İbrâhim b. Mehdî'nin Şiirlerinde Mersiye ve Hikmet

Bu makalede, Abbâsî hanedanının önde gelen simalarından İbrâhim b. Mehdî’nin şiirlerinde öne çıkan “mersiye” ve “hikmet” temaları ele alınmıştır. Şairin kişisel hayatı, siyasi çevresi ve sanatsal birikimiyle şekillenen şiir dili, özellikle ölüm, fanilik, zaman ve dünya tasavvuru gibi olgularda yoğun...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Cengiz Parlak
Format: Article
Language:Arabic
Published: Duzce University 2025-06-01
Series:Düzce İlahiyat Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4802216
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
Description
Summary:Bu makalede, Abbâsî hanedanının önde gelen simalarından İbrâhim b. Mehdî’nin şiirlerinde öne çıkan “mersiye” ve “hikmet” temaları ele alınmıştır. Şairin kişisel hayatı, siyasi çevresi ve sanatsal birikimiyle şekillenen şiir dili, özellikle ölüm, fanilik, zaman ve dünya tasavvuru gibi olgularda yoğunluk kazanmaktadır. Çalışmanın temel problemi, İbrâhim b. Mehdî’nin edebî şahsiyetinin, özellikle mersiye ve hikmet eksenli şiirleri bağlamında incelenmemiş olmasıdır. Bu eksiklik, onun şiirlerinde işlenen dinî, felsefî ve duygusal olguların göz ardı edilmesine sebep olmaktadır. Dolayısıyla, bu çalışmada söz konusu temaların hangi düşünsel saiklerle aktarıldığı ve şiirlere nasıl bir anlam derinliği kazandırdığı sorgulanmıştır. Araştırmada, şairin manzumeleri içerik ve üslup açısından çözümlenmiş; tıbâk, teşbih, tekrar ve kinâye gibi edebî sanatlar temelinde bir analiz yöntemi benimsenmiştir. Başta klasik Arap edebiyatı kaynakları olmak üzere, biyografik ve edebî inceleme eserlerinden de yararlanılmıştır. Çalışmanın kapsamı, doğrudan mersiye ve hikmet temalı şiirlerle sınırlandırılmış; şairin diğer türlerdeki şiirleri ve musiki yönü bu çalışmanın dışında bırakılmıştır. Elde edilen bulgular, İbrâhim b. Mehdî’nin bu iki tema çerçevesinde hem duygusal hem fikrî bir söylem geliştirdiğini, kullandığı sanatlarla bu söyleme retorik bir güç ve sanatsal bir derinlik kattığını ortaya koymuştur.
ISSN:2980-2814