پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI
سابقه و هدف : رودخانه هراز، بهعنوان یکی از رودخانههای مهم ترین در شمال ایران میباشد که بستر حیات بسیاری از موجودات آبزی و منبع تأمین آب بسیاری از فعالیتهای تجاری و صنعتی پویا در حاشیهی خود هست . در این مطالعه به کمک شاخصهای کیفیت آب سطحی ایران (IR-WQIsc) و شاخص کیفیت بنیاد ملی بهداشت (NSF-WQI)...
Saved in:
| Main Authors: | , , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
2023-09-01
|
| Series: | پژوهشهای حفاظت آب و خاک |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://jwsc.gau.ac.ir/article_6709_2cbc26ae8682f73805838eece322c83a.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850106738204737536 |
|---|---|
| author | رها رباطی فاطمه اسماعیلی رضا خلیلی علی مریدی |
| author_facet | رها رباطی فاطمه اسماعیلی رضا خلیلی علی مریدی |
| author_sort | رها رباطی |
| collection | DOAJ |
| description | سابقه و هدف : رودخانه هراز، بهعنوان یکی از رودخانههای مهم ترین در شمال ایران میباشد که بستر حیات بسیاری از موجودات آبزی و منبع تأمین آب بسیاری از فعالیتهای تجاری و صنعتی پویا در حاشیهی خود هست . در این مطالعه به کمک شاخصهای کیفیت آب سطحی ایران (IR-WQIsc) و شاخص کیفیت بنیاد ملی بهداشت (NSF-WQI) به ارزیابی کیفی آب رودخانه هراز پرداخته شد .مواد و روشها :نمونهبرداری از آب رودخانه هراز، از عمق 30 سانتیمتر و در بخش میانی مقطع رودخانه در طول یک سال (1400-1399) بهصورت ماهانه در ساعات ابتدایی روز انجام شد و پارامترهایی مانند دمای آب، pH، (DO)، رسانایی الکتریکی (EC)، (TDS)، کدورت، (N-NH+4)، (N-NO3)، (PO4)، (BOD5)، (TSS) اندازهگیری و مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت .یافتهها : بر اساس نتایج شاخص IR-WQISC کیفیت آب رودخانه هراز در فصل بهار از بالادست به پاییندست از کیفیت نسبتاً خوب به کیفیت نسبتاً بد میرسد و این شرایط برای فصول پاییز و زمستان نیز تکرار میشود با این تفاوت که بهترین کیفیت آب بالادست مربوط به فصل بهار و بهترین کیفیت آب پاییندست مربوط به زمستان بوده است. آب این رودخانه در فصل تابستان از کیفیت پایینتری نسبت به دیگر فصول برخوردار بود . بهطور متوسط کیفیت آب طبق شاخص IR-WQISC در فصول بهار و پاییز و زمستان از کیفیت «نسبتاً خوب» برخوردار است ولی در فصل تابستان کیفیت آب تا حد کیفیت «متوسط» پایین میآید. بر اساس نتایج شاخص NSF-WQI کیفیت آب رودخانه در فصل بهار بهطور متوسط بهترین کیفیت و در فصل تابستان پایینترین کیفیت را دارد. در فصول پاییز و زمستان کیفیت آب شرایط مشابهی دارد و بهطور میانگین کیفیت آب در سطح «متوسط» قرار دارد. در یک مقایسهی کلی بین تمام فصول سال، فصل تابستان در هر سه ایستگاه پایینترین کیفیت آب را داشت .نتیجهگیری : با توجه به کیفیت تعیینشده طبق شاخصهای کیفی آب در فصول مختلف، میتوان گفت که در فصل تابستان با توجه به هجوم گردشگران به مناطق شمالی کشور و شرایط محیطی مثل افزایش دما آب نسبت به سایر فصول سال از کیفیت کمتری برخوردار است . همچنین به دلیل افزایش تراکم جمعیت در مسیر رودخانه از بالادست به پاییندست، کیفیت آب در منطقه بالادست بهتر از منطقه میان دست و در منطقه میان دست بهتر از منطقه پاییندست هست. درنهایت نتایج دو روش با یکدیگر مقایسه شده و مشخص میشود که نتایج ازنظر کمی تا حدودی مشابهت دارند اما شاخص IR-WQISC طبقهبندی دقیقتری ارائه میدهد . |
| format | Article |
| id | doaj-art-8fe87a1f307b4f649b0dbdb9270fb5c8 |
| institution | OA Journals |
| issn | 2322-2069 2322-2794 |
| language | fas |
| publishDate | 2023-09-01 |
| publisher | Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources |
| record_format | Article |
| series | پژوهشهای حفاظت آب و خاک |
| spelling | doaj-art-8fe87a1f307b4f649b0dbdb9270fb5c82025-08-20T02:38:45ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهشهای حفاظت آب و خاک2322-20692322-27942023-09-0130314715710.22069/jwsc.2023.21228.36396709پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQIرها رباطی0فاطمه اسماعیلی1رضا خلیلی2علی مریدی3دانشجوی کارشناسیارشد گروه مهندسی عمران، دانشکده عمران، آب و محیطزیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.دانشجوی کارشناسیارشد گروه مهندسی عمران، دانشکده عمران، آب و محیطزیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.دانشجوی دکتری گروه مهندسی محیطزیست، دانشکده عمران، آب و محیطزیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.نویسنده مسئول، استادیار گروه مهندسی محیطزیست، دانشکده عمران، آب و محیطزیست، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.سابقه و هدف : رودخانه هراز، بهعنوان یکی از رودخانههای مهم ترین در شمال ایران میباشد که بستر حیات بسیاری از موجودات آبزی و منبع تأمین آب بسیاری از فعالیتهای تجاری و صنعتی پویا در حاشیهی خود هست . در این مطالعه به کمک شاخصهای کیفیت آب سطحی ایران (IR-WQIsc) و شاخص کیفیت بنیاد ملی بهداشت (NSF-WQI) به ارزیابی کیفی آب رودخانه هراز پرداخته شد .مواد و روشها :نمونهبرداری از آب رودخانه هراز، از عمق 30 سانتیمتر و در بخش میانی مقطع رودخانه در طول یک سال (1400-1399) بهصورت ماهانه در ساعات ابتدایی روز انجام شد و پارامترهایی مانند دمای آب، pH، (DO)، رسانایی الکتریکی (EC)، (TDS)، کدورت، (N-NH+4)، (N-NO3)، (PO4)، (BOD5)، (TSS) اندازهگیری و مورد تجزیهوتحلیل قرار گرفت .یافتهها : بر اساس نتایج شاخص IR-WQISC کیفیت آب رودخانه هراز در فصل بهار از بالادست به پاییندست از کیفیت نسبتاً خوب به کیفیت نسبتاً بد میرسد و این شرایط برای فصول پاییز و زمستان نیز تکرار میشود با این تفاوت که بهترین کیفیت آب بالادست مربوط به فصل بهار و بهترین کیفیت آب پاییندست مربوط به زمستان بوده است. آب این رودخانه در فصل تابستان از کیفیت پایینتری نسبت به دیگر فصول برخوردار بود . بهطور متوسط کیفیت آب طبق شاخص IR-WQISC در فصول بهار و پاییز و زمستان از کیفیت «نسبتاً خوب» برخوردار است ولی در فصل تابستان کیفیت آب تا حد کیفیت «متوسط» پایین میآید. بر اساس نتایج شاخص NSF-WQI کیفیت آب رودخانه در فصل بهار بهطور متوسط بهترین کیفیت و در فصل تابستان پایینترین کیفیت را دارد. در فصول پاییز و زمستان کیفیت آب شرایط مشابهی دارد و بهطور میانگین کیفیت آب در سطح «متوسط» قرار دارد. در یک مقایسهی کلی بین تمام فصول سال، فصل تابستان در هر سه ایستگاه پایینترین کیفیت آب را داشت .نتیجهگیری : با توجه به کیفیت تعیینشده طبق شاخصهای کیفی آب در فصول مختلف، میتوان گفت که در فصل تابستان با توجه به هجوم گردشگران به مناطق شمالی کشور و شرایط محیطی مثل افزایش دما آب نسبت به سایر فصول سال از کیفیت کمتری برخوردار است . همچنین به دلیل افزایش تراکم جمعیت در مسیر رودخانه از بالادست به پاییندست، کیفیت آب در منطقه بالادست بهتر از منطقه میان دست و در منطقه میان دست بهتر از منطقه پاییندست هست. درنهایت نتایج دو روش با یکدیگر مقایسه شده و مشخص میشود که نتایج ازنظر کمی تا حدودی مشابهت دارند اما شاخص IR-WQISC طبقهبندی دقیقتری ارائه میدهد .https://jwsc.gau.ac.ir/article_6709_2cbc26ae8682f73805838eece322c83a.pdfرودخانه هرازارزیابی کیفی آبآلودگی آبir-wqisc؛ nsf-wqi |
| spellingShingle | رها رباطی فاطمه اسماعیلی رضا خلیلی علی مریدی پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI پژوهشهای حفاظت آب و خاک رودخانه هراز ارزیابی کیفی آب آلودگی آب ir-wqisc؛ nsf-wqi |
| title | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI |
| title_full | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI |
| title_fullStr | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI |
| title_full_unstemmed | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI |
| title_short | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز: مطالعه تطبیقی شاخص IRWQIsc و NSFWQI |
| title_sort | پایش تغییرات مکانی و زمانی کیفیت آب رودخانه هراز مطالعه تطبیقی شاخص irwqisc و nsfwqi |
| topic | رودخانه هراز ارزیابی کیفی آب آلودگی آب ir-wqisc؛ nsf-wqi |
| url | https://jwsc.gau.ac.ir/article_6709_2cbc26ae8682f73805838eece322c83a.pdf |
| work_keys_str_mv | AT rhạrbạṭy pạysẖtgẖyyrạtmḵạnywzmạnyḵyfytậbrwdkẖạnhhrạzmṭạlʿhtṭbyqysẖạkẖṣirwqiscwnsfwqi AT fạṭmhạsmạʿyly pạysẖtgẖyyrạtmḵạnywzmạnyḵyfytậbrwdkẖạnhhrạzmṭạlʿhtṭbyqysẖạkẖṣirwqiscwnsfwqi AT rḍạkẖlyly pạysẖtgẖyyrạtmḵạnywzmạnyḵyfytậbrwdkẖạnhhrạzmṭạlʿhtṭbyqysẖạkẖṣirwqiscwnsfwqi AT ʿlymrydy pạysẖtgẖyyrạtmḵạnywzmạnyḵyfytậbrwdkẖạnhhrạzmṭạlʿhtṭbyqysẖạkẖṣirwqiscwnsfwqi |