اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی

سابقه و هدف: با وجود اهمیت استراتژیک نشخوارکنندگان در تأمین نیازهای غذایی انسان، کارایی تولید نسبتا پایین آن‌ها اغلب منجر به افزایش هزینه‌های تولید و ایجاد آلودگی‌های زیست محیطی می‌گردد. در این راستا، استفاده از مکمل‌ها و افزودنی‌های خوراکی از جمله راهکارهای مؤثر در جهت بهبود کارایی عملکرد تولید دام...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: مصطفی مهدی پور گل بته, مصطفی ملکی, حسن علی عربی, پویا زمانی
Format: Article
Language:fas
Published: Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources 2022-11-01
Series:پژوهش در نشخوارکنندگان
Subjects:
Online Access:https://ejrr.gau.ac.ir/article_6118_13bee6546a41eae51cb083fa216b8d3d.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850219620662771712
author مصطفی مهدی پور گل بته
مصطفی ملکی
حسن علی عربی
پویا زمانی
author_facet مصطفی مهدی پور گل بته
مصطفی ملکی
حسن علی عربی
پویا زمانی
author_sort مصطفی مهدی پور گل بته
collection DOAJ
description سابقه و هدف: با وجود اهمیت استراتژیک نشخوارکنندگان در تأمین نیازهای غذایی انسان، کارایی تولید نسبتا پایین آن‌ها اغلب منجر به افزایش هزینه‌های تولید و ایجاد آلودگی‌های زیست محیطی می‌گردد. در این راستا، استفاده از مکمل‌ها و افزودنی‌های خوراکی از جمله راهکارهای مؤثر در جهت بهبود کارایی عملکرد تولید دام‌ها است. افزودنی‌های خوراکی با منشأ گیاهی همچون روغن‌های اسانسی و عصاره‌ها از جمله ترکیباتی هستند که موجب بهبود کارایی تولید نشخوارکنندگان، به‌واسطه بهبود عملکرد هضم و تخمیر شکمبه می‌گردند. از طرف دیگر، استفاده از منابع مختلف چربی به‌عنوان مکمل انرژتیک در جیره دام‌ها، اثرات مثبتی همچون افزایش عملکرد، کاهش اسیدوز شکمبه، کاهش تولید متان و به تبع آن کاهش آلودگی زیست محیطی و بهبود بهره‌وری انرژی خوراک را به دنبال داشته است. با توجه به اهمیت روز‌افزون کیفیت محصولات تولیدی و توجه ویژه مصرف‌کنندگان به شاخص‌های سلامتی و کیفیت فرآورده‌های دامی در دهه‌های اخیر، افزودنی‌های با منشأ طبیعی و سبز در دهه‌های اخیر مورد توجه محققین تغذیه دام قرار گرفت. در این راستا، هدف از مطالعه حاضر بررسی اثرات روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر شاخص‌های تخمیر شکمبه، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزآی شکمبه در دو جیره حاوی روغن ماهی و سویا بود.مواد و روش‌ها: در این تحقیق روغن اسانسی مرزه خوزستانی به روش تقطیر با بخار آب و با استفاده از دستگاه کلونجر استخراج گردید و ترکیب شیمیایی آن با استفاده از گاز کروماتوگراف کوپل شده با طیف سنج جرمی تعیین شد. در این آزمایش، روغن اسانسی مرزه خوزستانی در دوزهای 0، 150، 300، 450 و 600 میلی‌گرم بر لیتر در دو جیره حاوی روغن ماهی و سویا در شرایط آزمایشگاهی با استفاده از انکوباسیون 24 ساعته به منظور بررسی اثرات آن بر شاخص‌های تخمیر شکمبه‌ای مورد آزمایش قرار گرفت. یافته‌ها: هیچکدام از فراسنجه‌های تخمیر تحت تأثیر نوع جیره قرار نگرفت. حجم گاز تولید شده بعد از 24 ساعت، میزان تجزیه‌پذیری آزمایشگاهی ماده خشک و ماده آلی با افزایش دوز اسانس در هر دو جیره به‌طور خطی کاهش یافت (01/0>P). با این‌حال، فاکتور تفکیک و پروتئین میکروبی، با افزایش دوز اسانس به‌طور غیر‌خطی (خطی و درجه دو) و کارایی سنتز پروتئین میکروبی به‌صورت خطی افزایش یافت (01/0>P). همچنین، غلظت آمونیاک شکمبه‌ای به‌موازات افزایش دوز اسانس، به‌صورت غیرخطی کاهش یافت (01/0>P). تعداد کل پروتوزوآها و همچنین جمعیت اغلب جنس‌ها در هر دو جیره با افزایش دوز اسانس کاهش یافت (05/0>P). غلظت کل اسیدهای چرب فرار در جیره حاوی روغن ماهی تا سطح 450 میلی‌گرم بر لیتر و در جیره حاوی روغن سویا تا سطح 300 میلی‌گرم بر لیتر اسانس افزایش و بعد از آن کاهش یافت (05/0>P). در هر دو جیره، به‌موازات افزایش دوز اسانس نسبت غلظت استات به‌صورت غیر‌خطی کاهش و نسبت پروپیونات به‌صورت تابع درجه دو افزایش یافت (05/0>P).نتیجه‌گیری: در مجموع، این یافته‌ها نشان داد که استفاده از روغن اسانسی مرزه به‌خصوص در دوزهای پایین و متوسط به‌واسطه بهبود سنتز پروتئین میکروبی، کاهش آمونیاک و جمعیت پروتوزوآیی و همین‌طور افزایش غلظت اسیدهای چرب فرار، موجب بهبود تخمیر شکمبه گردید. لذا استفاده از سطوح مذکور این روغن اسانسی در جیره دامها می تواند ضمن بهبود کارایی تخمیر شکمبه موجب ارتقاء سطح تولید دامها گردد. با این حال، به نظر می‌رسد دوزهای 450 میلی‌گرم بر لیتر و بالاتر روغن اسانسی مرزه دارای اثرات منفی بر برخی از جمعتی-های میکروبی باشد.
format Article
id doaj-art-93eb14f6446d4ff7bd75b68c76e2f489
institution OA Journals
issn 2345-4253
2345-4261
language fas
publishDate 2022-11-01
publisher Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
record_format Article
series پژوهش در نشخوارکنندگان
spelling doaj-art-93eb14f6446d4ff7bd75b68c76e2f4892025-08-20T02:07:19ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهش در نشخوارکنندگان2345-42532345-42612022-11-011038711010.22069/ejrr.2022.20101.18456118اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهیمصطفی مهدی پور گل بته0مصطفی ملکی1حسن علی عربی2پویا زمانی3دانشجوی دکتری، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایراندانشیار، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایران،استاد، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایراناستاد، گروه علوم دامی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه بوعلی‌سینا، همدان، ایرانسابقه و هدف: با وجود اهمیت استراتژیک نشخوارکنندگان در تأمین نیازهای غذایی انسان، کارایی تولید نسبتا پایین آن‌ها اغلب منجر به افزایش هزینه‌های تولید و ایجاد آلودگی‌های زیست محیطی می‌گردد. در این راستا، استفاده از مکمل‌ها و افزودنی‌های خوراکی از جمله راهکارهای مؤثر در جهت بهبود کارایی عملکرد تولید دام‌ها است. افزودنی‌های خوراکی با منشأ گیاهی همچون روغن‌های اسانسی و عصاره‌ها از جمله ترکیباتی هستند که موجب بهبود کارایی تولید نشخوارکنندگان، به‌واسطه بهبود عملکرد هضم و تخمیر شکمبه می‌گردند. از طرف دیگر، استفاده از منابع مختلف چربی به‌عنوان مکمل انرژتیک در جیره دام‌ها، اثرات مثبتی همچون افزایش عملکرد، کاهش اسیدوز شکمبه، کاهش تولید متان و به تبع آن کاهش آلودگی زیست محیطی و بهبود بهره‌وری انرژی خوراک را به دنبال داشته است. با توجه به اهمیت روز‌افزون کیفیت محصولات تولیدی و توجه ویژه مصرف‌کنندگان به شاخص‌های سلامتی و کیفیت فرآورده‌های دامی در دهه‌های اخیر، افزودنی‌های با منشأ طبیعی و سبز در دهه‌های اخیر مورد توجه محققین تغذیه دام قرار گرفت. در این راستا، هدف از مطالعه حاضر بررسی اثرات روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر شاخص‌های تخمیر شکمبه، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزآی شکمبه در دو جیره حاوی روغن ماهی و سویا بود.مواد و روش‌ها: در این تحقیق روغن اسانسی مرزه خوزستانی به روش تقطیر با بخار آب و با استفاده از دستگاه کلونجر استخراج گردید و ترکیب شیمیایی آن با استفاده از گاز کروماتوگراف کوپل شده با طیف سنج جرمی تعیین شد. در این آزمایش، روغن اسانسی مرزه خوزستانی در دوزهای 0، 150، 300، 450 و 600 میلی‌گرم بر لیتر در دو جیره حاوی روغن ماهی و سویا در شرایط آزمایشگاهی با استفاده از انکوباسیون 24 ساعته به منظور بررسی اثرات آن بر شاخص‌های تخمیر شکمبه‌ای مورد آزمایش قرار گرفت. یافته‌ها: هیچکدام از فراسنجه‌های تخمیر تحت تأثیر نوع جیره قرار نگرفت. حجم گاز تولید شده بعد از 24 ساعت، میزان تجزیه‌پذیری آزمایشگاهی ماده خشک و ماده آلی با افزایش دوز اسانس در هر دو جیره به‌طور خطی کاهش یافت (01/0>P). با این‌حال، فاکتور تفکیک و پروتئین میکروبی، با افزایش دوز اسانس به‌طور غیر‌خطی (خطی و درجه دو) و کارایی سنتز پروتئین میکروبی به‌صورت خطی افزایش یافت (01/0>P). همچنین، غلظت آمونیاک شکمبه‌ای به‌موازات افزایش دوز اسانس، به‌صورت غیرخطی کاهش یافت (01/0>P). تعداد کل پروتوزوآها و همچنین جمعیت اغلب جنس‌ها در هر دو جیره با افزایش دوز اسانس کاهش یافت (05/0>P). غلظت کل اسیدهای چرب فرار در جیره حاوی روغن ماهی تا سطح 450 میلی‌گرم بر لیتر و در جیره حاوی روغن سویا تا سطح 300 میلی‌گرم بر لیتر اسانس افزایش و بعد از آن کاهش یافت (05/0>P). در هر دو جیره، به‌موازات افزایش دوز اسانس نسبت غلظت استات به‌صورت غیر‌خطی کاهش و نسبت پروپیونات به‌صورت تابع درجه دو افزایش یافت (05/0>P).نتیجه‌گیری: در مجموع، این یافته‌ها نشان داد که استفاده از روغن اسانسی مرزه به‌خصوص در دوزهای پایین و متوسط به‌واسطه بهبود سنتز پروتئین میکروبی، کاهش آمونیاک و جمعیت پروتوزوآیی و همین‌طور افزایش غلظت اسیدهای چرب فرار، موجب بهبود تخمیر شکمبه گردید. لذا استفاده از سطوح مذکور این روغن اسانسی در جیره دامها می تواند ضمن بهبود کارایی تخمیر شکمبه موجب ارتقاء سطح تولید دامها گردد. با این حال، به نظر می‌رسد دوزهای 450 میلی‌گرم بر لیتر و بالاتر روغن اسانسی مرزه دارای اثرات منفی بر برخی از جمعتی-های میکروبی باشد.https://ejrr.gau.ac.ir/article_6118_13bee6546a41eae51cb083fa216b8d3d.pdfپروتئین میکروبیپروتوزوآتخمیر شکمبهروغن اسانسیمرزه خوزستانی
spellingShingle مصطفی مهدی پور گل بته
مصطفی ملکی
حسن علی عربی
پویا زمانی
اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
پژوهش در نشخوارکنندگان
پروتئین میکروبی
پروتوزوآ
تخمیر شکمبه
روغن اسانسی
مرزه خوزستانی
title اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
title_full اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
title_fullStr اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
title_full_unstemmed اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
title_short اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
title_sort اثرات سطوح مختلف روغن اسانسی مرزه خوزستانی بر فراسنجه‌های تخمیر شکمبه‌ای، سنتز پروتئین میکروبی و جمعیت پروتوزوآها در دو جیره‌ی حاوی روغن سویا و ماهی در شرایط آزمایشگاهی
topic پروتئین میکروبی
پروتوزوآ
تخمیر شکمبه
روغن اسانسی
مرزه خوزستانی
url https://ejrr.gau.ac.ir/article_6118_13bee6546a41eae51cb083fa216b8d3d.pdf
work_keys_str_mv AT mṣṭfymhdypwrglbth ạtẖrạtsṭwḥmkẖtlfrwgẖnạsạnsymrzhkẖwzstạnybrfrạsnjhhạytkẖmyrsẖḵmbhạysntzprwtỷynmyḵrwbywjmʿytprwtwzwậhạdrdwjyrhyḥạwyrwgẖnswyạwmạhydrsẖrạyṭậzmạysẖgạhy
AT mṣṭfymlḵy ạtẖrạtsṭwḥmkẖtlfrwgẖnạsạnsymrzhkẖwzstạnybrfrạsnjhhạytkẖmyrsẖḵmbhạysntzprwtỷynmyḵrwbywjmʿytprwtwzwậhạdrdwjyrhyḥạwyrwgẖnswyạwmạhydrsẖrạyṭậzmạysẖgạhy
AT ḥsnʿlyʿrby ạtẖrạtsṭwḥmkẖtlfrwgẖnạsạnsymrzhkẖwzstạnybrfrạsnjhhạytkẖmyrsẖḵmbhạysntzprwtỷynmyḵrwbywjmʿytprwtwzwậhạdrdwjyrhyḥạwyrwgẖnswyạwmạhydrsẖrạyṭậzmạysẖgạhy
AT pwyạzmạny ạtẖrạtsṭwḥmkẖtlfrwgẖnạsạnsymrzhkẖwzstạnybrfrạsnjhhạytkẖmyrsẖḵmbhạysntzprwtỷynmyḵrwbywjmʿytprwtwzwậhạdrdwjyrhyḥạwyrwgẖnswyạwmạhydrsẖrạyṭậzmạysẖgạhy