تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران

شاخص فرسایندگی باران مهمترین عامل تاثیرگذار بر فرسایش خاک است.این پژوهش با هدف تعیین تغییرات مکانی و زمانی انرژی فرسایندگی باران در جنوب غرب ایران انجام شده‌است. خصوصیات بیش از 10000 رگبار مربوط به 27 ایستگاه سینوپتیک در جنوب غرب ایران مورد استفاده قرار گرفت و انژری جنبشی (E) و حداکثر شدت بارندگی 30...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: الهه ترابیان مقدم, مهدی نادری, جهانگرد محمدی, روح الله فتاحی
Format: Article
Language:fas
Published: Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources 2014-10-01
Series:پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
Subjects:
Online Access:https://jwsc.gau.ac.ir/article_2012_88543f37004b1d47d23383026156dced.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850106706272452608
author الهه ترابیان مقدم
مهدی نادری
جهانگرد محمدی
روح الله فتاحی
author_facet الهه ترابیان مقدم
مهدی نادری
جهانگرد محمدی
روح الله فتاحی
author_sort الهه ترابیان مقدم
collection DOAJ
description شاخص فرسایندگی باران مهمترین عامل تاثیرگذار بر فرسایش خاک است.این پژوهش با هدف تعیین تغییرات مکانی و زمانی انرژی فرسایندگی باران در جنوب غرب ایران انجام شده‌است. خصوصیات بیش از 10000 رگبار مربوط به 27 ایستگاه سینوپتیک در جنوب غرب ایران مورد استفاده قرار گرفت و انژری جنبشی (E) و حداکثر شدت بارندگی 30 دقیقه‌ای (I30) رگبارها محاسبه ومتوسط شاخص فرسایندگی ماهیانه و سالیانه برای کلیه ایستگاه‌ها تعیین شد. پهنه‌بندی تغییرات مکانی به روش اسپلاین انجام گرفت. نتایج نشان دادند که ضریب فرسایندگی باران در ماه‌های مختلف از شمال به جنوب و از غرب به شرق کاهش می‌یابد. بالاترین و پایین‌ترین ضریب فرسایندگی سالیانه به ترتیب برابر 39/26 و 11/6 MJ.mm.ha-1.h-1.yr-1 و به ترتیب متعلق به ایستگاه‌های ایوان (استان ایلام) و ایستگاه بروجن (استان چهارمحال و بختیاری) می‌باشد. از نظر زمانی بالاترین ضریب فرسایندگی برابر با7/183 MJ.mm.ha-1.h-1.yr-1 است که در فصل زمستان رخ می‌دهد. وجود ضرائب همبستگی معنی‌دار بین میانگین‌های سالانه مقادیر بارش و شدت بارش و ضرائب فرسایندگی مرتبط با آن دوره‌های زمانی به ترتیب برابر 94/0 و 93/0 می‌باشند که تخمین میانگین‌های سالانه ضرائب فرسایندگی باران را به کمک مقادیر بارش تسهیل می‌نمایند. نتایج نشان دادند که استفاده از میانگین‌های بارش و شدت بارش سالیانه در یک مدل رگرسیون چندگانه برای بر‌آورد ضرائب فرسایندگی سالیانه قابل اعتمادتر از هنگامی است که از معادلات رگرسیون ساده برای این منظور استفاده شود.
format Article
id doaj-art-3efebcb3930c4e15a05ee1f79aa25a0d
institution OA Journals
issn 2322-2069
2322-2794
language fas
publishDate 2014-10-01
publisher Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
record_format Article
series پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
spelling doaj-art-3efebcb3930c4e15a05ee1f79aa25a0d2025-08-20T02:38:46ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهش‌های حفاظت آب و خاک2322-20692322-27942014-10-012141391572012تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایرانالهه ترابیان مقدم0مهدی نادری1جهانگرد محمدی2روح الله فتاحی3دانشجوی دانشگاه شهرکرداستادیار گروه خاکشناسی دانشگاه شهرکرددانشیار گروه خاکشناسی دانشگاه شهرکرداستادیار دانشگاه شهرکردشاخص فرسایندگی باران مهمترین عامل تاثیرگذار بر فرسایش خاک است.این پژوهش با هدف تعیین تغییرات مکانی و زمانی انرژی فرسایندگی باران در جنوب غرب ایران انجام شده‌است. خصوصیات بیش از 10000 رگبار مربوط به 27 ایستگاه سینوپتیک در جنوب غرب ایران مورد استفاده قرار گرفت و انژری جنبشی (E) و حداکثر شدت بارندگی 30 دقیقه‌ای (I30) رگبارها محاسبه ومتوسط شاخص فرسایندگی ماهیانه و سالیانه برای کلیه ایستگاه‌ها تعیین شد. پهنه‌بندی تغییرات مکانی به روش اسپلاین انجام گرفت. نتایج نشان دادند که ضریب فرسایندگی باران در ماه‌های مختلف از شمال به جنوب و از غرب به شرق کاهش می‌یابد. بالاترین و پایین‌ترین ضریب فرسایندگی سالیانه به ترتیب برابر 39/26 و 11/6 MJ.mm.ha-1.h-1.yr-1 و به ترتیب متعلق به ایستگاه‌های ایوان (استان ایلام) و ایستگاه بروجن (استان چهارمحال و بختیاری) می‌باشد. از نظر زمانی بالاترین ضریب فرسایندگی برابر با7/183 MJ.mm.ha-1.h-1.yr-1 است که در فصل زمستان رخ می‌دهد. وجود ضرائب همبستگی معنی‌دار بین میانگین‌های سالانه مقادیر بارش و شدت بارش و ضرائب فرسایندگی مرتبط با آن دوره‌های زمانی به ترتیب برابر 94/0 و 93/0 می‌باشند که تخمین میانگین‌های سالانه ضرائب فرسایندگی باران را به کمک مقادیر بارش تسهیل می‌نمایند. نتایج نشان دادند که استفاده از میانگین‌های بارش و شدت بارش سالیانه در یک مدل رگرسیون چندگانه برای بر‌آورد ضرائب فرسایندگی سالیانه قابل اعتمادتر از هنگامی است که از معادلات رگرسیون ساده برای این منظور استفاده شود.https://jwsc.gau.ac.ir/article_2012_88543f37004b1d47d23383026156dced.pdfپهنه‌بندی ضریب فرسایندگی بارانتغییرات زمانی و مکانیجنوب غربی ایران
spellingShingle الهه ترابیان مقدم
مهدی نادری
جهانگرد محمدی
روح الله فتاحی
تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
پهنه‌بندی ضریب فرسایندگی باران
تغییرات زمانی و مکانی
جنوب غربی ایران
title تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
title_full تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
title_fullStr تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
title_full_unstemmed تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
title_short تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
title_sort تغییرات زمانی و مکانی ضریب فرسایندگی در جنوب‌غرب ایران
topic پهنه‌بندی ضریب فرسایندگی باران
تغییرات زمانی و مکانی
جنوب غربی ایران
url https://jwsc.gau.ac.ir/article_2012_88543f37004b1d47d23383026156dced.pdf
work_keys_str_mv AT ạlhhtrạbyạnmqdm tgẖyyrạtzmạnywmḵạnyḍrybfrsạyndgydrjnwbgẖrbạyrạn
AT mhdynạdry tgẖyyrạtzmạnywmḵạnyḍrybfrsạyndgydrjnwbgẖrbạyrạn
AT jhạngrdmḥmdy tgẖyyrạtzmạnywmḵạnyḍrybfrsạyndgydrjnwbgẖrbạyrạn
AT rwḥạllhftạḥy tgẖyyrạtzmạnywmḵạnyḍrybfrsạyndgydrjnwbgẖrbạyrạn