Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce

Artykuł koncentruje się na zmianach w skali ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej w Polsce w latach 2004–2015 i wskazuje na ich wybrane uwarunkowania. Ponadto analizie poddano determinanty biedy relatywnej na poziomie badanych rodzin rolniczych. Wykorzystany materiał statystyczny obejmował dane...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Michał Dudek
Format: Article
Language:English
Published: Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk 2017-06-01
Series:Wieś i Rolnictwo
Subjects:
Online Access:https://kwartalnik.irwirpan.waw.pl/wir/article/view/655
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849738115840737280
author Michał Dudek
author_facet Michał Dudek
author_sort Michał Dudek
collection DOAJ
description Artykuł koncentruje się na zmianach w skali ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej w Polsce w latach 2004–2015 i wskazuje na ich wybrane uwarunkowania. Ponadto analizie poddano determinanty biedy relatywnej na poziomie badanych rodzin rolniczych. Wykorzystany materiał statystyczny obejmował dane GUS dotyczące warunków życia gospodarstw domowych oraz wyniki badań ankietowych przeprowadzonych przez IERiGŻ-PIB w 76 wsiach zlokalizowanych na terenie całego kraju. Zgromadzone informacje wskazują, że między 2004 a 2015 r. zasięg ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej podlegał wahaniom i nieznacznie się zmniejszył. Zmienność w rozpowszechnieniu tego zjawiska wiązała się z sytuacją na rynku pracy, a zwłaszcza ze skalą bezrobocia. Wraz ze wzrostem ogólnego poziomu życia oraz tendencją do profesjonalizacji i restrukturyzacji krajowego sektora rolnego, a także dezagraryzacji wsi spodziewane jest dalsze obniżenie skali ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej, co najmniej do poziomu notowanego dla innych grup społeczno-zawodowych. Procesy te wskazują na potrzebę stopniowego odchodzenia od wykorzystywania koncepcji ubóstwa skrajnego na rzecz innych kategorii opisujących zróżnicowane położenie materialne poszczególnych grup ludności w społeczeństwie. Jedną z takich kategorii jest ubóstwo relatywne. Analiza danych ankietowych wykazała, że zagrożenie ubóstwem relatywnym niwelowało podejmowanie aktywności zarobkowej przez członków rodzin rolniczych, która wobec niskiego potencjału ekonomicznego posiadanych gospodarstw rolnych w wielu przypadkach stanowiła główne źródło utrzymania. Udokumentowano, że we względnie największym zakresie bieda dotykała rodziny wielodzietne i wieloosobowe oraz badanych użytkujących małe gospodarstwa rolne, z reguły słabo powiązane z rynkiem.
format Article
id doaj-art-815237b91c7647d2a3f49bb9938efda0
institution DOAJ
issn 0137-1673
2657-5213
language English
publishDate 2017-06-01
publisher Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii Nauk
record_format Article
series Wieś i Rolnictwo
spelling doaj-art-815237b91c7647d2a3f49bb9938efda02025-08-20T03:06:43ZengInstytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa Polskiej Akademii NaukWieś i Rolnictwo0137-16732657-52132017-06-012 (175)72710.53098/wir022017/01578Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w PolsceMichał Dudek0dr Michał Dudek, Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – Państwowy Instytut Badawczy, ul. Świętokrzyska 20, 00-002 Warszawa, michal.dudek@ierigz.waw.plArtykuł koncentruje się na zmianach w skali ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej w Polsce w latach 2004–2015 i wskazuje na ich wybrane uwarunkowania. Ponadto analizie poddano determinanty biedy relatywnej na poziomie badanych rodzin rolniczych. Wykorzystany materiał statystyczny obejmował dane GUS dotyczące warunków życia gospodarstw domowych oraz wyniki badań ankietowych przeprowadzonych przez IERiGŻ-PIB w 76 wsiach zlokalizowanych na terenie całego kraju. Zgromadzone informacje wskazują, że między 2004 a 2015 r. zasięg ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej podlegał wahaniom i nieznacznie się zmniejszył. Zmienność w rozpowszechnieniu tego zjawiska wiązała się z sytuacją na rynku pracy, a zwłaszcza ze skalą bezrobocia. Wraz ze wzrostem ogólnego poziomu życia oraz tendencją do profesjonalizacji i restrukturyzacji krajowego sektora rolnego, a także dezagraryzacji wsi spodziewane jest dalsze obniżenie skali ubóstwa skrajnego wśród ludności rolniczej, co najmniej do poziomu notowanego dla innych grup społeczno-zawodowych. Procesy te wskazują na potrzebę stopniowego odchodzenia od wykorzystywania koncepcji ubóstwa skrajnego na rzecz innych kategorii opisujących zróżnicowane położenie materialne poszczególnych grup ludności w społeczeństwie. Jedną z takich kategorii jest ubóstwo relatywne. Analiza danych ankietowych wykazała, że zagrożenie ubóstwem relatywnym niwelowało podejmowanie aktywności zarobkowej przez członków rodzin rolniczych, która wobec niskiego potencjału ekonomicznego posiadanych gospodarstw rolnych w wielu przypadkach stanowiła główne źródło utrzymania. Udokumentowano, że we względnie największym zakresie bieda dotykała rodziny wielodzietne i wieloosobowe oraz badanych użytkujących małe gospodarstwa rolne, z reguły słabo powiązane z rynkiem.https://kwartalnik.irwirpan.waw.pl/wir/article/view/655ubóstwoubóstwo skrajneubóstwo relatywnerodziny rolnicze
spellingShingle Michał Dudek
Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
Wieś i Rolnictwo
ubóstwo
ubóstwo skrajne
ubóstwo relatywne
rodziny rolnicze
title Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
title_full Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
title_fullStr Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
title_full_unstemmed Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
title_short Skala i uwarunkowania ubóstwa rodzin rolniczych w Polsce
title_sort skala i uwarunkowania ubostwa rodzin rolniczych w polsce
topic ubóstwo
ubóstwo skrajne
ubóstwo relatywne
rodziny rolnicze
url https://kwartalnik.irwirpan.waw.pl/wir/article/view/655
work_keys_str_mv AT michałdudek skalaiuwarunkowaniaubostwarodzinrolniczychwpolsce