اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری

چکیدهسابقه و هدف: تأمین مواد خوراکی در دوره پرواربندی نزدیک به 65 تا 70 درصد هزینه‌های مربوط به پرورش و نگه‌داری دام را شامل می‌شود، مهمترین مسئله در تهیه جیره، انتخاب مواد اولیه با قابلیت دسترسی زیاد، قیمت ارزان و دارای ارزش خوراکی برای تأمین احتیاجات غذایی توصیه شده هر نوع دام می‌باشد. خیساب ذرت ا...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: اشکان کاویانی, رامین سلامت دوست نوبر, حبیب اقدم شهریار, ناصر ماهری سیس
Format: Article
Language:fas
Published: Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources 2022-05-01
Series:پژوهش در نشخوارکنندگان
Subjects:
Online Access:https://ejrr.gau.ac.ir/article_5929_d12d9720ce4909c290400b606f8da9fb.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850056234966712320
author اشکان کاویانی
رامین سلامت دوست نوبر
حبیب اقدم شهریار
ناصر ماهری سیس
author_facet اشکان کاویانی
رامین سلامت دوست نوبر
حبیب اقدم شهریار
ناصر ماهری سیس
author_sort اشکان کاویانی
collection DOAJ
description چکیدهسابقه و هدف: تأمین مواد خوراکی در دوره پرواربندی نزدیک به 65 تا 70 درصد هزینه‌های مربوط به پرورش و نگه‌داری دام را شامل می‌شود، مهمترین مسئله در تهیه جیره، انتخاب مواد اولیه با قابلیت دسترسی زیاد، قیمت ارزان و دارای ارزش خوراکی برای تأمین احتیاجات غذایی توصیه شده هر نوع دام می‌باشد. خیساب ذرت از جمله پس‌ماندهای صنعتی می‌باشد، که طی فرآیند آسیاب مرطوب دانه ذرت جهت استحصال نشاسته و روغن ذرت تولید می‌شود، فرآوری یکی از راه‌های تغییر و بهبود ارزش تغذیه‌ای دانه به‌ویژه نشاسته و پروتئین است. از جمله دلایل استفاده از خیساب ذرت می‌توان به بالا بودن ارزش تغذیه‌ای خیساب ذرت (محتوای پروتئین زیاد)، سطح تولید خیساب ذرت در کشور و قیمت ارزان این محصول فرعی اشاره نمود.مواد و روش‌ها: این آزمایش با هدف اثر سطوح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید به‌صورت جایگزین با کنجاله سویا بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های پرواری انجام شد. برای عمل‌آوری خیساب ذرت از فرمالین 37 درصد در غلظت 5/3 درصد استفاده شد. تعداد 25 بره نر نژاد لری بختیاری با میانگین وزن 3 ± 26 کیلوگرم و سن حدود 3 ماهگی در دوره 105 روزه (15 روز عادت‌پذیری و 90 روز دوره اصلی) در قالب طرح کاملاً تصادفی با 5 تیمار آزمایشی و 5 تکرار اختصاص یافت. تیمارهای آزمایش شامل جیره‌های دارای کنجاله سویا که با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید (صفر، 25، 50، 75 و 100 درصد) جایگزین شده در جیره بودند. یافته‌ها: بیشترین وزن بدن، مصرف ماده خشک روزانه و افزایش وزن روزانه مربوط به بره‌های تغذیه شده با تیمار سطح 100 درصد خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید و کمترین مصرف خوراک و افزایش وزن روزانه مربوط به بره‌های تغذیه شده با تیمار شاهد بود (05/0>P). با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید ضریب تبدیل خوراک بهبود یافت اما معنی‌دار نبود. با افزایش خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره pH شکمبه بره‌ها کاهش معنی‌داری یافت (05/0>P). در تمام جیره‌های آزمایشی، غلظت آمونیاک مایع شکمبه در دامنه بهینه (5/8 تا بیش از 30 میلی‌گرم بر دسی‌لیتر) گزارش شد. غلظت کل اسیدهای‌‌چرب ‌فرار، تراکم استات، تراکم پروپیونات، بوتیرات، نسبت استات به پروپیونات در مایع شکمبه دام‌های آزمایشی که از جیره حاوی خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید تغذیه کردند، تحت‌تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت. با این حال، تراکم شکمبه‌ای والرات و ایزووالرات با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید، به‌طور معنی‌داری کاهش یافت (05/0>P). میزان دفع هر یک از مشتقات پورینی (آلانتوئین، اسید اوریک، گزانتین + هیپوگزانتین) و کل دفع و جذب مشتقات پورینی از ادرار و میزان پروتئین میکروبی ساخته شده در شکمبه تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار گرفت و تفاوت مشاهده شده معنی‌دار بود (تیمار شاهد بیشترین و تیمار سطح 100 درصد خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید کمترین را نشان داد) (05/0>P). میزان نیتروژن دفعی ادراری با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره، کاهش یافت.نتیجه‌گیری: نتایج یافته‌های آزمایش حاضر نشان داد که استفاده از خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره غذایی بره‌ها، وزن بدن، مصرف ماده خشک روزانه و افزایش وزن روزانه، افزایش و میزان آمونیاک، pH، اسیدچرب والرات و ایزووالرات و تولید پروتئین میکروبی شکمبه را در بره‌ها کاهش می‌دهد و باعث کاهش تجزیه پروتئین در شکمبه می‌شود و پروتئین خوراک در روده کوچک مورد تجزیه قرار می‌گیرد و استفاده از خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید جایگزین با کنجاله سویا تاثیر سویی بر عملکرد دام ندارد.
format Article
id doaj-art-e037c2fdc0dc400cb327daa866ff571d
institution DOAJ
issn 2345-4253
2345-4261
language fas
publishDate 2022-05-01
publisher Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
record_format Article
series پژوهش در نشخوارکنندگان
spelling doaj-art-e037c2fdc0dc400cb327daa866ff571d2025-08-20T02:51:45ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهش در نشخوارکنندگان2345-42532345-42612022-05-0110111610.22069/ejrr.2022.19792.18265929اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاریاشکان کاویانی0رامین سلامت دوست نوبر1حبیب اقدم شهریار2ناصر ماهری سیس3دانشجوی دکتری ، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران.استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران،دانشیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران.استادیار، گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی و دامپزشکی، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران،چکیدهسابقه و هدف: تأمین مواد خوراکی در دوره پرواربندی نزدیک به 65 تا 70 درصد هزینه‌های مربوط به پرورش و نگه‌داری دام را شامل می‌شود، مهمترین مسئله در تهیه جیره، انتخاب مواد اولیه با قابلیت دسترسی زیاد، قیمت ارزان و دارای ارزش خوراکی برای تأمین احتیاجات غذایی توصیه شده هر نوع دام می‌باشد. خیساب ذرت از جمله پس‌ماندهای صنعتی می‌باشد، که طی فرآیند آسیاب مرطوب دانه ذرت جهت استحصال نشاسته و روغن ذرت تولید می‌شود، فرآوری یکی از راه‌های تغییر و بهبود ارزش تغذیه‌ای دانه به‌ویژه نشاسته و پروتئین است. از جمله دلایل استفاده از خیساب ذرت می‌توان به بالا بودن ارزش تغذیه‌ای خیساب ذرت (محتوای پروتئین زیاد)، سطح تولید خیساب ذرت در کشور و قیمت ارزان این محصول فرعی اشاره نمود.مواد و روش‌ها: این آزمایش با هدف اثر سطوح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید به‌صورت جایگزین با کنجاله سویا بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های پرواری انجام شد. برای عمل‌آوری خیساب ذرت از فرمالین 37 درصد در غلظت 5/3 درصد استفاده شد. تعداد 25 بره نر نژاد لری بختیاری با میانگین وزن 3 ± 26 کیلوگرم و سن حدود 3 ماهگی در دوره 105 روزه (15 روز عادت‌پذیری و 90 روز دوره اصلی) در قالب طرح کاملاً تصادفی با 5 تیمار آزمایشی و 5 تکرار اختصاص یافت. تیمارهای آزمایش شامل جیره‌های دارای کنجاله سویا که با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید (صفر، 25، 50، 75 و 100 درصد) جایگزین شده در جیره بودند. یافته‌ها: بیشترین وزن بدن، مصرف ماده خشک روزانه و افزایش وزن روزانه مربوط به بره‌های تغذیه شده با تیمار سطح 100 درصد خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید و کمترین مصرف خوراک و افزایش وزن روزانه مربوط به بره‌های تغذیه شده با تیمار شاهد بود (05/0>P). با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید ضریب تبدیل خوراک بهبود یافت اما معنی‌دار نبود. با افزایش خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره pH شکمبه بره‌ها کاهش معنی‌داری یافت (05/0>P). در تمام جیره‌های آزمایشی، غلظت آمونیاک مایع شکمبه در دامنه بهینه (5/8 تا بیش از 30 میلی‌گرم بر دسی‌لیتر) گزارش شد. غلظت کل اسیدهای‌‌چرب ‌فرار، تراکم استات، تراکم پروپیونات، بوتیرات، نسبت استات به پروپیونات در مایع شکمبه دام‌های آزمایشی که از جیره حاوی خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید تغذیه کردند، تحت‌تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار نگرفت. با این حال، تراکم شکمبه‌ای والرات و ایزووالرات با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید، به‌طور معنی‌داری کاهش یافت (05/0>P). میزان دفع هر یک از مشتقات پورینی (آلانتوئین، اسید اوریک، گزانتین + هیپوگزانتین) و کل دفع و جذب مشتقات پورینی از ادرار و میزان پروتئین میکروبی ساخته شده در شکمبه تحت تأثیر جیره‌های آزمایشی قرار گرفت و تفاوت مشاهده شده معنی‌دار بود (تیمار شاهد بیشترین و تیمار سطح 100 درصد خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید کمترین را نشان داد) (05/0>P). میزان نیتروژن دفعی ادراری با افزایش سطح خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره، کاهش یافت.نتیجه‌گیری: نتایج یافته‌های آزمایش حاضر نشان داد که استفاده از خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید در جیره غذایی بره‌ها، وزن بدن، مصرف ماده خشک روزانه و افزایش وزن روزانه، افزایش و میزان آمونیاک، pH، اسیدچرب والرات و ایزووالرات و تولید پروتئین میکروبی شکمبه را در بره‌ها کاهش می‌دهد و باعث کاهش تجزیه پروتئین در شکمبه می‌شود و پروتئین خوراک در روده کوچک مورد تجزیه قرار می‌گیرد و استفاده از خیساب ذرت فرآوری شده با فرمالدئید جایگزین با کنجاله سویا تاثیر سویی بر عملکرد دام ندارد.https://ejrr.gau.ac.ir/article_5929_d12d9720ce4909c290400b606f8da9fb.pdfخیساب ذرتعملکرد رشدفراسنجه‌های شکمبه‌ایفرمالدئیدمشتقات پورینی
spellingShingle اشکان کاویانی
رامین سلامت دوست نوبر
حبیب اقدم شهریار
ناصر ماهری سیس
اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
پژوهش در نشخوارکنندگان
خیساب ذرت
عملکرد رشد
فراسنجه‌های شکمبه‌ای
فرمالدئید
مشتقات پورینی
title اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
title_full اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
title_fullStr اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
title_full_unstemmed اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
title_short اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
title_sort اثرات جایگزینی کنجاله سویا با سطوح مختلف خیساب ذرت فرآوری شده بر عملکرد رشد، فراسنجه‌های شکمبه‌ای و مشتقات پورینی بره‌های لری بختیاری
topic خیساب ذرت
عملکرد رشد
فراسنجه‌های شکمبه‌ای
فرمالدئید
مشتقات پورینی
url https://ejrr.gau.ac.ir/article_5929_d12d9720ce4909c290400b606f8da9fb.pdf
work_keys_str_mv AT ạsẖḵạnḵạwyạny ạtẖrạtjạygzynyḵnjạlhswyạbạsṭwḥmkẖtlfkẖysạbdẖrtfrậwrysẖdhbrʿmlḵrdrsẖdfrạsnjhhạysẖḵmbhạywmsẖtqạtpwrynybrhhạylrybkẖtyạry
AT rạmynslạmtdwstnwbr ạtẖrạtjạygzynyḵnjạlhswyạbạsṭwḥmkẖtlfkẖysạbdẖrtfrậwrysẖdhbrʿmlḵrdrsẖdfrạsnjhhạysẖḵmbhạywmsẖtqạtpwrynybrhhạylrybkẖtyạry
AT ḥbybạqdmsẖhryạr ạtẖrạtjạygzynyḵnjạlhswyạbạsṭwḥmkẖtlfkẖysạbdẖrtfrậwrysẖdhbrʿmlḵrdrsẖdfrạsnjhhạysẖḵmbhạywmsẖtqạtpwrynybrhhạylrybkẖtyạry
AT nạṣrmạhrysys ạtẖrạtjạygzynyḵnjạlhswyạbạsṭwḥmkẖtlfkẖysạbdẖrtfrậwrysẖdhbrʿmlḵrdrsẖdfrạsnjhhạysẖḵmbhạywmsẖtqạtpwrynybrhhạylrybkẖtyạry