بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))

ترجمة ادبی و به‌ویژه ترجمة شعر از حساسیت و دشواری ویژه‌ای برخوردار است تا آنجا که برخی آن را امکان‌ناپذیر دانسته‌اند. در این میان شعر فارسی با برخورداری از ظرایف، صنایع ادبی و وزن و عروض ویژه خود، ترجمه‌پذیری خود را سخت‌تر کرده است. رباعیات خیام نیز یکی از شاهکارهای ادبی است که سرشار از روح فرهنگ ای...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: محمود کمالی, سید جمال الدین مرتضوی, اعظم پوینده پور
Format: Article
Language:fas
Published: University of Tehran 2020-01-01
Series:پژوهش ادبیات معاصر جهان
Subjects:
Online Access:https://jor.ut.ac.ir/article_74859_8f3a5fb08d08f25a345091dbd63265d0.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849324310338994176
author محمود کمالی
سید جمال الدین مرتضوی
اعظم پوینده پور
author_facet محمود کمالی
سید جمال الدین مرتضوی
اعظم پوینده پور
author_sort محمود کمالی
collection DOAJ
description ترجمة ادبی و به‌ویژه ترجمة شعر از حساسیت و دشواری ویژه‌ای برخوردار است تا آنجا که برخی آن را امکان‌ناپذیر دانسته‌اند. در این میان شعر فارسی با برخورداری از ظرایف، صنایع ادبی و وزن و عروض ویژه خود، ترجمه‌پذیری خود را سخت‌تر کرده است. رباعیات خیام نیز یکی از شاهکارهای ادبی است که سرشار از روح فرهنگ ایرانی است و به آسانی تن به ترجمه نمی‌دهد. با این وجود مترجمان زیادی از زبان‌های مختلف، سعی کرده‌اند تا این اشعار را به زبان خود ترجمه کنند. از میان آن‌ها، می‌توان ترجمة انگلیسی ادوارد فیتزجرالد و پیتر ایوری و جان هیث استابس از رباعیات خیام را نام برد. ترجمة ادوارد فیتزجرالد آزاد و ترجمة ایوری و هیث تحت‌اللفظی است و حدود صد سال بعد از ترجمة فیتزجرالد صورت گرفته است. در این پژوهش به بررسی و مقایسة ترجمة فیتزجرالد با ترجمة ایوری و هیث می‌پردازیم تا نکات ضعف و قوت هر کدام نشان داده شود و این نکته معلوم شود که کدام ترجمه در انتقال مفاهیم مورد نظر خیام موفق‌تر بوده و کدام مترجم مفهوم رباعیات را بهتر فهمیده است. کدام ترجمه یک ترجمة تحت‌اللفظی است و مترجمان تا چه حد مفاهیم رباعیات را مطابق فرهنگ خود ترجمه کرده‌اند و به اصطلاح بومی‌سازی تا چه حد در ترجمة مترجمان تاثیر گذاشته است؟ گلایه‌های و اعتراض‌های خیام تا چه حد در ترجمه منعکس گردیده و سرانجام اینکه کدام ترجمه را می‌توان معادل رباعیات خیام در نظر گرفت، نه برداشتی آزاد از شعر او.
format Article
id doaj-art-5232ddfe618e4c3abd60316d3840ff3a
institution Kabale University
issn 2588-4131
2588-7092
language fas
publishDate 2020-01-01
publisher University of Tehran
record_format Article
series پژوهش ادبیات معاصر جهان
spelling doaj-art-5232ddfe618e4c3abd60316d3840ff3a2025-08-20T03:48:46ZfasUniversity of Tehranپژوهش ادبیات معاصر جهان2588-41312588-70922020-01-0124254356410.22059/jor.2019.140648.133174859بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))محمود کمالی0سید جمال الدین مرتضوی1اعظم پوینده پور2استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور تهران، تهران، ایراناستادیار زبان و ادبیات فارسی، گروه ادبیات داستانی دانشکده ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایرانمربی زبان و ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور، شهرکرد، ایرانترجمة ادبی و به‌ویژه ترجمة شعر از حساسیت و دشواری ویژه‌ای برخوردار است تا آنجا که برخی آن را امکان‌ناپذیر دانسته‌اند. در این میان شعر فارسی با برخورداری از ظرایف، صنایع ادبی و وزن و عروض ویژه خود، ترجمه‌پذیری خود را سخت‌تر کرده است. رباعیات خیام نیز یکی از شاهکارهای ادبی است که سرشار از روح فرهنگ ایرانی است و به آسانی تن به ترجمه نمی‌دهد. با این وجود مترجمان زیادی از زبان‌های مختلف، سعی کرده‌اند تا این اشعار را به زبان خود ترجمه کنند. از میان آن‌ها، می‌توان ترجمة انگلیسی ادوارد فیتزجرالد و پیتر ایوری و جان هیث استابس از رباعیات خیام را نام برد. ترجمة ادوارد فیتزجرالد آزاد و ترجمة ایوری و هیث تحت‌اللفظی است و حدود صد سال بعد از ترجمة فیتزجرالد صورت گرفته است. در این پژوهش به بررسی و مقایسة ترجمة فیتزجرالد با ترجمة ایوری و هیث می‌پردازیم تا نکات ضعف و قوت هر کدام نشان داده شود و این نکته معلوم شود که کدام ترجمه در انتقال مفاهیم مورد نظر خیام موفق‌تر بوده و کدام مترجم مفهوم رباعیات را بهتر فهمیده است. کدام ترجمه یک ترجمة تحت‌اللفظی است و مترجمان تا چه حد مفاهیم رباعیات را مطابق فرهنگ خود ترجمه کرده‌اند و به اصطلاح بومی‌سازی تا چه حد در ترجمة مترجمان تاثیر گذاشته است؟ گلایه‌های و اعتراض‌های خیام تا چه حد در ترجمه منعکس گردیده و سرانجام اینکه کدام ترجمه را می‌توان معادل رباعیات خیام در نظر گرفت، نه برداشتی آزاد از شعر او.https://jor.ut.ac.ir/article_74859_8f3a5fb08d08f25a345091dbd63265d0.pdfرباعیات خیامترجمه ادبیفیتزجرالدپیتر ایوریجان هیث
spellingShingle محمود کمالی
سید جمال الدین مرتضوی
اعظم پوینده پور
بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
پژوهش ادبیات معاصر جهان
رباعیات خیام
ترجمه ادبی
فیتزجرالد
پیتر ایوری
جان هیث
title بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
title_full بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
title_fullStr بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
title_full_unstemmed بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
title_short بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث))
title_sort بررسی و مقایسة ترجمه رباعیات خیام از فیتزجرالد با ترجمه پیتر ایوری و جان هیث
topic رباعیات خیام
ترجمه ادبی
فیتزجرالد
پیتر ایوری
جان هیث
url https://jor.ut.ac.ir/article_74859_8f3a5fb08d08f25a345091dbd63265d0.pdf
work_keys_str_mv AT mḥmwdḵmạly brrsywmqạysẗtrjmhrbạʿyạtkẖyạmạzfytzjrạldbạtrjmhpytrạywrywjạnhytẖ
AT sydjmạlạldynmrtḍwy brrsywmqạysẗtrjmhrbạʿyạtkẖyạmạzfytzjrạldbạtrjmhpytrạywrywjạnhytẖ
AT ạʿẓmpwyndhpwr brrsywmqạysẗtrjmhrbạʿyạtkẖyạmạzfytzjrạldbạtrjmhpytrạywrywjạnhytẖ