„To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?

Prezydent Woodrow Wilson, przemawiając w Kongresie 2 kwietnia 1917 r., przedstawił wniosek o wypowiedzenie wojny Niemcom. Odwołał się do ideałów, na których została zbudowana republika, a więc demokracji, wolności i prawa każdego człowieka do szczęścia. Podkreślał wzniosłe i szlachetne (a nie egois...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Halina Parafianowicz
Format: Article
Language:English
Published: Lodz University Press 2024-12-01
Series:Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica
Subjects:
Online Access:https://czasopisma.uni.lodz.pl/historica/article/view/25758
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850198938262437888
author Halina Parafianowicz
author_facet Halina Parafianowicz
author_sort Halina Parafianowicz
collection DOAJ
description Prezydent Woodrow Wilson, przemawiając w Kongresie 2 kwietnia 1917 r., przedstawił wniosek o wypowiedzenie wojny Niemcom. Odwołał się do ideałów, na których została zbudowana republika, a więc demokracji, wolności i prawa każdego człowieka do szczęścia. Podkreślał wzniosłe i szlachetne (a nie egoistyczne) motywy decyzji, by uchronić cywilizację/świat przed militaryzmem, autokracją, niesprawiedliwością etc. Udział Amerykanów w działaniach wojennych w Europie potraktowano jako rodzaj krucjaty w obronie wolności i prawa małych narodów do samostanowienia oraz budowy sprawiedliwego, pokojowego świata. Moralistyka prezydenta (m.in. „świat musi być bezpieczny dla demokracji”, „wojna kończąca wojny po wsze czasy”) okazała się użytecznym i skutecznym sposobem, by uzyskać masowe i wszechstronne poparcie wysiłku wojennego przez Amerykanów. Bezprecedensowym działaniom rządowym związanym z prowadzeniem wojny towarzyszyła przyśpieszona amerykanizacja wieloetnicznego społeczeństwa. Wszystkie grupy narodowe i etniczne, Afroamerykanie, Indianie oraz po raz pierwszy na taką skalę kobiety – na fali patriotycznego uniesienia – udzieliły poparcia poczynaniom wojennym administracji. W ramach szerokiej akcji informacyjno-propagandowej rekrutacją do armii objęto ponad 4 mln żołnierzy, z których ponad 2 mln wysłano do Europy. Ich zaangażowanie, zwłaszcza jesienią 1918 r., pomogło zakończyć działania wojenne i doprowadzić 11 listopada 1918 r. do rozejmu. Wilson przeświadczony o swojej szczególnej misji i roli w budowie powojennego ładu przybył do Europy, by osobiście uczestniczyć w obradach konferencji paryskiej. Był u szczytu swojej popularności, witany tam entuzjastycznie jako wizjoner, apostoł pokoju i misjonarz sprawiedliwych rozwiązań. Ale decyzje podjęte z jego udziałem na konferencji paryskiej i idea Ligi Narodów nie znalazły aprobaty Amerykanów, a Senat ostatecznie odrzucił ratyfikację traktatu wersalskiego.
format Article
id doaj-art-cff62f685e1f45f6a3e62bc596ab6219
institution OA Journals
issn 0208-6050
2450-6990
language English
publishDate 2024-12-01
publisher Lodz University Press
record_format Article
series Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica
spelling doaj-art-cff62f685e1f45f6a3e62bc596ab62192025-08-20T02:12:45ZengLodz University PressActa Universitatis Lodziensis: Folia Historica0208-60502450-69902024-12-0111710.18778/0208-6050.117.05„To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?Halina Parafianowicz0https://orcid.org/0000-0002-5642-7607Uniwersytet w Białymstoku Prezydent Woodrow Wilson, przemawiając w Kongresie 2 kwietnia 1917 r., przedstawił wniosek o wypowiedzenie wojny Niemcom. Odwołał się do ideałów, na których została zbudowana republika, a więc demokracji, wolności i prawa każdego człowieka do szczęścia. Podkreślał wzniosłe i szlachetne (a nie egoistyczne) motywy decyzji, by uchronić cywilizację/świat przed militaryzmem, autokracją, niesprawiedliwością etc. Udział Amerykanów w działaniach wojennych w Europie potraktowano jako rodzaj krucjaty w obronie wolności i prawa małych narodów do samostanowienia oraz budowy sprawiedliwego, pokojowego świata. Moralistyka prezydenta (m.in. „świat musi być bezpieczny dla demokracji”, „wojna kończąca wojny po wsze czasy”) okazała się użytecznym i skutecznym sposobem, by uzyskać masowe i wszechstronne poparcie wysiłku wojennego przez Amerykanów. Bezprecedensowym działaniom rządowym związanym z prowadzeniem wojny towarzyszyła przyśpieszona amerykanizacja wieloetnicznego społeczeństwa. Wszystkie grupy narodowe i etniczne, Afroamerykanie, Indianie oraz po raz pierwszy na taką skalę kobiety – na fali patriotycznego uniesienia – udzieliły poparcia poczynaniom wojennym administracji. W ramach szerokiej akcji informacyjno-propagandowej rekrutacją do armii objęto ponad 4 mln żołnierzy, z których ponad 2 mln wysłano do Europy. Ich zaangażowanie, zwłaszcza jesienią 1918 r., pomogło zakończyć działania wojenne i doprowadzić 11 listopada 1918 r. do rozejmu. Wilson przeświadczony o swojej szczególnej misji i roli w budowie powojennego ładu przybył do Europy, by osobiście uczestniczyć w obradach konferencji paryskiej. Był u szczytu swojej popularności, witany tam entuzjastycznie jako wizjoner, apostoł pokoju i misjonarz sprawiedliwych rozwiązań. Ale decyzje podjęte z jego udziałem na konferencji paryskiej i idea Ligi Narodów nie znalazły aprobaty Amerykanów, a Senat ostatecznie odrzucił ratyfikację traktatu wersalskiego. https://czasopisma.uni.lodz.pl/historica/article/view/25758Woodrow WilsonGreat WarStany ZjednoczonepacyfizmLiga Narodówżołnierze
spellingShingle Halina Parafianowicz
„To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica
Woodrow Wilson
Great War
Stany Zjednoczone
pacyfizm
Liga Narodów
żołnierze
title „To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
title_full „To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
title_fullStr „To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
title_full_unstemmed „To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
title_short „To end all wars” – czy o to walczyli Amerykanie w Great War i co z tego wynikło?
title_sort to end all wars czy o to walczyli amerykanie w great war i co z tego wyniklo
topic Woodrow Wilson
Great War
Stany Zjednoczone
pacyfizm
Liga Narodów
żołnierze
url https://czasopisma.uni.lodz.pl/historica/article/view/25758
work_keys_str_mv AT halinaparafianowicz toendallwarsczyotowalczyliamerykaniewgreatwaricoztegowynikło