بررسی و شناسایی نقاط مناسب جهت نصب حسگرهای کم‌هزینه در پایش برخَط آلودگی هوای شهری

استفاده از حسگرهای کم‌هزینه مبتنی بر اینترنت اشیا به روشی نوین برای پایش آلودگی هوای شهری تبدیل شده است. این پژوهش با هدف تعیین مکان بهینه نصب این حسگرها در شهر تهران انجام شد و از روش تصمیم‌گیری چندمعیاره بهره گرفت. یازده زیرمعیار در دو معیار اصلی «میزان آلودگی» و «منابع آلاینده» شناسایی و برای هرک...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: مسعود ابراهیمی قادی, احمد نوحه گر, زینب سازور, محمود بهروزی
Format: Article
Language:English
Published: Ferdowsi University of Mashhad 2025-06-01
Series:جغرافیا و مخاطرات محیطی
Subjects:
Online Access:https://geoeh.um.ac.ir/article_46744_03f098425d92ffd19970e90cfa518b8a.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
Description
Summary:استفاده از حسگرهای کم‌هزینه مبتنی بر اینترنت اشیا به روشی نوین برای پایش آلودگی هوای شهری تبدیل شده است. این پژوهش با هدف تعیین مکان بهینه نصب این حسگرها در شهر تهران انجام شد و از روش تصمیم‌گیری چندمعیاره بهره گرفت. یازده زیرمعیار در دو معیار اصلی «میزان آلودگی» و «منابع آلاینده» شناسایی و برای هرکدام لایه‌ای رقومی در محیط GIS تولید شد. ترکیب لایه‌ها با عملگرهای مختلف انجام شد و به کمک رگرسیون OLS  عملگر بهینه (SUM) انتخاب گردید. برای شناسایی الگوهای فضایی، شاخص‌های موران و هات‌اسپات به کار رفت. همچنین، برای تحلیل حساسیت ارتباط زیرمعیارها با نقشه نهایی، از رگرسیون وزن‌دار جغرافیایی (GWR) استفاده شد. نتایج نشان داد که زیرمعیارهای غلظت  PM10، PM2.5 فاصله از پایانه‌های حمل‌ونقل و جایگاه‌های سوخت، بیشترین تأثیر را در جانمایی دارند. خروجی مدل GWR با AICc برابر 4484 و ضریب تعیین 0.98، دقت بالای مدل را نشان داد. نقشه نهایی مکان‌یابی نشان داد که ۱۳٪ از اراضی تهران کاملاً مناسب و ۱۷٪ مناسب برای نصب حسگرها هستند. این مناطق عمدتاً در مرکز، جنوب و جنوب‌غرب تهران واقع شده‌اند؛ جایی که آلودگی هوا و منابع آلاینده متمرکزتر است.
ISSN:2322-1682
2383-3076