamber’in hayatını konu alan eserlerin genel adıdır. İlk başta bu tür eserler için kullanılan “sîret” kelimesi daha sonra yaygın olarak “siyer” şeklinde kullanılmıştır. İlk örnekleri Arap edebiyatında olan “sîret” / “siyer”, Türk edebiyatında -XIV. yüzyıldan itibaren görülmeye başlar. Türk edebiyatında bilinen ilk örmek, XIV. yüzyılın ikinci yarısında Darîr tarafından manzum-mensur olarak yazılan Sîretü’n-nebî’dir. Bugün bilinen ve tamamı manzum olan ilk örnek ise XV. yüzyılda Muhammed adlı bir müellif tarafından yazılan ve makaleye konu olan- Sîret’tir. Eser 15.500 beyit civarındadır. Eserde çok sayıda arkaik sözün bulunması onu Türk dili ve edebiyatı açısından önemli kılmaktadır. Sîret’in yazıldığı 872 [1467] yılından itibaren pek çok istinsahı ve taş baskısı yapılmıştır. Bu, onun çok sevilip okunduğunu gösterir. Ancak tespit edilen altmış dokuz nüshadan hiçbiri Muhammed’in kaleminden çıkan eseri tam olarak vermemektedir. Sîret’in bazı istinsah ve taş baskılarını yapanların, eser müellifinin adını çıkararak yerine kendi adlarını koydukları görülmektedir. Bu şekildeki bir değişikliğin, eseri sahiplenmek arzusundan kaynaklandığı anlaşılıyor. Makalede Sîret’tin yurt içinde ve yurt dışında tespit edilen nüshaları tanıtılacaktır. Sîret hakında bilgi veren çalışmalar ile nüshaların değerlendirilmesi ise bir sonraki makaleye konu olacaktır.
format Article
id doaj-art-e59c9457d67440e5953209975c7f2375
institution OA Journals
issn 2458-908X
2458-908X
language English
publishDate 2019-06-01
publisher Selcuk University Press
record_format Article
series Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
spelling doaj-art-e59c9457d67440e5953209975c7f23752025-08-20T02:21:19ZengSelcuk University PressSelçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi2458-908X2458-908X2019-06-0141638810.21497/sefad.586584XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-IHasan Ali Esir “Sîret”, daha yaygın adıyla “siyer”, Hz. Peygamber’in hayatını konu alan eserlerin genel adıdır. İlk başta bu tür eserler için kullanılan “sîret” kelimesi daha sonra yaygın olarak “siyer” şeklinde kullanılmıştır. İlk örnekleri Arap edebiyatında olan “sîret” / “siyer”, Türk edebiyatında -XIV. yüzyıldan itibaren görülmeye başlar. Türk edebiyatında bilinen ilk örmek, XIV. yüzyılın ikinci yarısında Darîr tarafından manzum-mensur olarak yazılan Sîretü’n-nebî’dir. Bugün bilinen ve tamamı manzum olan ilk örnek ise XV. yüzyılda Muhammed adlı bir müellif tarafından yazılan ve makaleye konu olan- Sîret’tir. Eser 15.500 beyit civarındadır. Eserde çok sayıda arkaik sözün bulunması onu Türk dili ve edebiyatı açısından önemli kılmaktadır. Sîret’in yazıldığı 872 [1467] yılından itibaren pek çok istinsahı ve taş baskısı yapılmıştır. Bu, onun çok sevilip okunduğunu gösterir. Ancak tespit edilen altmış dokuz nüshadan hiçbiri Muhammed’in kaleminden çıkan eseri tam olarak vermemektedir. Sîret’in bazı istinsah ve taş baskılarını yapanların, eser müellifinin adını çıkararak yerine kendi adlarını koydukları görülmektedir. Bu şekildeki bir değişikliğin, eseri sahiplenmek arzusundan kaynaklandığı anlaşılıyor. Makalede Sîret’tin yurt içinde ve yurt dışında tespit edilen nüshaları tanıtılacaktır. Sîret hakında bilgi veren çalışmalar ile nüshaların değerlendirilmesi ise bir sonraki makaleye konu olacaktır.http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/1035/762SîretsiyerMuhammedyazma nüshataş baskı
spellingShingle Hasan Ali Esir
XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
Sîret
siyer
Muhammed
yazma nüsha
taş baskı
title XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
title_full XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
title_fullStr XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
title_full_unstemmed XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
title_short XV. Yüzyılda Muhammed Tarafından Yazılan Manzum Sîret’in Nüshaları-I
title_sort xv yuzyilda muhammed tarafindan yazilan manzum siret in nushalari i
topic Sîret
siyer
Muhammed
yazma nüsha
taş baskı
url http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/1035/762
work_keys_str_mv AT hasanaliesir xvyuzyıldamuhammedtarafındanyazılanmanzumsiretinnushalarıi