شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)

یکی از مسائل مهم فقه سیاسی، مسئله اشتراط رضایت اکثریت در تصدی منصب ولایت عامه برای فقیه جامع‌الشرایط است. تحقیق حاضر با رجوع به بیانات و مکتوبات امام خمینی به‌عنوان نظریه‌پرداز و بنیان‌گذار حکومت دینی در ایران، این مسئله مهم را موردبررسی قرار داده است. پرسش اصلی این است که از دیدگاه امام خمینی رضایت...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: عباس عمادی, علیرضا قاسمی
Format: Article
Language:fas
Published: Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution 2024-04-01
Series:پژوهش‌نامه متین
Subjects:
Online Access:https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_177233_09bd808b3754c6b1066e599879f0d7cc.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850174817882341376
author عباس عمادی
علیرضا قاسمی
author_facet عباس عمادی
علیرضا قاسمی
author_sort عباس عمادی
collection DOAJ
description یکی از مسائل مهم فقه سیاسی، مسئله اشتراط رضایت اکثریت در تصدی منصب ولایت عامه برای فقیه جامع‌الشرایط است. تحقیق حاضر با رجوع به بیانات و مکتوبات امام خمینی به‌عنوان نظریه‌پرداز و بنیان‌گذار حکومت دینی در ایران، این مسئله مهم را موردبررسی قرار داده است. پرسش اصلی این است که از دیدگاه امام خمینی رضایت اکثریت مردم چه نقشی در مشروعیت‌بخشی به حکومت فقیه جامع‌الشرایط و استمرار آن دارد؟ مفاد برخی نظریات این است که اگر فقیه عادل با حمایت و همکاری گروه‌هایی از مردم که در اقلیت هستند بتواند تشکیل حکومت دهد، موظف به اقدام عملی است؛ اما تحلیل داده‌های گردآوری‌شده در این تحقیق نشان داد که از دیدگاه امام خمینی رضایت اکثریت مردم اگرچه در ثبوت ولایت عامه تأثیری ندارد، لکن شرط شرعی و عقلی برای تولّی منصب ولایت است و فقیه عادل، اگرچه واجد شرایط حکمرانی باشد، نمی‌تواند بدون کسب رضایت اکثریت مطلق بر آنان حکومت کند. «اتکای حکومت به آرای عمومی»، «حق تعیین سرنوشت مردم»، «توجه به رأی اکثریت» و «نفی حکومت مبتنی بر زور» چهار محور مهم در بیانات امام خمینی دربارۀ نقش مردم است که آشکارا حکمرانی ولی فقیه را مقید و مشروط به کسب رضایت اکثریت می‌نماید. داده‌های این تحقیق به شیوه کتابخانه‌ای و با محوریت متن صحیفه امام گرداوری شده و به شیوه تحلیل محتوا موردبررسی قرارگرفته است.
format Article
id doaj-art-7a12b88de52645d59add8d211f29bf65
institution OA Journals
issn 2423-6462
2676-5888
language fas
publishDate 2024-04-01
publisher Research Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolution
record_format Article
series پژوهش‌نامه متین
spelling doaj-art-7a12b88de52645d59add8d211f29bf652025-08-20T02:19:34ZfasResearch Institute of Imam Khomeini and Islamic Revolutionپژوهش‌نامه متین2423-64622676-58882024-04-0126102254810.22034/matin.2023.375499.2120177233شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)عباس عمادی0علیرضا قاسمی1.استادیار گروه علوم سیاسی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایراندانش‌آموخته کارشناسی ارشد مهندسی معدن، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایرانیکی از مسائل مهم فقه سیاسی، مسئله اشتراط رضایت اکثریت در تصدی منصب ولایت عامه برای فقیه جامع‌الشرایط است. تحقیق حاضر با رجوع به بیانات و مکتوبات امام خمینی به‌عنوان نظریه‌پرداز و بنیان‌گذار حکومت دینی در ایران، این مسئله مهم را موردبررسی قرار داده است. پرسش اصلی این است که از دیدگاه امام خمینی رضایت اکثریت مردم چه نقشی در مشروعیت‌بخشی به حکومت فقیه جامع‌الشرایط و استمرار آن دارد؟ مفاد برخی نظریات این است که اگر فقیه عادل با حمایت و همکاری گروه‌هایی از مردم که در اقلیت هستند بتواند تشکیل حکومت دهد، موظف به اقدام عملی است؛ اما تحلیل داده‌های گردآوری‌شده در این تحقیق نشان داد که از دیدگاه امام خمینی رضایت اکثریت مردم اگرچه در ثبوت ولایت عامه تأثیری ندارد، لکن شرط شرعی و عقلی برای تولّی منصب ولایت است و فقیه عادل، اگرچه واجد شرایط حکمرانی باشد، نمی‌تواند بدون کسب رضایت اکثریت مطلق بر آنان حکومت کند. «اتکای حکومت به آرای عمومی»، «حق تعیین سرنوشت مردم»، «توجه به رأی اکثریت» و «نفی حکومت مبتنی بر زور» چهار محور مهم در بیانات امام خمینی دربارۀ نقش مردم است که آشکارا حکمرانی ولی فقیه را مقید و مشروط به کسب رضایت اکثریت می‌نماید. داده‌های این تحقیق به شیوه کتابخانه‌ای و با محوریت متن صحیفه امام گرداوری شده و به شیوه تحلیل محتوا موردبررسی قرارگرفته است.https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_177233_09bd808b3754c6b1066e599879f0d7cc.pdfامام خمینیحق حاکمیتحکومت فقیهرأی اکثریتمشروعیت سیاسی
spellingShingle عباس عمادی
علیرضا قاسمی
شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
پژوهش‌نامه متین
امام خمینی
حق حاکمیت
حکومت فقیه
رأی اکثریت
مشروعیت سیاسی
title شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
title_full شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
title_fullStr شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
title_full_unstemmed شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
title_short شرط «رضایت اکثریت» در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی (ره)
title_sort شرط رضایت اکثریت در تشکیل حکومت و استمرار آن از دیدگاه امام خمینی ره
topic امام خمینی
حق حاکمیت
حکومت فقیه
رأی اکثریت
مشروعیت سیاسی
url https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_177233_09bd808b3754c6b1066e599879f0d7cc.pdf
work_keys_str_mv AT ʿbạsʿmạdy sẖrṭrḍạytạḵtẖrytdrtsẖḵylḥḵwmtwạstmrạrậnạzdydgạhạmạmkẖmynyrh
AT ʿlyrḍạqạsmy sẖrṭrḍạytạḵtẖrytdrtsẖḵylḥḵwmtwạstmrạrậnạzdydgạhạmạmkẖmynyrh