Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası

İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya politikası Birinci Dünya Savaşı öncesi ve savaş sürecinde farklı bir seyir izlemiştir. Şüphesiz bu politik iniş çıkışlarda İngiltere’nin Hindistan sömürgesi ve Basra Körfezi’ndeki çıkarları önemli rol oynamıştır. Bilindiği üzere İngiltere XVIII. yüzyıl sonundan XIX. y...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Mehmet Okur
Format: Article
Language:English
Published: Serkan Yazıcı 2017-11-01
Series:Vakanüvis Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/pub/vakanuvis/issue/32134/356287?publisher=vakanuvis
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850169367921164288
author Mehmet Okur
author_facet Mehmet Okur
author_sort Mehmet Okur
collection DOAJ
description İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya politikası Birinci Dünya Savaşı öncesi ve savaş sürecinde farklı bir seyir izlemiştir. Şüphesiz bu politik iniş çıkışlarda İngiltere’nin Hindistan sömürgesi ve Basra Körfezi’ndeki çıkarları önemli rol oynamıştır. Bilindiği üzere İngiltere XVIII. yüzyıl sonundan XIX. yüzyıl sonuna kadar yaklaşık yüz yıl Osmanlı Devleti’ni Rusya’ya karşı desteklemiş, ancak Almanya’nın yeni bir güç olarak ortaya çıkması ve İstanbul ile yakın ilişkiler içerisine girmesi üzerine bu politikasından vazgeçmiştir. Osmanlı Devleti üzerinde giderek artan Alman nüfuzu, XX. yüzyılın başında İngiltere’yi bir zamanlar amansız düşmanı olan Rusya ile bir kader birliğine, hatta Boğazlardan Kafkaslara, Akdeniz’den Basra Körfezi’ne kadar uzanan Osmanlı coğrafyasını paylaşan gizli anlaşmalara taşımıştır. Ancak bu anlaşmanın Ekim 1917’de Rusya’da yönetimi ele geçiren Bolşevikler tarafından deşifre edilmesi ve Rusya’nın savaştan çekilmesi bir anda bu devleti, ortak devletten düşman devlete dönüştürmüştür. Osmanlı Devleti’nin Mondros Mütarekesi’ni imzalaması ise İngiltere’ye Kafkas coğrafyasına açılma ve buradaki çeşitli unsurları kullanarak bölgeyi kontrol etme fırsatı vermiştir. Zira İngiltere’nin amacı, Karadeniz’den başlayıp Kafkaslar, Hazar Denizi, İran ve Afganistan’a kadar uzanan hattı kontrol altına alarak Ortadoğu ve Hindistan için bir güvenlik kuşağı oluşturmaktı. Kafkasya’da Bolşeviklere ve Türklere karşı oluşturacağı siyasi yapı, İngiltere’nin biraz önce belirtilen amacı için büyük önem arz ediyordu.
format Article
id doaj-art-a853da7e9fcd4719908c72719a6e25c3
institution OA Journals
issn 2149-9535
2636-7777
language English
publishDate 2017-11-01
publisher Serkan Yazıcı
record_format Article
series Vakanüvis Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi
spelling doaj-art-a853da7e9fcd4719908c72719a6e25c32025-08-20T02:20:44ZengSerkan YazıcıVakanüvis Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi2149-95352636-77772017-11-01239341610.24186/vakanuvis.356287552Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya PolitikasıMehmet Okurİngiltere’nin Rusya ve Kafkasya politikası Birinci Dünya Savaşı öncesi ve savaş sürecinde farklı bir seyir izlemiştir. Şüphesiz bu politik iniş çıkışlarda İngiltere’nin Hindistan sömürgesi ve Basra Körfezi’ndeki çıkarları önemli rol oynamıştır. Bilindiği üzere İngiltere XVIII. yüzyıl sonundan XIX. yüzyıl sonuna kadar yaklaşık yüz yıl Osmanlı Devleti’ni Rusya’ya karşı desteklemiş, ancak Almanya’nın yeni bir güç olarak ortaya çıkması ve İstanbul ile yakın ilişkiler içerisine girmesi üzerine bu politikasından vazgeçmiştir. Osmanlı Devleti üzerinde giderek artan Alman nüfuzu, XX. yüzyılın başında İngiltere’yi bir zamanlar amansız düşmanı olan Rusya ile bir kader birliğine, hatta Boğazlardan Kafkaslara, Akdeniz’den Basra Körfezi’ne kadar uzanan Osmanlı coğrafyasını paylaşan gizli anlaşmalara taşımıştır. Ancak bu anlaşmanın Ekim 1917’de Rusya’da yönetimi ele geçiren Bolşevikler tarafından deşifre edilmesi ve Rusya’nın savaştan çekilmesi bir anda bu devleti, ortak devletten düşman devlete dönüştürmüştür. Osmanlı Devleti’nin Mondros Mütarekesi’ni imzalaması ise İngiltere’ye Kafkas coğrafyasına açılma ve buradaki çeşitli unsurları kullanarak bölgeyi kontrol etme fırsatı vermiştir. Zira İngiltere’nin amacı, Karadeniz’den başlayıp Kafkaslar, Hazar Denizi, İran ve Afganistan’a kadar uzanan hattı kontrol altına alarak Ortadoğu ve Hindistan için bir güvenlik kuşağı oluşturmaktı. Kafkasya’da Bolşeviklere ve Türklere karşı oluşturacağı siyasi yapı, İngiltere’nin biraz önce belirtilen amacı için büyük önem arz ediyordu.https://dergipark.org.tr/tr/pub/vakanuvis/issue/32134/356287?publisher=vakanuvisi̇ngiltere/i̇ngilizrus/rusyakafkasyatürkiyebolşevikbritain/britishrussian/russiacaucasusturkeybolshevik
spellingShingle Mehmet Okur
Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
Vakanüvis Uluslararası Tarih Araştırmaları Dergisi
i̇ngiltere/i̇ngiliz
rus/rusya
kafkasya
türkiye
bolşevik
britain/british
russian/russia
caucasus
turkey
bolshevik
title Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
title_full Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
title_fullStr Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
title_full_unstemmed Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
title_short Bolşevik İhtilali Sonrası İngiltere’nin Rusya ve Kafkasya Politikası
title_sort bolsevik ihtilali sonrasi ingiltere nin rusya ve kafkasya politikasi
topic i̇ngiltere/i̇ngiliz
rus/rusya
kafkasya
türkiye
bolşevik
britain/british
russian/russia
caucasus
turkey
bolshevik
url https://dergipark.org.tr/tr/pub/vakanuvis/issue/32134/356287?publisher=vakanuvis
work_keys_str_mv AT mehmetokur bolsevikihtilalisonrasıingiltereninrusyavekafkasyapolitikası