تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل
تنش خشکی یکی از مهمترین تنشهای محیطی بوده که میزان رشد و عملکرد گیاهان زراعی را کاهش میدهد. مرحله گلدهی و پر شدن دانه لوبیا چیتی بهتنش خشکی حساس بوده بهطوری که وقوع تنش خشکی انتهای فصل میتواند خصوصیات زراعی و عملکردی لوبیاچیتی را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. استفاده از مواد تعدیل کننده تنش مانند...
Saved in:
| Main Authors: | , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
University of Birjand
2025-06-01
|
| Series: | تنش های محیطی در علوم زراعی |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://escs.birjand.ac.ir/article_3364_3c962b1e57d477d9003a1ef86d1634a8.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849424608611008512 |
|---|---|
| author | پریسا شیخ زاده علی نریمان زاده ناصر زارع |
| author_facet | پریسا شیخ زاده علی نریمان زاده ناصر زارع |
| author_sort | پریسا شیخ زاده |
| collection | DOAJ |
| description | تنش خشکی یکی از مهمترین تنشهای محیطی بوده که میزان رشد و عملکرد گیاهان زراعی را کاهش میدهد. مرحله گلدهی و پر شدن دانه لوبیا چیتی بهتنش خشکی حساس بوده بهطوری که وقوع تنش خشکی انتهای فصل میتواند خصوصیات زراعی و عملکردی لوبیاچیتی را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. استفاده از مواد تعدیل کننده تنش مانند اسیدسالیسیلیک در کاهش اثرات منفی تنش خشکی اهمیت زیادی دارد. بهمنظور بررسی تاثیر اسیدسالیسیلیک بر عملکرد و صفات فیزیولوژیک لوبیا چیتی تحت شرایط محدودیت آبی، آزمایشی بهصورت اسپیلیتپلات در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تیمارهای مورد بررسی شامل سطوح آبیاری (آبیاری کامل و قطع آبیاری از مرحله 50 درصد گلدهی تا انتهای فصل رشد) و اسیدسالیسیلیک (صفر، 100 و 200 میلیگرم در لیتر) بود. نتایج نشان داد تنش خشکی سبب کاهش شاخص کلروفیل، ارتفاع بوته، شاخه فرعی، غلاف در بوته، وزن صددانه، عملکرد دانه و شاخص برداشت نسبت به تیمار آبیاری کامل شد. همچنین در شرایط تنش خشکی انتهای فصل، میزان مالوندیآلدهید، هدایت الکتریکی مواد نشت یافته و پراکسیدهیدروژن افزایش یافت. کاربرد 200 میلیگرم در لیتر اسیدسالیسیلیک، سبب افزایش شاخص کلروفیل، تعداد شاخه فرعی و تعداد غلاف در بوته بهترتیب درحدود 17.9، 44.03 و 18.4 درصد نسبت به تیمار شاهد شد. تحت شرایط آبیاری کامل و قطع آبیاری، محلول پاشی بوتههای لوبیا چیتی با 200 میلیگرم در لیتر اسیدسالیسیلیک، بهترتیب سبب افزایش ارتفاع بوته (15.92و 9.8 درصد )، وزن صددانه (17.8 و 12.8 درصد)، عملکرد دانه (27.3 و 20.4 درصد) و شاخص برداشت (13.5 و 10.7 درصد) و سبب کاهش هدایت الکتریکی بهترتیب در حدود 1.7 و 2.3 درصد و پراکسیدهیدروژن به ترتیب به میزان 28.9 و 81.9 درصد شد. بهنظر میرسد کاربرد 200 میلی گرم در لیتر اسید سالیسیلیک میتواند با بهبود صفات فیزیولوژیک و بیوشیمیایی ضمن جبران اثرات تنش خشکی موجب افزایش عملکرد دانه لوبیا چیتی شود. |
| format | Article |
| id | doaj-art-7bc40972ec714e5a9a54cfb96e24bca1 |
| institution | Kabale University |
| issn | 2228-7604 2383-3084 |
| language | fas |
| publishDate | 2025-06-01 |
| publisher | University of Birjand |
| record_format | Article |
| series | تنش های محیطی در علوم زراعی |
| spelling | doaj-art-7bc40972ec714e5a9a54cfb96e24bca12025-08-20T03:30:04ZfasUniversity of Birjandتنش های محیطی در علوم زراعی2228-76042383-30842025-06-0118229931410.22077/escs.2024.7123.22613364تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصلپریسا شیخ زاده0علی نریمان زاده1ناصر زارع2دانشیار، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیلدانشآموخته کارشناسی ارشد فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیلاستاد، گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیلتنش خشکی یکی از مهمترین تنشهای محیطی بوده که میزان رشد و عملکرد گیاهان زراعی را کاهش میدهد. مرحله گلدهی و پر شدن دانه لوبیا چیتی بهتنش خشکی حساس بوده بهطوری که وقوع تنش خشکی انتهای فصل میتواند خصوصیات زراعی و عملکردی لوبیاچیتی را به شدت تحت تاثیر قرار دهد. استفاده از مواد تعدیل کننده تنش مانند اسیدسالیسیلیک در کاهش اثرات منفی تنش خشکی اهمیت زیادی دارد. بهمنظور بررسی تاثیر اسیدسالیسیلیک بر عملکرد و صفات فیزیولوژیک لوبیا چیتی تحت شرایط محدودیت آبی، آزمایشی بهصورت اسپیلیتپلات در قالب طرح پایه بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تیمارهای مورد بررسی شامل سطوح آبیاری (آبیاری کامل و قطع آبیاری از مرحله 50 درصد گلدهی تا انتهای فصل رشد) و اسیدسالیسیلیک (صفر، 100 و 200 میلیگرم در لیتر) بود. نتایج نشان داد تنش خشکی سبب کاهش شاخص کلروفیل، ارتفاع بوته، شاخه فرعی، غلاف در بوته، وزن صددانه، عملکرد دانه و شاخص برداشت نسبت به تیمار آبیاری کامل شد. همچنین در شرایط تنش خشکی انتهای فصل، میزان مالوندیآلدهید، هدایت الکتریکی مواد نشت یافته و پراکسیدهیدروژن افزایش یافت. کاربرد 200 میلیگرم در لیتر اسیدسالیسیلیک، سبب افزایش شاخص کلروفیل، تعداد شاخه فرعی و تعداد غلاف در بوته بهترتیب درحدود 17.9، 44.03 و 18.4 درصد نسبت به تیمار شاهد شد. تحت شرایط آبیاری کامل و قطع آبیاری، محلول پاشی بوتههای لوبیا چیتی با 200 میلیگرم در لیتر اسیدسالیسیلیک، بهترتیب سبب افزایش ارتفاع بوته (15.92و 9.8 درصد )، وزن صددانه (17.8 و 12.8 درصد)، عملکرد دانه (27.3 و 20.4 درصد) و شاخص برداشت (13.5 و 10.7 درصد) و سبب کاهش هدایت الکتریکی بهترتیب در حدود 1.7 و 2.3 درصد و پراکسیدهیدروژن به ترتیب به میزان 28.9 و 81.9 درصد شد. بهنظر میرسد کاربرد 200 میلی گرم در لیتر اسید سالیسیلیک میتواند با بهبود صفات فیزیولوژیک و بیوشیمیایی ضمن جبران اثرات تنش خشکی موجب افزایش عملکرد دانه لوبیا چیتی شود.https://escs.birjand.ac.ir/article_3364_3c962b1e57d477d9003a1ef86d1634a8.pdfاسید سالیسیلیکپراکسید هیدروژنتنش خشکیشاخص کلروفیلمالوندیآلدهید |
| spellingShingle | پریسا شیخ زاده علی نریمان زاده ناصر زارع تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل تنش های محیطی در علوم زراعی اسید سالیسیلیک پراکسید هیدروژن تنش خشکی شاخص کلروفیل مالوندیآلدهید |
| title | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| title_full | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| title_fullStr | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| title_full_unstemmed | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| title_short | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| title_sort | تاثیر اسید سالیسیلیک در بهبود خصوصیات فیزیولوژیک و زراعی لوبیاچیتی تحت تنش خشکی انتهای فصل |
| topic | اسید سالیسیلیک پراکسید هیدروژن تنش خشکی شاخص کلروفیل مالوندیآلدهید |
| url | https://escs.birjand.ac.ir/article_3364_3c962b1e57d477d9003a1ef86d1634a8.pdf |
| work_keys_str_mv | AT prysạsẖykẖzạdh tạtẖyrạsydsạlysylyḵdrbhbwdkẖṣwṣyạtfyzywlwzẖyḵwzrạʿylwbyạcẖytytḥttnsẖkẖsẖḵyạnthạyfṣl AT ʿlynrymạnzạdh tạtẖyrạsydsạlysylyḵdrbhbwdkẖṣwṣyạtfyzywlwzẖyḵwzrạʿylwbyạcẖytytḥttnsẖkẖsẖḵyạnthạyfṣl AT nạṣrzạrʿ tạtẖyrạsydsạlysylyḵdrbhbwdkẖṣwṣyạtfyzywlwzẖyḵwzrạʿylwbyạcẖytytḥttnsẖkẖsẖḵyạnthạyfṣl |