Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii

Artykuł przedstawia, jak psychologia i historia wzajemnie wpływały na siebie w prowadzonych przez naukowców analizach na temat zachowania ofiar, sprawców i świadków Holokaustu. Opisuje drogę, jaką przeszła psychologia społeczna, rozpoczynając od słynnego eksperymentu Milgrama o posłuszeństwie, prze...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Michał Bilewicz, Karolina Marcinkowska
Format: Article
Language:deu
Published: Stowarzyszenie Centrum Badan nad Zaglada Zydow 2024-12-01
Series:Zagłada Żydów
Subjects:
Online Access:https://zagladazydow.pl/index.php/zz/article/view/1056
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849336341693726720
author Michał Bilewicz
Karolina Marcinkowska
author_facet Michał Bilewicz
Karolina Marcinkowska
author_sort Michał Bilewicz
collection DOAJ
description Artykuł przedstawia, jak psychologia i historia wzajemnie wpływały na siebie w prowadzonych przez naukowców analizach na temat zachowania ofiar, sprawców i świadków Holokaustu. Opisuje drogę, jaką przeszła psychologia społeczna, rozpoczynając od słynnego eksperymentu Milgrama o posłuszeństwie, przechodząc przez wyjaśnienia osobowościowe oraz ideologiczne (w nich funkcje dehumanizacji i teorii spiskowych), następnie podkreślając rolę świadków, a kończąc na motywacji instrumentalnej – grabieżach. Analiza wskazuje, że zmiany w podejściu psychologicznym do Zagłady następują równolegle z ewolucją historiografii Holokaustu. Obecnie większy nacisk kładzie się na badanie zachowań bystanderów, motywacji ideologicznej i instrumentalnej oraz motywującego charakteru antysemickich teorii spiskowych, które wpływały na zaangażowanie w zbrodnie nie tylko Niemców, lecz także innych narodów Europy pod okupacją.
format Article
id doaj-art-94032c63b6794c73be8f4c00ce1ea2e2
institution Kabale University
issn 1895-247X
2657-3571
language deu
publishDate 2024-12-01
publisher Stowarzyszenie Centrum Badan nad Zaglada Zydow
record_format Article
series Zagłada Żydów
spelling doaj-art-94032c63b6794c73be8f4c00ce1ea2e22025-08-20T03:44:58ZdeuStowarzyszenie Centrum Badan nad Zaglada ZydowZagłada Żydów1895-247X2657-35712024-12-012010.32927/zzsim.1056Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologiiMichał Bilewicz0https://orcid.org/0000-0001-5027-1691Karolina Marcinkowska1https://orcid.org/0009-0002-9935-0563Wydział Psychologii Uniwersytet WarszawskiCentrum Badań nad Uprzedzeniami UW Artykuł przedstawia, jak psychologia i historia wzajemnie wpływały na siebie w prowadzonych przez naukowców analizach na temat zachowania ofiar, sprawców i świadków Holokaustu. Opisuje drogę, jaką przeszła psychologia społeczna, rozpoczynając od słynnego eksperymentu Milgrama o posłuszeństwie, przechodząc przez wyjaśnienia osobowościowe oraz ideologiczne (w nich funkcje dehumanizacji i teorii spiskowych), następnie podkreślając rolę świadków, a kończąc na motywacji instrumentalnej – grabieżach. Analiza wskazuje, że zmiany w podejściu psychologicznym do Zagłady następują równolegle z ewolucją historiografii Holokaustu. Obecnie większy nacisk kładzie się na badanie zachowań bystanderów, motywacji ideologicznej i instrumentalnej oraz motywującego charakteru antysemickich teorii spiskowych, które wpływały na zaangażowanie w zbrodnie nie tylko Niemców, lecz także innych narodów Europy pod okupacją. https://zagladazydow.pl/index.php/zz/article/view/1056psychologia społecznaHolokaustdehumanizacjaofiarysprawcybystaders
spellingShingle Michał Bilewicz
Karolina Marcinkowska
Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
Zagłada Żydów
psychologia społeczna
Holokaust
dehumanizacja
ofiary
sprawcy
bystaders
title Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
title_full Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
title_fullStr Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
title_full_unstemmed Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
title_short Społeczna psychologia Holokaustu: od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
title_sort spoleczna psychologia holokaustu od naiwnego sytuacjonizmu do zrozumienia roli ideologii
topic psychologia społeczna
Holokaust
dehumanizacja
ofiary
sprawcy
bystaders
url https://zagladazydow.pl/index.php/zz/article/view/1056
work_keys_str_mv AT michałbilewicz społecznapsychologiaholokaustuodnaiwnegosytuacjonizmudozrozumieniaroliideologii
AT karolinamarcinkowska społecznapsychologiaholokaustuodnaiwnegosytuacjonizmudozrozumieniaroliideologii