بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره)
دانشمندان علم اصول بهطورمعمول پیش از تعریف علم اصول و بیان موضوع آن، بحثی درباره موضوع علم و بهتبع آن، بحث از ملاک وحدت و تمایز علوم را مطرح نمودهاند. هرچند مسئلۀ تمایز و تغایر علوم امری مسلم و بدیهی است؛ ولی در خصوص چیستی عامل تمایز و جدا شدن آنها از یکدیگر اختلاف دیدگاههایی وجود دارد. در مورد...
Saved in:
| Main Authors: | , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution
2023-12-01
|
| Series: | پژوهشنامه متین |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_184787_e98992b0118b01d54072dca4067442c2.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850174828464570368 |
|---|---|
| author | مهدی محقق محمود محقق مظاهر صالح پور |
| author_facet | مهدی محقق محمود محقق مظاهر صالح پور |
| author_sort | مهدی محقق |
| collection | DOAJ |
| description | دانشمندان علم اصول بهطورمعمول پیش از تعریف علم اصول و بیان موضوع آن، بحثی درباره موضوع علم و بهتبع آن، بحث از ملاک وحدت و تمایز علوم را مطرح نمودهاند. هرچند مسئلۀ تمایز و تغایر علوم امری مسلم و بدیهی است؛ ولی در خصوص چیستی عامل تمایز و جدا شدن آنها از یکدیگر اختلاف دیدگاههایی وجود دارد. در مورد ملاک تمایز و وحدت علوم سه نظریۀ مهم مطرح گردیده است: الف) نظریۀ قدما و مشهور اهل منطق که تمایز علوم را به موضوعات علوم گرهزدهاند؛ ب) نظریۀ آخوند خراسانی که تمایز علوم را به اغراض و غایت علوم دانسته است؛ ج) نظریۀ امام خمینی که ملاک وحدت و تمایز علوم را به سنخیت نهفته در ذات مسائل علوم میداند. این نوشتار پس از بیان تفصیلی دیدگاه امام خمینی به بررسی و واکاوی آن پرداخته و درنهایت با روش توصیفی - تحلیلی به این نتیجه رهنمون شده که سنخیت میان مسائل علوم، فرع بر سنخیت موضوعات و محمولات آنهاست؛ ازاینرو الگوی علمشناسی سنخیت محور، معیار صحیحی برای تبیین وحدت و تمایز میان علوم به شمار نمیآید. |
| format | Article |
| id | doaj-art-9b6c165c241e47f5a70f4e933b2d4e51 |
| institution | OA Journals |
| issn | 2423-6462 2676-5888 |
| language | fas |
| publishDate | 2023-12-01 |
| publisher | Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution |
| record_format | Article |
| series | پژوهشنامه متین |
| spelling | doaj-art-9b6c165c241e47f5a70f4e933b2d4e512025-08-20T02:19:34ZfasResearch Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolutionپژوهشنامه متین2423-64622676-58882023-12-01251019310610.22034/matin.2021.280077.1866184787بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره)مهدی محقق0محمود محقق1مظاهر صالح پور2استاد بازنشستۀ دانشگاه تهران، تهران، ایران.طلبه سطح چهار حوزۀ علمیه، دانشجوی دورۀ دکتری حکمت متعالیه، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران. (نویسندۀ مسئول)دانشجوی دکتری عرفان و تصوف، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.دانشمندان علم اصول بهطورمعمول پیش از تعریف علم اصول و بیان موضوع آن، بحثی درباره موضوع علم و بهتبع آن، بحث از ملاک وحدت و تمایز علوم را مطرح نمودهاند. هرچند مسئلۀ تمایز و تغایر علوم امری مسلم و بدیهی است؛ ولی در خصوص چیستی عامل تمایز و جدا شدن آنها از یکدیگر اختلاف دیدگاههایی وجود دارد. در مورد ملاک تمایز و وحدت علوم سه نظریۀ مهم مطرح گردیده است: الف) نظریۀ قدما و مشهور اهل منطق که تمایز علوم را به موضوعات علوم گرهزدهاند؛ ب) نظریۀ آخوند خراسانی که تمایز علوم را به اغراض و غایت علوم دانسته است؛ ج) نظریۀ امام خمینی که ملاک وحدت و تمایز علوم را به سنخیت نهفته در ذات مسائل علوم میداند. این نوشتار پس از بیان تفصیلی دیدگاه امام خمینی به بررسی و واکاوی آن پرداخته و درنهایت با روش توصیفی - تحلیلی به این نتیجه رهنمون شده که سنخیت میان مسائل علوم، فرع بر سنخیت موضوعات و محمولات آنهاست؛ ازاینرو الگوی علمشناسی سنخیت محور، معیار صحیحی برای تبیین وحدت و تمایز میان علوم به شمار نمیآید.https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_184787_e98992b0118b01d54072dca4067442c2.pdfامام خمینیتمایز علوموحدت علومتمایز به اغراضتمایز به علومسنخیت محوری |
| spellingShingle | مهدی محقق محمود محقق مظاهر صالح پور بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) پژوهشنامه متین امام خمینی تمایز علوم وحدت علوم تمایز به اغراض تمایز به علوم سنخیت محوری |
| title | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) |
| title_full | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) |
| title_fullStr | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) |
| title_full_unstemmed | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) |
| title_short | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی (ره) |
| title_sort | بررسی الگوی علمشناسی سنخیت محور با تأکید بر دیدگاه امام خمینی ره |
| topic | امام خمینی تمایز علوم وحدت علوم تمایز به اغراض تمایز به علوم سنخیت محوری |
| url | https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_184787_e98992b0118b01d54072dca4067442c2.pdf |
| work_keys_str_mv | AT mhdymḥqq brrsyạlgwyʿlmsẖnạsysnkẖytmḥwrbạtạḵydbrdydgạhạmạmkẖmynyrh AT mḥmwdmḥqq brrsyạlgwyʿlmsẖnạsysnkẖytmḥwrbạtạḵydbrdydgạhạmạmkẖmynyrh AT mẓạhrṣạlḥpwr brrsyạlgwyʿlmsẖnạsysnkẖytmḥwrbạtạḵydbrdydgạhạmạmkẖmynyrh |