ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه
این پژوهش در پی پاسخ دادن به این پرسش مهمّ است که آیا قاعده ملازمه حکم عقل و شرع میتواند ما را در فرایند قانونگذاری و افتاء به فهمی خردپسند و راهگشا از عدالت برساند؟ در پاسخ به این پرسش نگارندگان در وهله نخست به پیشینه قاعده و معنای کلمات آن در بستر تفکّر فقهی شیعه میپردازند و سپس بیان میکنند ک...
Saved in:
| Main Authors: | , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
Semnan University
2025-06-01
|
| Series: | مطالعات فقه و حقوق اسلامی |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://feqh.semnan.ac.ir/article_9812_227f218e9c585b15c0de2de6d80317df.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849390870621585408 |
|---|---|
| author | یحیی رنجبر علی اکبر ایزدی فرد سعید ابراهیمی |
| author_facet | یحیی رنجبر علی اکبر ایزدی فرد سعید ابراهیمی |
| author_sort | یحیی رنجبر |
| collection | DOAJ |
| description | این پژوهش در پی پاسخ دادن به این پرسش مهمّ است که آیا قاعده ملازمه حکم عقل و شرع میتواند ما را در فرایند قانونگذاری و افتاء به فهمی خردپسند و راهگشا از عدالت برساند؟ در پاسخ به این پرسش نگارندگان در وهله نخست به پیشینه قاعده و معنای کلمات آن در بستر تفکّر فقهی شیعه میپردازند و سپس بیان میکنند که این قاعده صرفنظر از این که نصّ صریحی در مورد آن وجود ندارد و مورد اجماع فقها نیست، خود دچار دو مشکل اساسی ابهام در معنای کلمات و جملات از یک سو، و تعارض درونی جملات از سوی دیگر است. نگارندگان پس از ترسیم تناقض و ایرادات اساسی آن با تکیه بر روش تحقیق کتابخانه ای و تحلیل مباحث در بیانی جدید، ادعا نمودهاند که قاعده ملازمه حتی در فرض صحّت نیز نمیتواند هیچ پشتوانهای برای فهم عرفی عدالت در جهان معاصر باشد تا از این رهگذر بتواند به ما در فهم بهتر آن در فرایند افتاء یا قانونگذاری کمک کند، بنابراین برای دفاع از قاعده انگاری عدالت و مطرح نمودن فهم عرفی از آن لازم است در پی دلایل روشنتر و محکمتری بود. |
| format | Article |
| id | doaj-art-c5f6cafe1afb4cf9998d7a912de968a8 |
| institution | Kabale University |
| issn | 2008-7012 2717-0330 |
| language | fas |
| publishDate | 2025-06-01 |
| publisher | Semnan University |
| record_format | Article |
| series | مطالعات فقه و حقوق اسلامی |
| spelling | doaj-art-c5f6cafe1afb4cf9998d7a912de968a82025-08-20T03:41:15ZfasSemnan Universityمطالعات فقه و حقوق اسلامی2008-70122717-03302025-06-01173913010.22075/feqh.2023.30168.35509812ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمهیحیی رنجبر0علی اکبر ایزدی فرد1سعید ابراهیمی2دانشجوی دکتری فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.استاد فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران (نویسنده مسئول)استادیار فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران.این پژوهش در پی پاسخ دادن به این پرسش مهمّ است که آیا قاعده ملازمه حکم عقل و شرع میتواند ما را در فرایند قانونگذاری و افتاء به فهمی خردپسند و راهگشا از عدالت برساند؟ در پاسخ به این پرسش نگارندگان در وهله نخست به پیشینه قاعده و معنای کلمات آن در بستر تفکّر فقهی شیعه میپردازند و سپس بیان میکنند که این قاعده صرفنظر از این که نصّ صریحی در مورد آن وجود ندارد و مورد اجماع فقها نیست، خود دچار دو مشکل اساسی ابهام در معنای کلمات و جملات از یک سو، و تعارض درونی جملات از سوی دیگر است. نگارندگان پس از ترسیم تناقض و ایرادات اساسی آن با تکیه بر روش تحقیق کتابخانه ای و تحلیل مباحث در بیانی جدید، ادعا نمودهاند که قاعده ملازمه حتی در فرض صحّت نیز نمیتواند هیچ پشتوانهای برای فهم عرفی عدالت در جهان معاصر باشد تا از این رهگذر بتواند به ما در فهم بهتر آن در فرایند افتاء یا قانونگذاری کمک کند، بنابراین برای دفاع از قاعده انگاری عدالت و مطرح نمودن فهم عرفی از آن لازم است در پی دلایل روشنتر و محکمتری بود.https://feqh.semnan.ac.ir/article_9812_227f218e9c585b15c0de2de6d80317df.pdfزمهعدالتحسن و قبححکم عقل |
| spellingShingle | یحیی رنجبر علی اکبر ایزدی فرد سعید ابراهیمی ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه مطالعات فقه و حقوق اسلامی زمه عدالت حسن و قبح حکم عقل |
| title | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| title_full | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| title_fullStr | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| title_full_unstemmed | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| title_short | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| title_sort | ارزیابی قاعده انگاری عدالت بر پایه قاعده ملازمه |
| topic | زمه عدالت حسن و قبح حکم عقل |
| url | https://feqh.semnan.ac.ir/article_9812_227f218e9c585b15c0de2de6d80317df.pdf |
| work_keys_str_mv | AT yḥyyrnjbr ạrzyạbyqạʿdhạngạryʿdạltbrpạyhqạʿdhmlạzmh AT ʿlyạḵbrạyzdyfrd ạrzyạbyqạʿdhạngạryʿdạltbrpạyhqạʿdhmlạzmh AT sʿydạbrạhymy ạrzyạbyqạʿdhạngạryʿdạltbrpạyhqạʿdhmlạzmh |