MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING

<p>Mevlânâ, bütün eserlerinde, özellikle de Mesnevî’de Allah’ın kendisine halife olarak yarattığı insanın bu sıfatı hak edebilmesinin, nefsini terbiye ederek “şirk, küfür, kibir, gazap, kin,  zulüm, düşmanlık, hırs, tama, haset, acelecilik” gibi şeytanî vasıflardan kurtulmasıyla mümkün olduğun...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Semra TUNÇ
Format: Article
Language:English
Published: Selcuk University Press 2011-01-01
Series:Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
Subjects:
Online Access:http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/93
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850166497632059392
author Semra TUNÇ
author_facet Semra TUNÇ
author_sort Semra TUNÇ
collection DOAJ
description <p>Mevlânâ, bütün eserlerinde, özellikle de Mesnevî’de Allah’ın kendisine halife olarak yarattığı insanın bu sıfatı hak edebilmesinin, nefsini terbiye ederek “şirk, küfür, kibir, gazap, kin,  zulüm, düşmanlık, hırs, tama, haset, acelecilik” gibi şeytanî vasıflardan kurtulmasıyla mümkün olduğunu örneklerle vurgular. Bir eğitim metodu olarak çoğunlukla vermek istediği mesajı zıddıyla öğretmeyi tercih eden Mevlânâ, insanın yaradılışta kendisine verilen bu değere layık olabilmesi ve meleklere eş mükemmel bir tıynete ulaşması için; “itaat, şükür, alçak gönüllülük, hilm, adalet, sevgi, kanaat, sabır” gibi müspet sıfatlarla donanması gerekliliği üzerinde durarak müspet ve menfi sonuçları da açıkça verir. İnsanın bu müspet sıfatları öne çıkarmasını sağlayacak çarpıcı teşbih ve nasihatlerle, kâmil insan olmasında ve gerçek kulluk şuuruna erişmesinde rehberlik eder.</p><p> Şüphesiz bu şuura ulaşmayı engelleyecek menfi karakter özelliklerinden biri, belki de en başta geleni “hırs”tır. Mevlânâ,  Mesnevî’de bu konuyu “dünya hırsı, mal-mülk hırsı, mevki hırsı, yeme hırsı” gibi çeşitli alt başlıklara dair hikâyeler, teşbihler ve sosyal hayattan örneklerle ele almaktadır. Yazımızda, bu örnekler tespit edilerek, Mevlânâ’nın; insanın bu kötü huydan kurtulabilmesi için sunduğu telkin, ikaz ve öğütlerine dikkat çekmektedir.</p>
format Article
id doaj-art-db1ad9a38bf64bb180e1ea67b51d71c6
institution OA Journals
issn 1300-4921
2458-908X
language English
publishDate 2011-01-01
publisher Selcuk University Press
record_format Article
series Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
spelling doaj-art-db1ad9a38bf64bb180e1ea67b51d71c62025-08-20T02:21:25ZengSelcuk University PressSelçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi1300-49212458-908X2011-01-0102515718089MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSINGSemra TUNÇ<p>Mevlânâ, bütün eserlerinde, özellikle de Mesnevî’de Allah’ın kendisine halife olarak yarattığı insanın bu sıfatı hak edebilmesinin, nefsini terbiye ederek “şirk, küfür, kibir, gazap, kin,  zulüm, düşmanlık, hırs, tama, haset, acelecilik” gibi şeytanî vasıflardan kurtulmasıyla mümkün olduğunu örneklerle vurgular. Bir eğitim metodu olarak çoğunlukla vermek istediği mesajı zıddıyla öğretmeyi tercih eden Mevlânâ, insanın yaradılışta kendisine verilen bu değere layık olabilmesi ve meleklere eş mükemmel bir tıynete ulaşması için; “itaat, şükür, alçak gönüllülük, hilm, adalet, sevgi, kanaat, sabır” gibi müspet sıfatlarla donanması gerekliliği üzerinde durarak müspet ve menfi sonuçları da açıkça verir. İnsanın bu müspet sıfatları öne çıkarmasını sağlayacak çarpıcı teşbih ve nasihatlerle, kâmil insan olmasında ve gerçek kulluk şuuruna erişmesinde rehberlik eder.</p><p> Şüphesiz bu şuura ulaşmayı engelleyecek menfi karakter özelliklerinden biri, belki de en başta geleni “hırs”tır. Mevlânâ,  Mesnevî’de bu konuyu “dünya hırsı, mal-mülk hırsı, mevki hırsı, yeme hırsı” gibi çeşitli alt başlıklara dair hikâyeler, teşbihler ve sosyal hayattan örneklerle ele almaktadır. Yazımızda, bu örnekler tespit edilerek, Mevlânâ’nın; insanın bu kötü huydan kurtulabilmesi için sunduğu telkin, ikaz ve öğütlerine dikkat çekmektedir.</p>http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/93HırstamahMesnevîMevlânâ
spellingShingle Semra TUNÇ
MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
Selçuk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi
Hırs
tamah
Mesnevî
Mevlânâ
title MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
title_full MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
title_fullStr MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
title_full_unstemmed MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
title_short MESNEVÎ’DE RAHMET KAPISINI KAPATAN HIRS / GREED IN MATHNAWI AS A CHARACTERISTIC THAT CLOSES THE GATE OF BLESSING
title_sort mesnevi de rahmet kapisini kapatan hirs greed in mathnawi as a characteristic that closes the gate of blessing
topic Hırs
tamah
Mesnevî
Mevlânâ
url http://sefad.selcuk.edu.tr/sefad/article/view/93
work_keys_str_mv AT semratunc mesneviderahmetkapisinikapatanhirsgreedinmathnawiasacharacteristicthatclosesthegateofblessing