İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri
İzmir’in doğusunda, günümüzde Kemalpaşa, Torbalı, Buca ve Bornova ilçelerinin sınırları içindeki Nif (Olympos) Dağı’nda 2006 yılında başlayan sistematik arkeolojik kazılarda farklı üretim etkinliklerine ilişkin kanıtlar saptanmıştır. Özellikle metal üretimine ve tarımsal üretime yönelik veriler ayrı...
Saved in:
| Main Authors: | , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Türk Tarih Kurumu
2024-05-01
|
| Series: | Höyük |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4195610 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850216737845280768 |
|---|---|
| author | Göknur Bektaş Daniş Baykan Müjde Peker |
| author_facet | Göknur Bektaş Daniş Baykan Müjde Peker |
| author_sort | Göknur Bektaş |
| collection | DOAJ |
| description | İzmir’in doğusunda, günümüzde Kemalpaşa, Torbalı, Buca ve Bornova ilçelerinin sınırları içindeki Nif (Olympos) Dağı’nda 2006 yılında başlayan sistematik arkeolojik kazılarda farklı üretim etkinliklerine ilişkin kanıtlar saptanmıştır. Özellikle metal üretimine ve tarımsal üretime yönelik veriler ayrıntılı değerlendirilmektedir. Kemalpaşa ilçesi Vişneli Mahallesi’ne bağlı Karamattepe çalışma alanındaki kazılarda Antik Çağ’da metal üretimi yapıldığını gösteren çeşitli bulgular elde edilmiştir. Karamattepe’de antik metalürji etkinlikleri arasında bronz dökümü, cevherden gümüş ayrıştırma işlemi, demir izabesi ve demir şekillendirme işliklerinin yapıldığı kesinlik kazanmıştır. Aynı alanda farklı metalürjik etkinliklere ilişkin buluntular sunması bakımından Karamattepe eşsiz bir örnektir. En az iki evreli olduğu anlaşılan bu madencilik ve metal üretimi etkinliğine ilişkin arkeolojik kanıtlar, yazıtlarda ve antik kaynaklarda söz edilmeyen, Lydia ile Ionia arasındaki bu yerleşimin niteliği ve tarihteki yerini ortaya koyan değerli bilgiler edinmemizi sağlamıştır. Metalürjik etkinlikler ve bu etkinlikler sonucunda elde edilen ürünlerin tipolojisi ve tarihlendirilmesi konusundaki eksiklerimiz, Karamattepe buluntularıyla giderilmektedir. Nif Dağı çevresinde, günümüzde olduğu gibi Antik Çağ’da da zeytinyağı ve şarap üretimi yapıldığını gösteren düzeneklere ait yüzey buluntuları ele geçmiştir. Bunlarla ilgili ilk değerlendirmeler, tarımsal üretim alanlarının, yerleşimin içinde değil biraz daha dışında konumlandırıldığını göstermektedir. Bu tarımsal üretim izlerinin işlevlerinin ve dağılımlarının belirlenmesi, Antik Çağ’da bölgenin yol ağları, ticaret kapasitesinin ve demografisinin anlaşılmasına yönelik çalışmalara da veri sağlayacaktır. |
| format | Article |
| id | doaj-art-c3d3dc61d66640848251aa307f67f91c |
| institution | OA Journals |
| issn | 1309-8780 |
| language | English |
| publishDate | 2024-05-01 |
| publisher | Türk Tarih Kurumu |
| record_format | Article |
| series | Höyük |
| spelling | doaj-art-c3d3dc61d66640848251aa307f67f91c2025-08-20T02:08:13ZengTürk Tarih KurumuHöyük1309-87802024-05-0113658810.37879/hoyuk.2024.1.0651882İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim EtkinlikleriGöknur Bektaş0https://orcid.org/0000-0003-2953-392XDaniş Baykan1https://orcid.org/0000-0003-3194-1439Müjde Peker2https://orcid.org/0000-0003-3776-4023İSTANBUL ÜNİVERSİTESİTRAKYA ÜNİVERSİTESİİSTANBUL ÜNİVERSİTESİİzmir’in doğusunda, günümüzde Kemalpaşa, Torbalı, Buca ve Bornova ilçelerinin sınırları içindeki Nif (Olympos) Dağı’nda 2006 yılında başlayan sistematik arkeolojik kazılarda farklı üretim etkinliklerine ilişkin kanıtlar saptanmıştır. Özellikle metal üretimine ve tarımsal üretime yönelik veriler ayrıntılı değerlendirilmektedir. Kemalpaşa ilçesi Vişneli Mahallesi’ne bağlı Karamattepe çalışma alanındaki kazılarda Antik Çağ’da metal üretimi yapıldığını gösteren çeşitli bulgular elde edilmiştir. Karamattepe’de antik metalürji etkinlikleri arasında bronz dökümü, cevherden gümüş ayrıştırma işlemi, demir izabesi ve demir şekillendirme işliklerinin yapıldığı kesinlik kazanmıştır. Aynı alanda farklı metalürjik etkinliklere ilişkin buluntular sunması bakımından Karamattepe eşsiz bir örnektir. En az iki evreli olduğu anlaşılan bu madencilik ve metal üretimi etkinliğine ilişkin arkeolojik kanıtlar, yazıtlarda ve antik kaynaklarda söz edilmeyen, Lydia ile Ionia arasındaki bu yerleşimin niteliği ve tarihteki yerini ortaya koyan değerli bilgiler edinmemizi sağlamıştır. Metalürjik etkinlikler ve bu etkinlikler sonucunda elde edilen ürünlerin tipolojisi ve tarihlendirilmesi konusundaki eksiklerimiz, Karamattepe buluntularıyla giderilmektedir. Nif Dağı çevresinde, günümüzde olduğu gibi Antik Çağ’da da zeytinyağı ve şarap üretimi yapıldığını gösteren düzeneklere ait yüzey buluntuları ele geçmiştir. Bunlarla ilgili ilk değerlendirmeler, tarımsal üretim alanlarının, yerleşimin içinde değil biraz daha dışında konumlandırıldığını göstermektedir. Bu tarımsal üretim izlerinin işlevlerinin ve dağılımlarının belirlenmesi, Antik Çağ’da bölgenin yol ağları, ticaret kapasitesinin ve demografisinin anlaşılmasına yönelik çalışmalara da veri sağlayacaktır.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4195610smyrnamount nifarchaeometallurgyolive oilwinesmyrnanif dağıarkeometalürjizeytinyağışarap |
| spellingShingle | Göknur Bektaş Daniş Baykan Müjde Peker İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri Höyük smyrna mount nif archaeometallurgy olive oil wine smyrna nif dağı arkeometalürji zeytinyağı şarap |
| title | İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri |
| title_full | İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri |
| title_fullStr | İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri |
| title_full_unstemmed | İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri |
| title_short | İzmir Nif (Olympos) Dağı’nda Saptanan Antik Üretim Etkinlikleri |
| title_sort | izmir nif olympos dagi nda saptanan antik uretim etkinlikleri |
| topic | smyrna mount nif archaeometallurgy olive oil wine smyrna nif dağı arkeometalürji zeytinyağı şarap |
| url | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4195610 |
| work_keys_str_mv | AT goknurbektas izmirnifolymposdagındasaptananantikuretimetkinlikleri AT danisbaykan izmirnifolymposdagındasaptananantikuretimetkinlikleri AT mujdepeker izmirnifolymposdagındasaptananantikuretimetkinlikleri |