ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ

یکی از عرصه‌های سلطه‌ی قدرت‌های استعمارگر بر سایر کشورها سلطه و استیلای زبانی است. ترجمه در حوزه‌ی مطالعات پسااستعماری گاه علاوه بر تعریف اصلی و سنتی خود به‌مثابه‌ی تهاجم تعبیر می‌گردد؛ به‌نحوی‌که، در قالب یک ابزار تهاجم در دست استعمارگر، زبان، فرهنگ و هویت مستعمره را مورد هجمه قرار داده و بعدها برا...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: رویا منصفی, مهدی تیما, رضا یل شرزه
Format: Article
Language:English
Published: The University of Tehran 2023-06-01
Series:پژوهش‌های زبان‌شناختی در زبان‌های خارجی
Subjects:
Online Access:https://jflr.ut.ac.ir/article_92123_e332e054cd4f93367df584e5e10478e4.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849313843317047296
author رویا منصفی
مهدی تیما
رضا یل شرزه
author_facet رویا منصفی
مهدی تیما
رضا یل شرزه
author_sort رویا منصفی
collection DOAJ
description یکی از عرصه‌های سلطه‌ی قدرت‌های استعمارگر بر سایر کشورها سلطه و استیلای زبانی است. ترجمه در حوزه‌ی مطالعات پسااستعماری گاه علاوه بر تعریف اصلی و سنتی خود به‌مثابه‌ی تهاجم تعبیر می‌گردد؛ به‌نحوی‌که، در قالب یک ابزار تهاجم در دست استعمارگر، زبان، فرهنگ و هویت مستعمره را مورد هجمه قرار داده و بعدها برای اینکه بتواند در آن مناطق جای پایی بازکرده و منافع خود را حفظ کند با استفاده از ابزار تبلیغ مستقیم، خبر و رسانه، افکار، فرهنگ و زبان خود را به این ملل تزریق می‌نماید. سازوکار شکل-گیری این گفتمان در نظریه‌ی ترجمه‌ی فرهنگی سوزان بَسنت (2014)؛ نظریه‌پرداز فرهنگی ترجمه، انعکاس یافته است. در همین راستا، تحقیق حاضر با روشی توصیفی-تحلیلی و رویکرد فرهنگی با استفاده از نمونه‎گیری هدفمند به بررسی مصادیق تهاجم فرهنگی از طریق ترجمه در متون خبری چند سال اخیر صفحات، کانال‌های مجازی و خبرگزاری‌های داخلی پرداخته است. نتایج تحقیق نشان داد که حوزه-های مهم فرهنگی، فکری و گفتمانی متن مقصد به ‌خاطر عملکرد رسانه‌، در ابعاد برگردان واژگانی مورد هجمه قرار گرفته‌اند. در واقع، ارزیابی داده‌ها علاوه بر شناخت چگونگی تأثیر فضای گفتمانی رسانه در امر ترجمه، گوشه‌هایی از این گفتمان پسااستعماری را در ابعاد ترجمانی تبیین کرده است. کلید واژگان: ترجمه، سوزان بَسنت، ترجمة فرهنگی، تهاجم فرهنگی، رسانه
format Article
id doaj-art-e0333fe3a96841d0a916df21fd2a9a71
institution Kabale University
issn 2588-4123
2588-7521
language English
publishDate 2023-06-01
publisher The University of Tehran
record_format Article
series پژوهش‌های زبان‌شناختی در زبان‌های خارجی
spelling doaj-art-e0333fe3a96841d0a916df21fd2a9a712025-08-20T03:52:38ZengThe University of Tehranپژوهش‌های زبان‌شناختی در زبان‌های خارجی2588-41232588-75212023-06-0113221522810.22059/jflr.2022.348540.98792123ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگرویا منصفی0مهدی تیما1رضا یل شرزه2گروه مطالعات ترجمه، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانگروه مطالعات ترجمه دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانگروه مطالعات ترجمه، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایرانیکی از عرصه‌های سلطه‌ی قدرت‌های استعمارگر بر سایر کشورها سلطه و استیلای زبانی است. ترجمه در حوزه‌ی مطالعات پسااستعماری گاه علاوه بر تعریف اصلی و سنتی خود به‌مثابه‌ی تهاجم تعبیر می‌گردد؛ به‌نحوی‌که، در قالب یک ابزار تهاجم در دست استعمارگر، زبان، فرهنگ و هویت مستعمره را مورد هجمه قرار داده و بعدها برای اینکه بتواند در آن مناطق جای پایی بازکرده و منافع خود را حفظ کند با استفاده از ابزار تبلیغ مستقیم، خبر و رسانه، افکار، فرهنگ و زبان خود را به این ملل تزریق می‌نماید. سازوکار شکل-گیری این گفتمان در نظریه‌ی ترجمه‌ی فرهنگی سوزان بَسنت (2014)؛ نظریه‌پرداز فرهنگی ترجمه، انعکاس یافته است. در همین راستا، تحقیق حاضر با روشی توصیفی-تحلیلی و رویکرد فرهنگی با استفاده از نمونه‎گیری هدفمند به بررسی مصادیق تهاجم فرهنگی از طریق ترجمه در متون خبری چند سال اخیر صفحات، کانال‌های مجازی و خبرگزاری‌های داخلی پرداخته است. نتایج تحقیق نشان داد که حوزه-های مهم فرهنگی، فکری و گفتمانی متن مقصد به ‌خاطر عملکرد رسانه‌، در ابعاد برگردان واژگانی مورد هجمه قرار گرفته‌اند. در واقع، ارزیابی داده‌ها علاوه بر شناخت چگونگی تأثیر فضای گفتمانی رسانه در امر ترجمه، گوشه‌هایی از این گفتمان پسااستعماری را در ابعاد ترجمانی تبیین کرده است. کلید واژگان: ترجمه، سوزان بَسنت، ترجمة فرهنگی، تهاجم فرهنگی، رسانهhttps://jflr.ut.ac.ir/article_92123_e332e054cd4f93367df584e5e10478e4.pdfترجمهسوزان بَسنتترجمة فرهنگیتهاجم فرهنگیرسانه
spellingShingle رویا منصفی
مهدی تیما
رضا یل شرزه
ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
پژوهش‌های زبان‌شناختی در زبان‌های خارجی
ترجمه
سوزان بَسنت
ترجمة فرهنگی
تهاجم فرهنگی
رسانه
title ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
title_full ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
title_fullStr ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
title_full_unstemmed ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
title_short ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم: بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
title_sort ترجمه به‌مثابه‌ی تهاجم بازخوانی تقابل ترجمه و فرهنگ
topic ترجمه
سوزان بَسنت
ترجمة فرهنگی
تهاجم فرهنگی
رسانه
url https://jflr.ut.ac.ir/article_92123_e332e054cd4f93367df584e5e10478e4.pdf
work_keys_str_mv AT rwyạmnṣfy trjmhbhmtẖạbhythạjmbạzkẖwạnytqạbltrjmhwfrhng
AT mhdytymạ trjmhbhmtẖạbhythạjmbạzkẖwạnytqạbltrjmhwfrhng
AT rḍạylsẖrzh trjmhbhmtẖạbhythạjmbạzkẖwạnytqạbltrjmhwfrhng