Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi

Dış ticaret ve doğrudan yabancı yatırım ülkelerin stratejik hedefleri, politikaları ve ekonomik durumları için önemli olgulardandır. Her iki kavram da ülkelerin ekonomileri ve büyüme hedeflerinde sürdürülebilirliği sağlayabilecek unsurlardandır. Dolayısıyla, iki durumun da birbirini destekleyici vey...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Feride Öztürk, Demet Kanat
Format: Article
Language:English
Published: Sakarya University 2022-12-01
Series:Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2709166
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850099640606654464
author Feride Öztürk
Demet Kanat
author_facet Feride Öztürk
Demet Kanat
author_sort Feride Öztürk
collection DOAJ
description Dış ticaret ve doğrudan yabancı yatırım ülkelerin stratejik hedefleri, politikaları ve ekonomik durumları için önemli olgulardandır. Her iki kavram da ülkelerin ekonomileri ve büyüme hedeflerinde sürdürülebilirliği sağlayabilecek unsurlardandır. Dolayısıyla, iki durumun da birbirini destekleyici veya birbirine alternatif olup olmadıkları gibi sorular ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle, söz konusu iki kavramın arasındaki ilişkinin belirlenmesi de büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı; Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar (DYY) ile dış ticaret arasında herhangi bir ilişki olup olmadığının tespit edilmesidir. Bu nedenle ihracat ve ithalatın DYY ile ilişkisi hem toplam hem de sektörel bazda incelenmiştir. Analizlerde ADF ve PP birim kök testleri, Johansen eşbütünleşme testi ve Granger nedensellik testi uygulanmıştır. Araştırmada, 2005:Q1 – 2021:Q4 arasındaki dönemi kapsayan üç aylık veriler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, DYY ile dış ticaret arasında eşbütünleşme ilişkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. Nedensellik analizleri sonucunda ise, toplam ihracatın toplam DYY’lerin ve hizmet sektörü ihracatının da yine hizmet sektöründeki DYY’lerin nedeni olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, hizmet sektöründe ithalattan GDP’ye ve GDP’den de DYY’lere doğru bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.
format Article
id doaj-art-a534be783f334ac6b0014bbdc4f12262
institution DOAJ
issn 2717-767X
language English
publishDate 2022-12-01
publisher Sakarya University
record_format Article
series Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi
spelling doaj-art-a534be783f334ac6b0014bbdc4f122622025-08-20T02:40:27ZengSakarya UniversitySakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi2717-767X2022-12-0142596810.47542/sauied.118928228Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisiFeride Öztürk0https://orcid.org/0000-0003-2159-7531Demet Kanat1https://orcid.org/0000-0002-6731-7438ZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİZONGULDAK BÜLENT ECEVİT ÜNİVERSİTESİDış ticaret ve doğrudan yabancı yatırım ülkelerin stratejik hedefleri, politikaları ve ekonomik durumları için önemli olgulardandır. Her iki kavram da ülkelerin ekonomileri ve büyüme hedeflerinde sürdürülebilirliği sağlayabilecek unsurlardandır. Dolayısıyla, iki durumun da birbirini destekleyici veya birbirine alternatif olup olmadıkları gibi sorular ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle, söz konusu iki kavramın arasındaki ilişkinin belirlenmesi de büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı; Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar (DYY) ile dış ticaret arasında herhangi bir ilişki olup olmadığının tespit edilmesidir. Bu nedenle ihracat ve ithalatın DYY ile ilişkisi hem toplam hem de sektörel bazda incelenmiştir. Analizlerde ADF ve PP birim kök testleri, Johansen eşbütünleşme testi ve Granger nedensellik testi uygulanmıştır. Araştırmada, 2005:Q1 – 2021:Q4 arasındaki dönemi kapsayan üç aylık veriler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, DYY ile dış ticaret arasında eşbütünleşme ilişkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. Nedensellik analizleri sonucunda ise, toplam ihracatın toplam DYY’lerin ve hizmet sektörü ihracatının da yine hizmet sektöründeki DYY’lerin nedeni olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, hizmet sektöründe ithalattan GDP’ye ve GDP’den de DYY’lere doğru bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2709166foreign direct investmentexportimportforeign tradedoğrudan yabancı yatırımi̇hracati̇thalatdış ticaret
spellingShingle Feride Öztürk
Demet Kanat
Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi
foreign direct investment
export
import
foreign trade
doğrudan yabancı yatırım
i̇hracat
i̇thalat
dış ticaret
title Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
title_full Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
title_fullStr Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
title_full_unstemmed Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
title_short Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi
title_sort turkiye de dogrudan yabanci yatirimlar ile dis ticaret iliskisi
topic foreign direct investment
export
import
foreign trade
doğrudan yabancı yatırım
i̇hracat
i̇thalat
dış ticaret
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2709166
work_keys_str_mv AT ferideozturk turkiyededogrudanyabancıyatırımlariledısticaretiliskisi
AT demetkanat turkiyededogrudanyabancıyatırımlariledısticaretiliskisi