Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej
Celem artykułu jest ukazanie roli średniowiecznych polskich przekładów Psałterza (Psałterza floriańskiego, Psałterza puławskiego, Psałterza krakowskiego) w kształtowaniu się polskiego stylu psałterzowo-biblijnego, a zwłaszcza ich stylistycznego wpływu na późniejsze – renesansowe – tłumaczenia Księg...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | deu |
| Published: |
Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu
2018-12-01
|
| Series: | Wrocławski Przegląd Teologiczny |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://ojs.academicon.pl/wpt/article/view/1960 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849334347868405760 |
|---|---|
| author | Danuta Kowalska |
| author_facet | Danuta Kowalska |
| author_sort | Danuta Kowalska |
| collection | DOAJ |
| description |
Celem artykułu jest ukazanie roli średniowiecznych polskich przekładów Psałterza (Psałterza floriańskiego, Psałterza puławskiego, Psałterza krakowskiego) w kształtowaniu się polskiego stylu psałterzowo-biblijnego, a zwłaszcza ich stylistycznego wpływu na późniejsze – renesansowe – tłumaczenia Księgi Psalmów (np. Psałterz Wujka), w tym także na teksty reprezentujące nurt tłumaczeń swobodnych (Żołtarz Wróbla, Psałterz Dawidów Mikołaja Reja). W toku analiz na wybranych przykładach ukazuje się misterną, celową i świadomą pracę średniowiecznych tłumaczy w kształtowaniu warstwy językowo-stylistycznej przekładu, odsłania ich indywidualne zabiegi i wybory stylistyczne (np. świadoma archaizacja, operowanie synonimią), nierzadko będące także efektem odchodzenia od literalnego tłumaczenia, a więc przeczące rozpowszechnionej tezie o tylko mechanicznym i niewolniczym odwzorowywaniu łacińskiego tekstu Wulgaty. Analizy ukazują, że już najwcześniejsze przekłady i redakcje Księgi Psalmów obrazują proces tworzenia rodzimego stylu poezji biblijnej, którego niektóre wykładniki przetrwały w renesansowych tłumaczeniach mimo przewrotu, jaki za sprawą reformacji i humanizmu dokonał się w polskim piśmiennictwie biblijnym.
|
| format | Article |
| id | doaj-art-cf1dbc92ced44b549d315ec985139acb |
| institution | Kabale University |
| issn | 1231-1731 2544-6460 |
| language | deu |
| publishDate | 2018-12-01 |
| publisher | Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu |
| record_format | Article |
| series | Wrocławski Przegląd Teologiczny |
| spelling | doaj-art-cf1dbc92ced44b549d315ec985139acb2025-08-20T03:45:35ZdeuPapieski Wydział Teologiczny we WrocławiuWrocławski Przegląd Teologiczny1231-17312544-64602018-12-0126210.52097/wpt.1960Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnejDanuta Kowalska0https://orcid.org/0000-0002-5550-5650Uniwersytet Łódzki, Wydział Filologiczny, Instytut Filologii Polskiej i Logopedii Celem artykułu jest ukazanie roli średniowiecznych polskich przekładów Psałterza (Psałterza floriańskiego, Psałterza puławskiego, Psałterza krakowskiego) w kształtowaniu się polskiego stylu psałterzowo-biblijnego, a zwłaszcza ich stylistycznego wpływu na późniejsze – renesansowe – tłumaczenia Księgi Psalmów (np. Psałterz Wujka), w tym także na teksty reprezentujące nurt tłumaczeń swobodnych (Żołtarz Wróbla, Psałterz Dawidów Mikołaja Reja). W toku analiz na wybranych przykładach ukazuje się misterną, celową i świadomą pracę średniowiecznych tłumaczy w kształtowaniu warstwy językowo-stylistycznej przekładu, odsłania ich indywidualne zabiegi i wybory stylistyczne (np. świadoma archaizacja, operowanie synonimią), nierzadko będące także efektem odchodzenia od literalnego tłumaczenia, a więc przeczące rozpowszechnionej tezie o tylko mechanicznym i niewolniczym odwzorowywaniu łacińskiego tekstu Wulgaty. Analizy ukazują, że już najwcześniejsze przekłady i redakcje Księgi Psalmów obrazują proces tworzenia rodzimego stylu poezji biblijnej, którego niektóre wykładniki przetrwały w renesansowych tłumaczeniach mimo przewrotu, jaki za sprawą reformacji i humanizmu dokonał się w polskim piśmiennictwie biblijnym. https://ojs.academicon.pl/wpt/article/view/1960Księga Psalmówstaropolskie i renesansowe przekłady Psałterzapolszczyzna biblijnapolski styl psałterzowo-biblijny |
| spellingShingle | Danuta Kowalska Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej Wrocławski Przegląd Teologiczny Księga Psalmów staropolskie i renesansowe przekłady Psałterza polszczyzna biblijna polski styl psałterzowo-biblijny |
| title | Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej |
| title_full | Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej |
| title_fullStr | Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej |
| title_full_unstemmed | Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej |
| title_short | Od Psałterza floriańskiego do Psałterza Wujka, czyli o trwałości polszczyzny biblijnej |
| title_sort | od psalterza florianskiego do psalterza wujka czyli o trwalosci polszczyzny biblijnej |
| topic | Księga Psalmów staropolskie i renesansowe przekłady Psałterza polszczyzna biblijna polski styl psałterzowo-biblijny |
| url | https://ojs.academicon.pl/wpt/article/view/1960 |
| work_keys_str_mv | AT danutakowalska odpsałterzaflorianskiegodopsałterzawujkaczyliotrwałoscipolszczyznybiblijnej |