Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi

Vernalizasyon bazı bitkilerin erken gelişme dönemlerindeki düşük sıcaklık ihtiyacıdır. Bu bitkilerin vejetatif dönemden generatif döneme geçiş yapabilmesi için belli bir süre düşük sıcaklıkta kalmaları gerekir. Bu çalışma bazı arpa çeşitlerinin vernalizasyon uygulamalarına tepkilerini belirlemek ama...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Mazlum Erdem, Fahri Sönmez, Nurselin Yılmaz, İbrahim Saygılı
Format: Article
Language:English
Published: Hasan Eleroğlu 2024-12-01
Series:Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
Subjects:
Online Access:https://agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/7237
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849765678806990848
author Mazlum Erdem
Fahri Sönmez
Nurselin Yılmaz
İbrahim Saygılı
author_facet Mazlum Erdem
Fahri Sönmez
Nurselin Yılmaz
İbrahim Saygılı
author_sort Mazlum Erdem
collection DOAJ
description Vernalizasyon bazı bitkilerin erken gelişme dönemlerindeki düşük sıcaklık ihtiyacıdır. Bu bitkilerin vejetatif dönemden generatif döneme geçiş yapabilmesi için belli bir süre düşük sıcaklıkta kalmaları gerekir. Bu çalışma bazı arpa çeşitlerinin vernalizasyon uygulamalarına tepkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Dört kışlık, iki alternatif ve iki yazlık arpa çeşidinin kullanıldığı bu araştırma tesadüf parsellerinde faktöriyel deneme desenine göre üç tekerrürlü yürütülmüştür. Arpa çeşitlerinin çimlenmiş tohumları torf içeren küçük kaplarda 0, 4, 5 ve 6 hafta süreyle 2°C’de vernalizasyon uygulaması için bekletilmiştir. Gelişen fideler saksıya aktarılmış ve serada 22 saat ışık/2 saat karanlıkta 22°C sabit sıcaklıkta yetiştirilmiştir. Bitkilerde sapa kalkma süresi, başaklanma süresi, olgunlaşma süresi, fertil kardeş sayısı, başakta tane sayısı ve bin tane ağırlığı belirlenmiştir. Vernalizasyon uygulamalarının incelenen bütün karakterlere etkisi çeşitlere göre önemli derecede değişmiştir. Araştırmada kullanılan kışlık çeşitler Sladoran, Alba, Dicktoo ve Aydanhanım vernalizasyon ihtiyacı karşılanmadan başaklanamamışlardır. Bu çeşitlerde başaklanma süresi göz önüne alındığında dört haftalık vernalizasyon uygulamasının yeterli olduğu belirlenmiştir. Dört haftalık vernalizasyon, alternatif çeşitler Tokak 157/37’de 9 gün, Kearney’de ise 40 gün daha erken başaklanma sağlamıştır. Yazlık çeşitlerde vernalizasyon uygulaması belirgin bir değişikliğe neden olmamıştır. Vernalizasyon uygulaması süresince geçen süre de göz önüne alındığında bütün kışlık çeşitler için dört haftalık vernalizasyon süresi en uygun süre olarak görülmektedir. Alternatif çeşitler için vernalizasyon uygulaması ise genotipe bağlı değişken olduğundan dolayı, bu çeşitlerin ıslah programlarında kullanımı durumunda mutlaka vernalizasyon sürelerinin belirlenmesi gerekmektedir.
format Article
id doaj-art-cb642ff05d0b4b0a9799d7d95f2c0c02
institution DOAJ
issn 2148-127X
language English
publishDate 2024-12-01
publisher Hasan Eleroğlu
record_format Article
series Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
spelling doaj-art-cb642ff05d0b4b0a9799d7d95f2c0c022025-08-20T03:04:47ZengHasan EleroğluTurkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology2148-127X2024-12-0112s32742274810.24925/turjaf.v12is3.2742-2748.72375938Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine TepkisiMazlum Erdem0https://orcid.org/0000-0003-1568-1016Fahri Sönmez1https://orcid.org/0000-0003-3318-9842Nurselin Yılmaz2https://orcid.org/0000-0002-9833-1312İbrahim Saygılı3https://orcid.org/0000-0003-0449-4872Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü, Tokat/TürkiyeTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü, Tokat/TürkiyeTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü, Tokat/TürkiyeTokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarla Bitkileri Bölümü, Tokat/TürkiyeVernalizasyon bazı bitkilerin erken gelişme dönemlerindeki düşük sıcaklık ihtiyacıdır. Bu bitkilerin vejetatif dönemden generatif döneme geçiş yapabilmesi için belli bir süre düşük sıcaklıkta kalmaları gerekir. Bu çalışma bazı arpa çeşitlerinin vernalizasyon uygulamalarına tepkilerini belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Dört kışlık, iki alternatif ve iki yazlık arpa çeşidinin kullanıldığı bu araştırma tesadüf parsellerinde faktöriyel deneme desenine göre üç tekerrürlü yürütülmüştür. Arpa çeşitlerinin çimlenmiş tohumları torf içeren küçük kaplarda 0, 4, 5 ve 6 hafta süreyle 2°C’de vernalizasyon uygulaması için bekletilmiştir. Gelişen fideler saksıya aktarılmış ve serada 22 saat ışık/2 saat karanlıkta 22°C sabit sıcaklıkta yetiştirilmiştir. Bitkilerde sapa kalkma süresi, başaklanma süresi, olgunlaşma süresi, fertil kardeş sayısı, başakta tane sayısı ve bin tane ağırlığı belirlenmiştir. Vernalizasyon uygulamalarının incelenen bütün karakterlere etkisi çeşitlere göre önemli derecede değişmiştir. Araştırmada kullanılan kışlık çeşitler Sladoran, Alba, Dicktoo ve Aydanhanım vernalizasyon ihtiyacı karşılanmadan başaklanamamışlardır. Bu çeşitlerde başaklanma süresi göz önüne alındığında dört haftalık vernalizasyon uygulamasının yeterli olduğu belirlenmiştir. Dört haftalık vernalizasyon, alternatif çeşitler Tokak 157/37’de 9 gün, Kearney’de ise 40 gün daha erken başaklanma sağlamıştır. Yazlık çeşitlerde vernalizasyon uygulaması belirgin bir değişikliğe neden olmamıştır. Vernalizasyon uygulaması süresince geçen süre de göz önüne alındığında bütün kışlık çeşitler için dört haftalık vernalizasyon süresi en uygun süre olarak görülmektedir. Alternatif çeşitler için vernalizasyon uygulaması ise genotipe bağlı değişken olduğundan dolayı, bu çeşitlerin ıslah programlarında kullanımı durumunda mutlaka vernalizasyon sürelerinin belirlenmesi gerekmektedir.https://agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/7237başaklanma süresisapa kalkmahızlı jenerasyon ilerlemehordeum vulgarevernalizasyon
spellingShingle Mazlum Erdem
Fahri Sönmez
Nurselin Yılmaz
İbrahim Saygılı
Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
başaklanma süresi
sapa kalkma
hızlı jenerasyon ilerleme
hordeum vulgare
vernalizasyon
title Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
title_full Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
title_fullStr Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
title_full_unstemmed Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
title_short Farklı Gelişme Tabiatlı Arpa Çeşitlerinin Vernalizasyon Sürelerine Tepkisi
title_sort farkli gelisme tabiatli arpa cesitlerinin vernalizasyon surelerine tepkisi
topic başaklanma süresi
sapa kalkma
hızlı jenerasyon ilerleme
hordeum vulgare
vernalizasyon
url https://agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/7237
work_keys_str_mv AT mazlumerdem farklıgelismetabiatlıarpacesitlerininvernalizasyonsurelerinetepkisi
AT fahrisonmez farklıgelismetabiatlıarpacesitlerininvernalizasyonsurelerinetepkisi
AT nurselinyılmaz farklıgelismetabiatlıarpacesitlerininvernalizasyonsurelerinetepkisi
AT ibrahimsaygılı farklıgelismetabiatlıarpacesitlerininvernalizasyonsurelerinetepkisi