HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ

Tarih alanındadeney ve gözlem metodu kullanılmadığından, geçmişin gerçekliklerine ulaşmanınyolu bugüne ulaşan haberlerdir. Bu haberlerin insanlar tarafından aktarılması, tarihîverilere duyguların karışmasına ve çoğu zaman gerçeklerin saklı kalmasına nedenolmaktadır. İnsanların, aktarımlarında nesnel...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Yusuf Sansarkan
Format: Article
Language:English
Published: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi 2019-12-01
Series:İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/914312
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850033132882886656
author Yusuf Sansarkan
author_facet Yusuf Sansarkan
author_sort Yusuf Sansarkan
collection DOAJ
description Tarih alanındadeney ve gözlem metodu kullanılmadığından, geçmişin gerçekliklerine ulaşmanınyolu bugüne ulaşan haberlerdir. Bu haberlerin insanlar tarafından aktarılması, tarihîverilere duyguların karışmasına ve çoğu zaman gerçeklerin saklı kalmasına nedenolmaktadır. İnsanların, aktarımlarında nesnellikten kopmasının nedenlerindenbiri de râvilerin bir mezhebe mensup olmasıdır. Mezhep aidiyeti, kişinin olayve olguları mezhebinin bakış açısıyla anlamasına, yorumlamasına ve aktarmasınaneden olmaktadır. Sonraki süreçte teşekküllerini tamamlayacak üç büyük mezhebindoğrudan taraf olduğu Hakem Olayı, mezhep etkisinin araştırılması gerekenolaylardan biridir. Tahkim meselesindeki taraflardan birinin lideri olan Hz.Ali’den dolayı Şia, bu olay sonucunda Hz. Ali’den ayrılarak ilk mezhebioluşturan Havâric ve geri kalan çoğunluğun mezhebi olan Ehl-i sünnet,zikredilen olayda taraf olan mezheplerdir. Büyük bir mezhebin ortaya çıkmasınaneden olması, Hz. Ali’nin taraflardan birine liderlik etmesi ve Müslümanlararasındaki ilk büyük savaşın bir parçasını teşkil etmesi nedeniyle son dereceönemli olan Hakem Olayı’nın karanlık noktalarının aydınlatılması, bu çalışmanınçıkış noktasını oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı, olaya dair rivayetlerinkarşılaştırılarak aralarındaki farkların değerlendirilmesi, böylece mezhepetkisinin bu rivayetlerde ne tür yönlendirmelere neden olduğunun ortayaçıkarılmasıdır. Sonuçta mezhebî bakışın tarih aktarımında etkili olduğugözlemlenmiş, tahkim meselesinin kronolojik sırasına uygun olarak bazıörneklerle bu gözlemler detaylandırılmıştır.
format Article
id doaj-art-afd90ee3a65f40749d3727df5a8d8c96
institution DOAJ
issn 2149-0872
language English
publishDate 2019-12-01
publisher Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
record_format Article
series İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi
spelling doaj-art-afd90ee3a65f40749d3727df5a8d8c962025-08-20T02:58:19ZengKütahya Dumlupınar Üniversitesiİslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi2149-08722019-12-014231834510.20486/imad.43057496HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİYusuf Sansarkan0https://orcid.org/0000-0001-8010-4173DUMLUPINAR ÜNİVERSİTESİ, İLAHİYAT FAKÜLTESİTarih alanındadeney ve gözlem metodu kullanılmadığından, geçmişin gerçekliklerine ulaşmanınyolu bugüne ulaşan haberlerdir. Bu haberlerin insanlar tarafından aktarılması, tarihîverilere duyguların karışmasına ve çoğu zaman gerçeklerin saklı kalmasına nedenolmaktadır. İnsanların, aktarımlarında nesnellikten kopmasının nedenlerindenbiri de râvilerin bir mezhebe mensup olmasıdır. Mezhep aidiyeti, kişinin olayve olguları mezhebinin bakış açısıyla anlamasına, yorumlamasına ve aktarmasınaneden olmaktadır. Sonraki süreçte teşekküllerini tamamlayacak üç büyük mezhebindoğrudan taraf olduğu Hakem Olayı, mezhep etkisinin araştırılması gerekenolaylardan biridir. Tahkim meselesindeki taraflardan birinin lideri olan Hz.Ali’den dolayı Şia, bu olay sonucunda Hz. Ali’den ayrılarak ilk mezhebioluşturan Havâric ve geri kalan çoğunluğun mezhebi olan Ehl-i sünnet,zikredilen olayda taraf olan mezheplerdir. Büyük bir mezhebin ortaya çıkmasınaneden olması, Hz. Ali’nin taraflardan birine liderlik etmesi ve Müslümanlararasındaki ilk büyük savaşın bir parçasını teşkil etmesi nedeniyle son dereceönemli olan Hakem Olayı’nın karanlık noktalarının aydınlatılması, bu çalışmanınçıkış noktasını oluşturmaktadır. Çalışmanın amacı, olaya dair rivayetlerinkarşılaştırılarak aralarındaki farkların değerlendirilmesi, böylece mezhepetkisinin bu rivayetlerde ne tür yönlendirmelere neden olduğunun ortayaçıkarılmasıdır. Sonuçta mezhebî bakışın tarih aktarımında etkili olduğugözlemlenmiş, tahkim meselesinin kronolojik sırasına uygun olarak bazıörneklerle bu gözlemler detaylandırılmıştır.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/914312tahkim casesectarian impactsiffin waramr b. al-âsabu musa al-ash’arîhakem olayımezhep etkisisıffînamr b. âsebu musa el-eş’arî
spellingShingle Yusuf Sansarkan
HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
İslam Medeniyeti Araştırmaları Dergisi
tahkim case
sectarian impact
siffin war
amr b. al-âs
abu musa al-ash’arî
hakem olayı
mezhep etkisi
sıffîn
amr b. âs
ebu musa el-eş’arî
title HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
title_full HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
title_fullStr HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
title_full_unstemmed HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
title_short HAKEM OLAYI ÖZELİNDE MEZHEBÎ KAYGININ TARİH AKTARIM VE YORUMUNA ETKİSİ
title_sort hakem olayi ozelinde mezhebi kayginin tarih aktarim ve yorumuna etkisi
topic tahkim case
sectarian impact
siffin war
amr b. al-âs
abu musa al-ash’arî
hakem olayı
mezhep etkisi
sıffîn
amr b. âs
ebu musa el-eş’arî
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/914312
work_keys_str_mv AT yusufsansarkan hakemolayiozelindemezhebikayginintarihaktarimveyorumunaetkisi