ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران
سابقه و هدف: مدیریت مصرف آب شهرهای بزرگ در سالهای اخیر به عنوان مباحث کلیدی در زمینه مدیریت منابع آب مطرح شده است. استان تهران با مرکزیت شهر تهران از نقاط اصلی مصرف آب در کشور ایران محسوب میشود. یکی از شاخصهای مطرح برای بکارگیری مدیریت جامع حوزههای آبخیز، شاخص ردپای آب است. در استان تهران، همچون...
Saved in:
| Main Authors: | , , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
2018-01-01
|
| Series: | پژوهشهای حفاظت آب و خاک |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://jwsc.gau.ac.ir/article_3970_cd89cb1388accafd851b10b0d531180a.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850057110437494784 |
|---|---|
| author | حسین یوسفی علی محمدی یونس نوراللهی سید جواد ساداتی نژاد |
| author_facet | حسین یوسفی علی محمدی یونس نوراللهی سید جواد ساداتی نژاد |
| author_sort | حسین یوسفی |
| collection | DOAJ |
| description | سابقه و هدف: مدیریت مصرف آب شهرهای بزرگ در سالهای اخیر به عنوان مباحث کلیدی در زمینه مدیریت منابع آب مطرح شده است. استان تهران با مرکزیت شهر تهران از نقاط اصلی مصرف آب در کشور ایران محسوب میشود. یکی از شاخصهای مطرح برای بکارگیری مدیریت جامع حوزههای آبخیز، شاخص ردپای آب است. در استان تهران، همچون سایر مناطق، کشاورزی از مهمترین مصرفکنندگان آب محسوب میشود. به همین سبب این پژوهش با هدف محاسبه ردپای آب بخش کشاورزی استان تهران و تعیین مطلوبترین شهرستان برای کاشت محصولات باغی و زراعی از منظر ردپای آب نگاشته شده است. مواد و روشها: به منظور محاسبه ردپای آب محصولات کشاورزی، با استفاده از آمارنامههای ارائه شده توسط جهاد کشاورزی، شهرستانهایی از استان که بالاترین مقدار تولید و سطح زیر کشت را داشتند شناسایی گردید. در مرحله بعد اطلاعاتی نظیر نیاز آبی گیاهان از نرمافزار خانواده CropWat، عملکرد محصولات و پارامترهایی که در محاسبات نیاز بود از طریق آمارنامههای کشاورزی محاسبه و گردآوری شد. سپس با استفاده از روش ارزیابی شاخص ردپای آب به محاسبه ردپای آب محصولات کشاورزی محاسبه شد. یافتهها: نتایج بدست آمده نشان داد که در بخش تولیدات زراعی، مقدار محتوی ردپای آب، به مراتب بیشتر از تولیدات باغی میباشد. بالاترین میانگین ردپای آب مربوط به محصول گندم (2539 مترمکعب برتن) و پایینترین میانگین ردپای آب مربوط به محصول سیب (477 مترمکعب بر تن) بوده است. در مقایسه متناظر محصولات بین شهرستانهای مشترک در تولید، مشخص شد که از منظر شاخص ردپای آب برای محصولات زراعی خصوصاً گندم و جو، شهرستانهای جنوبی و غربی استان یعنی شهرستانهای ورامین و اسلامشهر نسبت به سایر شهرستانها اولویت دارند. لکن برای محصولات باغی، شهرستان دماوند دارای اولویت است. نتیجهگیری: در تحقیق حاضر مصرف آب برای محصولات کشاورزی مورد بررسی قرار گرقت و با توجه به نتایج، حجم زیادی از منابع آب استان صرف تولید این محصولات میشود. در تمامی محصولات مورد مطالعه، ردپای آب سبز بیش از سایر اجزای ردپای آب بود که نشان دهنده اتکای تولید محصولات بر بارش باران و رطوبت خاک است و بخش اعظم آب آبیاری از دسترس گیاه در اثر تبخیر یا نفوذ خارج میشود. این درصورتی است که حجم زیادی از آب برای تأمین آب شرب استان خصوصاً شهر تهران مورد نیاز است که باید با اولویتبندی تولیدات، از منابع آب موجود حفاظت کرد. در مجموع بهتر است که در استان تهران تنها تولیدات محصولات باغی گسترش یابد و سایر محصولات زراعی از خارج مرزهای شهرستان تأمین شود. |
| format | Article |
| id | doaj-art-b2df8ab9783344a8afa137045ee10249 |
| institution | DOAJ |
| issn | 2322-2069 2322-2794 |
| language | fas |
| publishDate | 2018-01-01 |
| publisher | Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources |
| record_format | Article |
| series | پژوهشهای حفاظت آب و خاک |
| spelling | doaj-art-b2df8ab9783344a8afa137045ee102492025-08-20T02:51:31ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهشهای حفاظت آب و خاک2322-20692322-27942018-01-01246678510.22069/jwsc.2017.13718.28423970ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهرانحسین یوسفی0علی محمدی1یونس نوراللهی2سید جواد ساداتی نژاد3دانشکده علوم و فنون نوین دانشگاه تهراندانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهراندانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهراندانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهرانسابقه و هدف: مدیریت مصرف آب شهرهای بزرگ در سالهای اخیر به عنوان مباحث کلیدی در زمینه مدیریت منابع آب مطرح شده است. استان تهران با مرکزیت شهر تهران از نقاط اصلی مصرف آب در کشور ایران محسوب میشود. یکی از شاخصهای مطرح برای بکارگیری مدیریت جامع حوزههای آبخیز، شاخص ردپای آب است. در استان تهران، همچون سایر مناطق، کشاورزی از مهمترین مصرفکنندگان آب محسوب میشود. به همین سبب این پژوهش با هدف محاسبه ردپای آب بخش کشاورزی استان تهران و تعیین مطلوبترین شهرستان برای کاشت محصولات باغی و زراعی از منظر ردپای آب نگاشته شده است. مواد و روشها: به منظور محاسبه ردپای آب محصولات کشاورزی، با استفاده از آمارنامههای ارائه شده توسط جهاد کشاورزی، شهرستانهایی از استان که بالاترین مقدار تولید و سطح زیر کشت را داشتند شناسایی گردید. در مرحله بعد اطلاعاتی نظیر نیاز آبی گیاهان از نرمافزار خانواده CropWat، عملکرد محصولات و پارامترهایی که در محاسبات نیاز بود از طریق آمارنامههای کشاورزی محاسبه و گردآوری شد. سپس با استفاده از روش ارزیابی شاخص ردپای آب به محاسبه ردپای آب محصولات کشاورزی محاسبه شد. یافتهها: نتایج بدست آمده نشان داد که در بخش تولیدات زراعی، مقدار محتوی ردپای آب، به مراتب بیشتر از تولیدات باغی میباشد. بالاترین میانگین ردپای آب مربوط به محصول گندم (2539 مترمکعب برتن) و پایینترین میانگین ردپای آب مربوط به محصول سیب (477 مترمکعب بر تن) بوده است. در مقایسه متناظر محصولات بین شهرستانهای مشترک در تولید، مشخص شد که از منظر شاخص ردپای آب برای محصولات زراعی خصوصاً گندم و جو، شهرستانهای جنوبی و غربی استان یعنی شهرستانهای ورامین و اسلامشهر نسبت به سایر شهرستانها اولویت دارند. لکن برای محصولات باغی، شهرستان دماوند دارای اولویت است. نتیجهگیری: در تحقیق حاضر مصرف آب برای محصولات کشاورزی مورد بررسی قرار گرقت و با توجه به نتایج، حجم زیادی از منابع آب استان صرف تولید این محصولات میشود. در تمامی محصولات مورد مطالعه، ردپای آب سبز بیش از سایر اجزای ردپای آب بود که نشان دهنده اتکای تولید محصولات بر بارش باران و رطوبت خاک است و بخش اعظم آب آبیاری از دسترس گیاه در اثر تبخیر یا نفوذ خارج میشود. این درصورتی است که حجم زیادی از آب برای تأمین آب شرب استان خصوصاً شهر تهران مورد نیاز است که باید با اولویتبندی تولیدات، از منابع آب موجود حفاظت کرد. در مجموع بهتر است که در استان تهران تنها تولیدات محصولات باغی گسترش یابد و سایر محصولات زراعی از خارج مرزهای شهرستان تأمین شود.https://jwsc.gau.ac.ir/article_3970_cd89cb1388accafd851b10b0d531180a.pdfبحران آبمدیریت کاشتردپای آب گندماستان تهران |
| spellingShingle | حسین یوسفی علی محمدی یونس نوراللهی سید جواد ساداتی نژاد ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران پژوهشهای حفاظت آب و خاک بحران آب مدیریت کاشت ردپای آب گندم استان تهران |
| title | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| title_full | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| title_fullStr | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| title_full_unstemmed | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| title_short | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| title_sort | ارزیابی شاخص ردپای آب محصولات زراعی و باغی استان تهران |
| topic | بحران آب مدیریت کاشت ردپای آب گندم استان تهران |
| url | https://jwsc.gau.ac.ir/article_3970_cd89cb1388accafd851b10b0d531180a.pdf |
| work_keys_str_mv | AT ḥsynywsfy ạrzyạbysẖạkẖṣrdpạyậbmḥṣwlạtzrạʿywbạgẖyạstạnthrạn AT ʿlymḥmdy ạrzyạbysẖạkẖṣrdpạyậbmḥṣwlạtzrạʿywbạgẖyạstạnthrạn AT ywnsnwrạllhy ạrzyạbysẖạkẖṣrdpạyậbmḥṣwlạtzrạʿywbạgẖyạstạnthrạn AT sydjwạdsạdạtynzẖạd ạrzyạbysẖạkẖṣrdpạyậbmḥṣwlạtzrạʿywbạgẖyạstạnthrạn |