Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna

Czarodziejska góra Thomasa Manna to powieść wielopłaszczyznowa, którą można interpretować z różnych punktów widzenia. Odnaleźć można w niej komentarz do psychoanalizy Sigmunda Freuda, nawiązania do teorii względności Alberta Einsteina, czy też re...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Konrad Łyjak
Format: Article
Language:English
Published: Jagiellonian University Press 2025-04-01
Series:Wielogłos
Online Access: https://ejournals.eu/czasopismo/wieloglos/artykul/diagnostyka-i-terapia-gruzlicy-na-przykladzie-czarodziejskiej-gory-thomasa-manna
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849390049839284224
author Konrad Łyjak
author_facet Konrad Łyjak
author_sort Konrad Łyjak
collection DOAJ
description Czarodziejska góra Thomasa Manna to powieść wielopłaszczyznowa, którą można interpretować z różnych punktów widzenia. Odnaleźć można w niej komentarz do psychoanalizy Sigmunda Freuda, nawiązania do teorii względności Alberta Einsteina, czy też refleksję nad kondycją moralną i intelektualną społeczeństw europejskich w przeddzień wybuchu pierwszej wojny światowej. Równie ważne są rozważania na temat sztuki, polityki, historii i teologii. To jednak przede wszystkim opowieść o gruźlicy, przewlekłej chorobie zakaźnej, która do dziś zbiera śmiertelne żniwo na całym świecie. Niniejszy artykuł jest analizą powieści Manna pod kątem rozpoznania i leczenia gruźlicy, zarówno w odniesieniu do kontekstu historycznego, a więc z uwzględnieniem ram czasowych akcji powieści, jak i aktualnego stanu wiedzy na temat zapobiegania tej chorobie i jej zwalczania. Podstawę stanowią tu nie tylko źródła literaturoznawcze, ale także niezbędne w tym kontekście publikacje z dziedziny medycyny. W artykule przedstawiono więc objawy, które wystąpiły u pacjentów Międzynarodowego Sanatorium Berghof w szwajcarskim Davos, oraz stosowane przez personel medyczny metody diagnostyczne, ograniczające się głównie do badania opukowo-osłuchowego i zdjęć rentgenowskich oraz samodzielnych kontroli temperatury przez zakażonych pacjentów. Analiza obejmuje również formy terapii polegające na leczeniu objawowym bez możliwości leczenia właściwej przyczyny choroby. Wśród metod terapii opisywanych w Czarodziejskiej górze należy wymienić formy leczenia zachowawczego, między innymi klimatoterapię, leżakowanie czy tlenoterapię, oraz leczenia inwazyjnego za pomocą sztucznej odmy, które w powieści zostało przedstawione w sposób groteskowy. Najważniejszą konkluzją płynącą z lektury utworu niemieckiego noblisty jest niezwykle trafne zilustrowanie problematyki choroby, nie tylko w ujęciu metaforycznym, ale nade wszystko w znaczeniu dosłownym.
format Article
id doaj-art-5ad927c2fda14807aec9300eff3e96e5
institution Kabale University
issn 1897-1962
2084-395X
language English
publishDate 2025-04-01
publisher Jagiellonian University Press
record_format Article
series Wielogłos
spelling doaj-art-5ad927c2fda14807aec9300eff3e96e52025-08-20T03:41:47ZengJagiellonian University PressWielogłos1897-19622084-395X2025-04-012025172410.4467/2084395XWI.25.002.21421 Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna Konrad Łyjak0https://orcid.org/0000-0002-7856-5904 Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej Czarodziejska góra Thomasa Manna to powieść wielopłaszczyznowa, którą można interpretować z różnych punktów widzenia. Odnaleźć można w niej komentarz do psychoanalizy Sigmunda Freuda, nawiązania do teorii względności Alberta Einsteina, czy też refleksję nad kondycją moralną i intelektualną społeczeństw europejskich w przeddzień wybuchu pierwszej wojny światowej. Równie ważne są rozważania na temat sztuki, polityki, historii i teologii. To jednak przede wszystkim opowieść o gruźlicy, przewlekłej chorobie zakaźnej, która do dziś zbiera śmiertelne żniwo na całym świecie. Niniejszy artykuł jest analizą powieści Manna pod kątem rozpoznania i leczenia gruźlicy, zarówno w odniesieniu do kontekstu historycznego, a więc z uwzględnieniem ram czasowych akcji powieści, jak i aktualnego stanu wiedzy na temat zapobiegania tej chorobie i jej zwalczania. Podstawę stanowią tu nie tylko źródła literaturoznawcze, ale także niezbędne w tym kontekście publikacje z dziedziny medycyny. W artykule przedstawiono więc objawy, które wystąpiły u pacjentów Międzynarodowego Sanatorium Berghof w szwajcarskim Davos, oraz stosowane przez personel medyczny metody diagnostyczne, ograniczające się głównie do badania opukowo-osłuchowego i zdjęć rentgenowskich oraz samodzielnych kontroli temperatury przez zakażonych pacjentów. Analiza obejmuje również formy terapii polegające na leczeniu objawowym bez możliwości leczenia właściwej przyczyny choroby. Wśród metod terapii opisywanych w Czarodziejskiej górze należy wymienić formy leczenia zachowawczego, między innymi klimatoterapię, leżakowanie czy tlenoterapię, oraz leczenia inwazyjnego za pomocą sztucznej odmy, które w powieści zostało przedstawione w sposób groteskowy. Najważniejszą konkluzją płynącą z lektury utworu niemieckiego noblisty jest niezwykle trafne zilustrowanie problematyki choroby, nie tylko w ujęciu metaforycznym, ale nade wszystko w znaczeniu dosłownym. https://ejournals.eu/czasopismo/wieloglos/artykul/diagnostyka-i-terapia-gruzlicy-na-przykladzie-czarodziejskiej-gory-thomasa-manna
spellingShingle Konrad Łyjak
Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
Wielogłos
title Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
title_full Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
title_fullStr Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
title_full_unstemmed Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
title_short Diagnostyka i terapia gruźlicy na przykładzie Czarodziejskiej góry Thomasa Manna
title_sort diagnostyka i terapia gruzlicy na przykladzie czarodziejskiej gory thomasa manna
url https://ejournals.eu/czasopismo/wieloglos/artykul/diagnostyka-i-terapia-gruzlicy-na-przykladzie-czarodziejskiej-gory-thomasa-manna
work_keys_str_mv AT konradłyjak diagnostykaiterapiagruzlicynaprzykładzieczarodziejskiejgorythomasamanna