پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400
زنگ قهوهای گندم با عاملPuccinia triticina ، بهلحاظ وسعت پراکندگی و میزان خسارت در دنیا، مهمترین بیماری گندم میباشد. این بیماری بهدلیل تغییرات نژادی در قارچ عامل آن و ظاهر شدن نژادهای جدید، به یک چالش بزرگ برای دستیابی به مقاومت پایدار در گندم تبدیل شده است. برای بررسی چنین تغییرات احتمالی و شن...
Saved in:
| Main Authors: | , , , , , , , , , , , , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
University of Tabriz
2024-09-01
|
| Series: | پژوهش های کاربردی در گیاهپزشکی |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://arpp.tabrizu.ac.ir/article_18069_e8848bb886ee150d642c7e7e88f104b9.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849725628026191872 |
|---|---|
| author | سید طه دادرضائی علی عمرانی سید نصرت اله طباطبایی محمد دالوند صفرعلی صفوی محمدعلی دهقان الهام الاحسنی سید محمود طبیب غفاری علی ناظری فرنو ملک پور زهره حسنبیات حسینعلی فلاحی عزتاله نباتی داریوش صفایی |
| author_facet | سید طه دادرضائی علی عمرانی سید نصرت اله طباطبایی محمد دالوند صفرعلی صفوی محمدعلی دهقان الهام الاحسنی سید محمود طبیب غفاری علی ناظری فرنو ملک پور زهره حسنبیات حسینعلی فلاحی عزتاله نباتی داریوش صفایی |
| author_sort | سید طه دادرضائی |
| collection | DOAJ |
| description | زنگ قهوهای گندم با عاملPuccinia triticina ، بهلحاظ وسعت پراکندگی و میزان خسارت در دنیا، مهمترین بیماری گندم میباشد. این بیماری بهدلیل تغییرات نژادی در قارچ عامل آن و ظاهر شدن نژادهای جدید، به یک چالش بزرگ برای دستیابی به مقاومت پایدار در گندم تبدیل شده است. برای بررسی چنین تغییرات احتمالی و شناسایی فاکتورهای پرآزاری در قارچ عامل بیماری، تحقیق حاضر از طریق کاشت خزانههای تله (Trap Nurseries) در ده منطقه از کشور شامل کرج، گرگان، ساری (قائمشهر)، کلاردشت، اردبیل، مغان، بروجرد، اهواز، دزفول و کرمانشاه اجرا گردید. در این تحقیق 39 لاین افتراقی که اکثراً از لاینهای تقریباً ایزوژنیک (Near Isogenic Lines = NILs) بهدست آمده از رقم تاچر (Thatcher) بودند و هر کدام از لاینهای ایزوژنیک حامل یک یا چند ژن مقاومت مشخص در برابر زنگ قهوهای گندم میباشند، طی دو سال زراعی 1401-1400 و 1402-1401 مورد بررسی قرار گرفتند. در مرحله باز شدن کامل برگ پرچم و پس از یکنواختی در ظهور بیماری برروی رقم حساس، از شدت و تیپ آلودگی رقمها/لاینهای آزمایشی یادداشت برداری گردید. نتایج بهدست آمده نشان داد که در سال زراعی 1401-1400 برروی ژنهای Lr1، Lr2a، Lr3ka، Lr10، Lr11، Lr12، Lr14b، Lr17، Lr18، Lr19، Lr20، Lr21، Lr22a، Lr29، Lr32، Lr33، Lr34 و Lr37 و در سال زراعی 1402-1401 برروی ژنهای Lr9، Lr17، Lr18، Lr19، Lr22a، Lr29 و Lr30 پرآزاری مشاهده نگردید. بنابراین و با توجه به عدم بروز پرآزاری روی ژنهای Lr17، Lr18، Lr19،Lr22a و Lr29 طی دو سال زراعی مذکور، این ژنها میتوانند بهعنوان ژنهای مؤثر در برابر قارچ عامل بیماری در نظر گرفته شوند. |
| format | Article |
| id | doaj-art-6329ad3f63d04033a984fca5c58a541f |
| institution | DOAJ |
| issn | 2383-1855 2717-3178 |
| language | English |
| publishDate | 2024-09-01 |
| publisher | University of Tabriz |
| record_format | Article |
| series | پژوهش های کاربردی در گیاهپزشکی |
| spelling | doaj-art-6329ad3f63d04033a984fca5c58a541f2025-08-20T03:10:25ZengUniversity of Tabrizپژوهش های کاربردی در گیاهپزشکی2383-18552717-31782024-09-0113331933110.22034/arpp.2024.1806918069پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400سید طه دادرضائی0علی عمرانی1سید نصرت اله طباطبایی2محمد دالوند3صفرعلی صفوی4محمدعلی دهقان5الهام الاحسنی6سید محمود طبیب غفاری7علی ناظری8فرنو ملک پور9زهره حسنبیات10حسینعلی فلاحی11عزتاله نباتی12داریوش صفایی13بخش تحقیقات غلات، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مغان، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفیآباد دزفول، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران.بخش تحقیقات غلات، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی صفیآباد دزفول، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، دزفول، ایران.بخش تحقیقات غلات، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.بخش تحقیقات غلات، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.بخش تحقیقات غلات، موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان مازندران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ساری، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بروجرد، ایران.بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران.زنگ قهوهای گندم با عاملPuccinia triticina ، بهلحاظ وسعت پراکندگی و میزان خسارت در دنیا، مهمترین بیماری گندم میباشد. این بیماری بهدلیل تغییرات نژادی در قارچ عامل آن و ظاهر شدن نژادهای جدید، به یک چالش بزرگ برای دستیابی به مقاومت پایدار در گندم تبدیل شده است. برای بررسی چنین تغییرات احتمالی و شناسایی فاکتورهای پرآزاری در قارچ عامل بیماری، تحقیق حاضر از طریق کاشت خزانههای تله (Trap Nurseries) در ده منطقه از کشور شامل کرج، گرگان، ساری (قائمشهر)، کلاردشت، اردبیل، مغان، بروجرد، اهواز، دزفول و کرمانشاه اجرا گردید. در این تحقیق 39 لاین افتراقی که اکثراً از لاینهای تقریباً ایزوژنیک (Near Isogenic Lines = NILs) بهدست آمده از رقم تاچر (Thatcher) بودند و هر کدام از لاینهای ایزوژنیک حامل یک یا چند ژن مقاومت مشخص در برابر زنگ قهوهای گندم میباشند، طی دو سال زراعی 1401-1400 و 1402-1401 مورد بررسی قرار گرفتند. در مرحله باز شدن کامل برگ پرچم و پس از یکنواختی در ظهور بیماری برروی رقم حساس، از شدت و تیپ آلودگی رقمها/لاینهای آزمایشی یادداشت برداری گردید. نتایج بهدست آمده نشان داد که در سال زراعی 1401-1400 برروی ژنهای Lr1، Lr2a، Lr3ka، Lr10، Lr11، Lr12، Lr14b، Lr17، Lr18، Lr19، Lr20، Lr21، Lr22a، Lr29، Lr32، Lr33، Lr34 و Lr37 و در سال زراعی 1402-1401 برروی ژنهای Lr9، Lr17، Lr18، Lr19، Lr22a، Lr29 و Lr30 پرآزاری مشاهده نگردید. بنابراین و با توجه به عدم بروز پرآزاری روی ژنهای Lr17، Lr18، Lr19،Lr22a و Lr29 طی دو سال زراعی مذکور، این ژنها میتوانند بهعنوان ژنهای مؤثر در برابر قارچ عامل بیماری در نظر گرفته شوند.https://arpp.tabrizu.ac.ir/article_18069_e8848bb886ee150d642c7e7e88f104b9.pdfپرآزاریخزانه تلهزنگ برگی گندمژنهای مقاومتناپرآزاری |
| spellingShingle | سید طه دادرضائی علی عمرانی سید نصرت اله طباطبایی محمد دالوند صفرعلی صفوی محمدعلی دهقان الهام الاحسنی سید محمود طبیب غفاری علی ناظری فرنو ملک پور زهره حسنبیات حسینعلی فلاحی عزتاله نباتی داریوش صفایی پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 پژوهش های کاربردی در گیاهپزشکی پرآزاری خزانه تله زنگ برگی گندم ژنهای مقاومت ناپرآزاری |
| title | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 |
| title_full | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 |
| title_fullStr | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 |
| title_full_unstemmed | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 |
| title_short | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ Puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402-1400 |
| title_sort | پایش فاکتورهای پرآزاری قارچ puccinia triticina، عامل زنگ قهوهای گندم در ایران در سالهای زراعی 1402 1400 |
| topic | پرآزاری خزانه تله زنگ برگی گندم ژنهای مقاومت ناپرآزاری |
| url | https://arpp.tabrizu.ac.ir/article_18069_e8848bb886ee150d642c7e7e88f104b9.pdf |
| work_keys_str_mv | AT sydṭhdạdrḍạỷy pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ʿlyʿmrạny pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT sydnṣrtạlhṭbạṭbạyy pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT mḥmddạlwnd pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ṣfrʿlyṣfwy pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT mḥmdʿlydhqạn pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ạlhạmạlạḥsny pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT sydmḥmwdṭbybgẖfạry pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ʿlynạẓry pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT frnwmlḵpwr pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT zhrhḥsnbyạt pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ḥsynʿlyflạḥy pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT ʿztạlhnbạty pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 AT dạrywsẖṣfạyy pạysẖfạḵtwrhạyprậzạryqạrcẖpucciniatriticinaʿạmlzngqhwhạygndmdrạyrạndrsạlhạyzrạʿy14021400 |