Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği

Firmaların kâr elde etme, pazar payını artırma, sosyal fayda sağlama, yaşam süresini devamlı kılma, müşterilerine hizmet etme, rekabet etme, istihdama katkıda bulunma gibi farklı amaçları bulunmaktadır. Firmaların amaçlarının nicel olan kısmı; planlanan hedefler, içinde bulunulan sektörün durumu ve...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Oğuz Saygın, Ferhat Canlıtepe
Format: Article
Language:English
Published: Atatürk University 2025-04-01
Series:Trends in Business and Economics
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4163013
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850182928253845504
author Oğuz Saygın
Ferhat Canlıtepe
author_facet Oğuz Saygın
Ferhat Canlıtepe
author_sort Oğuz Saygın
collection DOAJ
description Firmaların kâr elde etme, pazar payını artırma, sosyal fayda sağlama, yaşam süresini devamlı kılma, müşterilerine hizmet etme, rekabet etme, istihdama katkıda bulunma gibi farklı amaçları bulunmaktadır. Firmaların amaçlarının nicel olan kısmı; planlanan hedefler, içinde bulunulan sektörün durumu ve önceki dönemlerde elde edilen faaliyet sonuçlarıyla kıyaslanarak ilgili firmanın performansı hakkında bilgi edinilebilmektedir. Finansal performans firmaya ait gelir, kârlılık, likidite, borç durumu gibi çeşitli finansal göstergeleri kapsamaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Borsa İstanbul (BİST) imalat sektöründe yer alan firmaların döviz pozisyonunun finansal performansları üzerinde bir etkisi olup olmadığının irdelenmesidir. Araştırmanın örneklemini BİST imalat sektöründe yer alan 109 firmanın 2012 ile 2022 yılları arasındaki çeyrek dönemlik frekanstaki verileri oluşturmaktadır. Çalışma literatürden farklı olarak, çeyrek dönemlik mali tablo verileri ile çalışılmış ve ayrıca döviz kuru riskini temsilen yabancı para net pozisyonu verisi kullanılmıştır. Çalışma kapsamında verilerin analiz edilmesinde, panel veri analiz tahmincilerinden, sistem genelleştirilmiş momentler (Sistem-GMM) tahmincisi kullanılmıştır. Gerçekleştirilen analiz sonucunda, yabancı para net pozisyon oranı ile finansal performans oranları arasında sırasıyla; yatırılan sermaye getirisi oranı, Tobin Q oranı ve özkaynak kârlılığı oranı ile pozitif ilişki tespit edilmiştir. Firmaların döviz pozisyonunun finansal performanslarını farklı ölçütlere göre aynı yönde etkilediği söylenebilir.
format Article
id doaj-art-44714965abe24776940d8d8a86310442
institution OA Journals
issn 2822-2652
language English
publishDate 2025-04-01
publisher Atatürk University
record_format Article
series Trends in Business and Economics
spelling doaj-art-44714965abe24776940d8d8a863104422025-08-20T02:17:29ZengAtatürk UniversityTrends in Business and Economics2822-26522025-04-0139210311610.16951/trendbusecon.153732255Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü ÖrneğiOğuz Saygın0https://orcid.org/0000-0002-0272-5553Ferhat Canlıtepe1https://orcid.org/0000-0001-5517-5738NEVŞEHİR ÜNİVERSİTESİ, MESLEK YÜKSEKOKULUNEVŞEHİR ÜNİVERSİTESİ, GÜLŞEHİR MESLEK YÜKSEKOKULUFirmaların kâr elde etme, pazar payını artırma, sosyal fayda sağlama, yaşam süresini devamlı kılma, müşterilerine hizmet etme, rekabet etme, istihdama katkıda bulunma gibi farklı amaçları bulunmaktadır. Firmaların amaçlarının nicel olan kısmı; planlanan hedefler, içinde bulunulan sektörün durumu ve önceki dönemlerde elde edilen faaliyet sonuçlarıyla kıyaslanarak ilgili firmanın performansı hakkında bilgi edinilebilmektedir. Finansal performans firmaya ait gelir, kârlılık, likidite, borç durumu gibi çeşitli finansal göstergeleri kapsamaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Borsa İstanbul (BİST) imalat sektöründe yer alan firmaların döviz pozisyonunun finansal performansları üzerinde bir etkisi olup olmadığının irdelenmesidir. Araştırmanın örneklemini BİST imalat sektöründe yer alan 109 firmanın 2012 ile 2022 yılları arasındaki çeyrek dönemlik frekanstaki verileri oluşturmaktadır. Çalışma literatürden farklı olarak, çeyrek dönemlik mali tablo verileri ile çalışılmış ve ayrıca döviz kuru riskini temsilen yabancı para net pozisyonu verisi kullanılmıştır. Çalışma kapsamında verilerin analiz edilmesinde, panel veri analiz tahmincilerinden, sistem genelleştirilmiş momentler (Sistem-GMM) tahmincisi kullanılmıştır. Gerçekleştirilen analiz sonucunda, yabancı para net pozisyon oranı ile finansal performans oranları arasında sırasıyla; yatırılan sermaye getirisi oranı, Tobin Q oranı ve özkaynak kârlılığı oranı ile pozitif ilişki tespit edilmiştir. Firmaların döviz pozisyonunun finansal performanslarını farklı ölçütlere göre aynı yönde etkilediği söylenebilir.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4163013finansal performansbi̇st i̇malat sektörüsistem-gmmdöviz pozisyonunet foreign exchangefinancial performancebist manufacturing sectorsystem gmm
spellingShingle Oğuz Saygın
Ferhat Canlıtepe
Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
Trends in Business and Economics
finansal performans
bi̇st i̇malat sektörü
sistem-gmm
döviz pozisyonu
net foreign exchange
financial performance
bist manufacturing sector
system gmm
title Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
title_full Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
title_fullStr Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
title_full_unstemmed Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
title_short Döviz Pozisyonunun Finansal Performansa Etkisi: BİST İmalat Sektörü Örneği
title_sort doviz pozisyonunun finansal performansa etkisi bist imalat sektoru ornegi
topic finansal performans
bi̇st i̇malat sektörü
sistem-gmm
döviz pozisyonu
net foreign exchange
financial performance
bist manufacturing sector
system gmm
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4163013
work_keys_str_mv AT oguzsaygın dovizpozisyonununfinansalperformansaetkisibistimalatsektoruornegi
AT ferhatcanlıtepe dovizpozisyonununfinansalperformansaetkisibistimalatsektoruornegi