Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme
Fârâbî ve İbn Sînâ’nın Aristotelesçi akıl görüşü üzerine inşa ettikleri sudûr teorisinin metafiziksel anlamda birlik ve çokluk ilişkisini açıklamasının bir yönü de varlık anlamının ve hareketin aşağıdaki mevcutlara aktarılmasını tutarlı bir şekilde belirginliğe ulaştırmasıdır. Varlık anlamının aktar...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Mehmet Bahçekapılı
2022-12-01
|
| Series: | Türkiye Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2855253 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849700338618073088 |
|---|---|
| author | Mehmet Demir |
| author_facet | Mehmet Demir |
| author_sort | Mehmet Demir |
| collection | DOAJ |
| description | Fârâbî ve İbn Sînâ’nın Aristotelesçi akıl görüşü üzerine inşa ettikleri sudûr teorisinin metafiziksel anlamda birlik ve çokluk ilişkisini açıklamasının bir yönü de varlık anlamının ve hareketin aşağıdaki mevcutlara aktarılmasını tutarlı bir şekilde belirginliğe ulaştırmasıdır. Varlık anlamının aktarılması ve hareketin sürekli olması için mufarık akıllar düşünülürken, hareketin aşağıdakilere ulaştırılması için felek denilen göksel kürevi varlıklar sisteme eklenmiştir. Batlamyus ile kesinlik kazanan feleklerin sayısı, Fârâbî tarafından aynen takip edilirken İbn Sînâ bu konuda kesin bir sayı vermemektedir. Sistemi bir akılla başlatıp yine bir akılla bitiren İbn Sînâ, bunların sayısı hakkında ise birtakım ilkeler tespit eder. Feleklerin sayısıyla irtibatlı olarak ilk aklın birinci semanın faili olması konusunda da sonraki müelliflerden Nasiruddin Tusi’ye göre iki filozof arasında ciddi bir fark söz konusudur. Bu makalenin konusu, iki kurucu filozofun kozmoloji söz konusu olduğunda feleklerin sayısında olduğu gibi benimsedikleri farklı görüşlerdir. Farklı görüşleri belirginleştirilirken filozofların özellikle metafizik bağlamında fikirleri ele alınmıştır. Matematiksel astronomi ve benzeri yaklaşımlar makalenin konusu dışında bırakılmıştır |
| format | Article |
| id | doaj-art-6941009957a9460e9f6b4f3a7159bc82 |
| institution | DOAJ |
| issn | 2149-9845 2636-7807 |
| language | English |
| publishDate | 2022-12-01 |
| publisher | Mehmet Bahçekapılı |
| record_format | Article |
| series | Türkiye Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi |
| spelling | doaj-art-6941009957a9460e9f6b4f3a7159bc822025-08-20T03:18:19ZengMehmet BahçekapılıTürkiye Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi2149-98452636-78072022-12-011423324310.53112/tudear.12248961227Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir DeğerlendirmeMehmet Demir0İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ, İSLAMİ İLİMLER FAKÜLTESİFârâbî ve İbn Sînâ’nın Aristotelesçi akıl görüşü üzerine inşa ettikleri sudûr teorisinin metafiziksel anlamda birlik ve çokluk ilişkisini açıklamasının bir yönü de varlık anlamının ve hareketin aşağıdaki mevcutlara aktarılmasını tutarlı bir şekilde belirginliğe ulaştırmasıdır. Varlık anlamının aktarılması ve hareketin sürekli olması için mufarık akıllar düşünülürken, hareketin aşağıdakilere ulaştırılması için felek denilen göksel kürevi varlıklar sisteme eklenmiştir. Batlamyus ile kesinlik kazanan feleklerin sayısı, Fârâbî tarafından aynen takip edilirken İbn Sînâ bu konuda kesin bir sayı vermemektedir. Sistemi bir akılla başlatıp yine bir akılla bitiren İbn Sînâ, bunların sayısı hakkında ise birtakım ilkeler tespit eder. Feleklerin sayısıyla irtibatlı olarak ilk aklın birinci semanın faili olması konusunda da sonraki müelliflerden Nasiruddin Tusi’ye göre iki filozof arasında ciddi bir fark söz konusudur. Bu makalenin konusu, iki kurucu filozofun kozmoloji söz konusu olduğunda feleklerin sayısında olduğu gibi benimsedikleri farklı görüşlerdir. Farklı görüşleri belirginleştirilirken filozofların özellikle metafizik bağlamında fikirleri ele alınmıştır. Matematiksel astronomi ve benzeri yaklaşımlar makalenin konusu dışında bırakılmıştırhttps://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2855253i̇slam felsefesisudûr teorisikozmolojifârâbîi̇bn sînâislamic philosophythe theory of emanationcosmologicalavicennaislamic philosophythe theory of emanationcosmologicalavicennai̇slam felsefesisudûr teorisikozmolojifârâbîi̇bn sînâislamic philosophythe theory of emanationcosmologicalavicenna |
| spellingShingle | Mehmet Demir Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme Türkiye Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi i̇slam felsefesi sudûr teorisi kozmoloji fârâbî i̇bn sînâ islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna i̇slam felsefesi sudûr teorisi kozmoloji fârâbî i̇bn sînâ islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna |
| title | Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme |
| title_full | Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme |
| title_fullStr | Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme |
| title_full_unstemmed | Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme |
| title_short | Sudûr Kozmolojisi: Fârâbî ve İbn Sînâ Arasındaki Farklar Üzerine Bir Değerlendirme |
| title_sort | sudur kozmolojisi farabi ve ibn sina arasindaki farklar uzerine bir degerlendirme |
| topic | i̇slam felsefesi sudûr teorisi kozmoloji fârâbî i̇bn sînâ islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna i̇slam felsefesi sudûr teorisi kozmoloji fârâbî i̇bn sînâ islamic philosophy the theory of emanation cosmological avicenna |
| url | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/2855253 |
| work_keys_str_mv | AT mehmetdemir sudurkozmolojisifarabiveibnsinaarasındakifarklaruzerinebirdegerlendirme |