Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği

İslâm muhakeme hukukunda kadınların şahitlik nisabındaki konumları, çeşitlilik arz etmektedir. Davanın niteliğinin önemli olduğu nisap taksiminde kadınların ceza davalarındaki şahitlikleri reddedilirken, hak davalarında ise belirli şartlar çerçevesinde şahitlikleri geçerli kabul edilmiştir. Nasta ik...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Özlem Yanık
Format: Article
Language:Arabic
Published: Duzce University 2024-06-01
Series:Düzce İlahiyat Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3508430
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850274030017314816
author Özlem Yanık
author_facet Özlem Yanık
author_sort Özlem Yanık
collection DOAJ
description İslâm muhakeme hukukunda kadınların şahitlik nisabındaki konumları, çeşitlilik arz etmektedir. Davanın niteliğinin önemli olduğu nisap taksiminde kadınların ceza davalarındaki şahitlikleri reddedilirken, hak davalarında ise belirli şartlar çerçevesinde şahitlikleri geçerli kabul edilmiştir. Nasta iktisadi işlemlere şahitlik etmeleri gerektiğinde bir erkeğe karşılık iki kadınının beyanının talep edilmesi ve iki kadından birinin misyonunun ‘hatırlatma görevinin ifası’ olarak açıklanması, literatürde kadınların akli yetenekleri bakımından erkeklere nispeten zayıf addedildikleri için şahitlik nisabında bu şekilde konumlandırıldıkları düşüncesinin yerleşmesine yol açmıştır. Psikoloji biliminin verilerine göre ezber, hafıza, detaylara hâkimiyet gibi konularda erkeklerden daha üstün oldukları kabul edilen kadınların, İslâm hukukunun şahitlik nisabındaki konumları itibariyle ‘unutkanlık’la özdeşleştirilmeleri, nassın illetinin doktrindeki kapsamı hususunda bir problem olduğu varsayımını doğurmaktadır. Bu çalışmanın amacı, hükmün yegâne illetinin kadınların unutkanlığına hasredilerek daraltılması yerine lafzın ifade ettiği anlam genişliği içinde meselenin ele alınarak, kadın duygu ve biyolojisinden kaynaklanan etkilerin bütünlüğünü göz ardı etmeden bir yaklaşım ortaya koymanın daha isabetli olacağına ilişkin bir katkı sunmaktır.
format Article
id doaj-art-5304f72174e5446ba3b01ae324d96fc5
institution OA Journals
issn 2980-2814
language Arabic
publishDate 2024-06-01
publisher Duzce University
record_format Article
series Düzce İlahiyat Dergisi
spelling doaj-art-5304f72174e5446ba3b01ae324d96fc52025-08-20T01:51:16ZaraDuzce UniversityDüzce İlahiyat Dergisi2980-28142024-06-018111514210.61272/duid.138410197Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının ŞahitliğiÖzlem Yanık0https://orcid.org/0000-0003-2184-5953diyanet işleri başkanlığıİslâm muhakeme hukukunda kadınların şahitlik nisabındaki konumları, çeşitlilik arz etmektedir. Davanın niteliğinin önemli olduğu nisap taksiminde kadınların ceza davalarındaki şahitlikleri reddedilirken, hak davalarında ise belirli şartlar çerçevesinde şahitlikleri geçerli kabul edilmiştir. Nasta iktisadi işlemlere şahitlik etmeleri gerektiğinde bir erkeğe karşılık iki kadınının beyanının talep edilmesi ve iki kadından birinin misyonunun ‘hatırlatma görevinin ifası’ olarak açıklanması, literatürde kadınların akli yetenekleri bakımından erkeklere nispeten zayıf addedildikleri için şahitlik nisabında bu şekilde konumlandırıldıkları düşüncesinin yerleşmesine yol açmıştır. Psikoloji biliminin verilerine göre ezber, hafıza, detaylara hâkimiyet gibi konularda erkeklerden daha üstün oldukları kabul edilen kadınların, İslâm hukukunun şahitlik nisabındaki konumları itibariyle ‘unutkanlık’la özdeşleştirilmeleri, nassın illetinin doktrindeki kapsamı hususunda bir problem olduğu varsayımını doğurmaktadır. Bu çalışmanın amacı, hükmün yegâne illetinin kadınların unutkanlığına hasredilerek daraltılması yerine lafzın ifade ettiği anlam genişliği içinde meselenin ele alınarak, kadın duygu ve biyolojisinden kaynaklanan etkilerin bütünlüğünü göz ardı etmeden bir yaklaşım ortaya koymanın daha isabetli olacağına ilişkin bir katkı sunmaktır.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3508430i̇slâm hukukuşahitlikkadınhafızaunutkanlıkislamic lawtestimonywomanmemoryforgetfulness
spellingShingle Özlem Yanık
Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
Düzce İlahiyat Dergisi
i̇slâm hukuku
şahitlik
kadın
hafıza
unutkanlık
islamic law
testimony
woman
memory
forgetfulness
title Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
title_full Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
title_fullStr Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
title_full_unstemmed Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
title_short Nisyan-ı Nisvan İndirgemeciliğine Mahkûm Edilmiş Bir Konu: Kadının Şahitliği
title_sort nisyan i nisvan indirgemeciligine mahkum edilmis bir konu kadinin sahitligi
topic i̇slâm hukuku
şahitlik
kadın
hafıza
unutkanlık
islamic law
testimony
woman
memory
forgetfulness
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/3508430
work_keys_str_mv AT ozlemyanık nisyanınisvanindirgemeciliginemahkumedilmisbirkonukadınınsahitligi