احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی
دیوان بینالمللی دادگستری، مهمترین نهاد بینالمللی در زمینۀ رسیدگی به اختلافات میان دولتهاست و هدف اصلی آن، حل و فصل اختلافات دولتها در قضایای ترافعی، و پاسخدادن به سؤالات نهادهای دارای صلاحیت در قالب نظر مشورتی است؛ ضمن اینکه توسعۀ حقوق بینالملل جزو تبعات اشتغال قضایی دیوان است و آرای دیوان ن...
Saved in:
| Main Authors: | , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
CILA
2025-04-01
|
| Series: | Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://www.cilamag.ir/article_717988_23b0a669e84c3c39f89147192e57fcb7.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850284002470002688 |
|---|---|
| author | سید مصطفی میر محمدی لادن حریریان |
| author_facet | سید مصطفی میر محمدی لادن حریریان |
| author_sort | سید مصطفی میر محمدی |
| collection | DOAJ |
| description | دیوان بینالمللی دادگستری، مهمترین نهاد بینالمللی در زمینۀ رسیدگی به اختلافات میان دولتهاست و هدف اصلی آن، حل و فصل اختلافات دولتها در قضایای ترافعی، و پاسخدادن به سؤالات نهادهای دارای صلاحیت در قالب نظر مشورتی است؛ ضمن اینکه توسعۀ حقوق بینالملل جزو تبعات اشتغال قضایی دیوان است و آرای دیوان نیز گاهی به حمایت از آن میپردازد. دیوان در فرایند رسیدگی به دعاوی غالباً از دو رویة شکلگرایی(فرمالیسم) حقوقی و واقعگرایی بهره میبرد، ولی اتخاذ هر یک از این رویهها، تبعاتی را بر فرآیند رسیدگی و به تبع آن، عرصة حقوق بینالملل همراه دارد. پژوهش حاضر در صدد است تا پیامد گرایش دیوان به هریک از این رویهها بالاخص شکلگرایی حقوقی را بررسی کرده و به آثار و نتایج آن بپردازد. نتایج پژوهش نشان میدهد که امتناع از احراز صلاحیت بهطور فزایندهای مشروعیت و اثربخشی دیوان را بهعنوان برترین نهاد قضایی جهان به سبب سلب فرصتهای موجود در زمینه توسعه حقوق بینالملل و نیز تأثیرپذیری از واقعیات سیاسی تضعیف میکند، چرا که شکلگرایی حقوقی باعث ناپویایی، عدم انعطاف و سیاسیکاری دیوان میشود؛ لذا ضروری است دیوان برای غلبه بر ملاحظات سیاسی، با استناد به اصل ماوروماتیس و اتخاذ رویکرد واقعگرایی، در گسترش حقوق بینالملل مؤثر باشد. |
| format | Article |
| id | doaj-art-5ee2871d64084aaab0748fbbc3552e17 |
| institution | OA Journals |
| issn | 2251-614X 2645-4858 |
| language | fas |
| publishDate | 2025-04-01 |
| publisher | CILA |
| record_format | Article |
| series | Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i |
| spelling | doaj-art-5ee2871d64084aaab0748fbbc3552e172025-08-20T01:47:40ZfasCILAMajallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i2251-614X2645-48582025-04-0142شماره 77 ( بهار)10.22066/cilamag.2024.2031515.2581717988احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقیسید مصطفی میر محمدی0لادن حریریان1دانشیار دانشکدۀ حقوق دانشگاه مفیدکاندیدای دکتری حقوق بینالملل عمومی ، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قمدیوان بینالمللی دادگستری، مهمترین نهاد بینالمللی در زمینۀ رسیدگی به اختلافات میان دولتهاست و هدف اصلی آن، حل و فصل اختلافات دولتها در قضایای ترافعی، و پاسخدادن به سؤالات نهادهای دارای صلاحیت در قالب نظر مشورتی است؛ ضمن اینکه توسعۀ حقوق بینالملل جزو تبعات اشتغال قضایی دیوان است و آرای دیوان نیز گاهی به حمایت از آن میپردازد. دیوان در فرایند رسیدگی به دعاوی غالباً از دو رویة شکلگرایی(فرمالیسم) حقوقی و واقعگرایی بهره میبرد، ولی اتخاذ هر یک از این رویهها، تبعاتی را بر فرآیند رسیدگی و به تبع آن، عرصة حقوق بینالملل همراه دارد. پژوهش حاضر در صدد است تا پیامد گرایش دیوان به هریک از این رویهها بالاخص شکلگرایی حقوقی را بررسی کرده و به آثار و نتایج آن بپردازد. نتایج پژوهش نشان میدهد که امتناع از احراز صلاحیت بهطور فزایندهای مشروعیت و اثربخشی دیوان را بهعنوان برترین نهاد قضایی جهان به سبب سلب فرصتهای موجود در زمینه توسعه حقوق بینالملل و نیز تأثیرپذیری از واقعیات سیاسی تضعیف میکند، چرا که شکلگرایی حقوقی باعث ناپویایی، عدم انعطاف و سیاسیکاری دیوان میشود؛ لذا ضروری است دیوان برای غلبه بر ملاحظات سیاسی، با استناد به اصل ماوروماتیس و اتخاذ رویکرد واقعگرایی، در گسترش حقوق بینالملل مؤثر باشد.https://www.cilamag.ir/article_717988_23b0a669e84c3c39f89147192e57fcb7.pdfشکلگرایی حقوقیدیوان بینالمللی دادگستریماوروماتیسواقعگراییحقوق بینالملل |
| spellingShingle | سید مصطفی میر محمدی لادن حریریان احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی Majallah-i Huqūqī-i Biyn/al-milalī-i شکلگرایی حقوقی دیوان بینالمللی دادگستری ماوروماتیس واقعگرایی حقوق بینالملل |
| title | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| title_full | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| title_fullStr | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| title_full_unstemmed | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| title_short | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| title_sort | احراز اختلاف در رویه دیوان بینالمللی دادگستری در کشاکش شکلگرایی حقوقی و واقعگرایی حقوقی |
| topic | شکلگرایی حقوقی دیوان بینالمللی دادگستری ماوروماتیس واقعگرایی حقوق بینالملل |
| url | https://www.cilamag.ir/article_717988_23b0a669e84c3c39f89147192e57fcb7.pdf |
| work_keys_str_mv | AT sydmṣṭfymyrmḥmdy ạḥrạzạkẖtlạfdrrwyhdywạnbynạlmllydạdgstrydrḵsẖạḵsẖsẖḵlgrạyyḥqwqywwạqʿgrạyyḥqwqy AT lạdnḥryryạn ạḥrạzạkẖtlạfdrrwyhdywạnbynạlmllydạdgstrydrḵsẖạḵsẖsẖḵlgrạyyḥqwqywwạqʿgrạyyḥqwqy |