Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası

Bu çalışma, Murat Pay’ın dört uzun metraj filmi (Mâşuk’un Nefesi, Mirâciyye: Saklı Miras, Dilsiz ve Hep Otuz Üç Yaşında) üzerinden geleneksel sanatların, dinî-ritüel icra-ların ve kimlik inşası süreçlerinin sinemasal temsiline odaklanmaktadır. Nitel film çö-zümlemesi yaklaşımıyla yürütülen araştırma...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Koray Sevindi, Meltem İşler Sevindi
Format: Article
Language:English
Published: Okur Yazar Derneği 2025-07-01
Series:İnsan&İnsan Bilim Kültür Sanat ve Düşünce Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4739314
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850114994672238592
author Koray Sevindi
Meltem İşler Sevindi
author_facet Koray Sevindi
Meltem İşler Sevindi
author_sort Koray Sevindi
collection DOAJ
description Bu çalışma, Murat Pay’ın dört uzun metraj filmi (Mâşuk’un Nefesi, Mirâciyye: Saklı Miras, Dilsiz ve Hep Otuz Üç Yaşında) üzerinden geleneksel sanatların, dinî-ritüel icra-ların ve kimlik inşası süreçlerinin sinemasal temsiline odaklanmaktadır. Nitel film çö-zümlemesi yaklaşımıyla yürütülen araştırmada, filmler yakın okuma tekniğiyle incelen-miş; kamera kullanımı, kurgusal ritim, mekân seçimi ve karakterlerin eylemleri gibi bi-çimsel unsurlara ek olarak, sessizlik, sabır ve meşk gibi manevi kavramların anlatıdaki rolü değerlendirilmiştir. Assmann’ın kültürel bellek kuramı, Necipoğlu’nun İslâm esteti-ği ve Schimmel’in tasavvufî deneyimi gibi kuramsal yaklaşımlar rehber alınmış, filmler-deki kültürel ve manevi katmanlar yorumlayıcı bir bakış açısıyla çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular, modernlik ve sekülerleşme koşullarında geleneksel sanatlar, tasavvufî pratikler ve toplumsal hafızanın sinema yoluyla yeniden canlandırılabileceğini göster-mektedir. Murat Pay’ın filmleri, bu unsurları karakterlerin varoluşsal yenilenme ve kim-lik inşası süreçlerine doğrudan katkı sağlayan dinamik öğeler olarak kurgular. Böylece, estetikle maneviyat, gelenekle modernlik arasındaki gerilim, yeni bir sinemasal arayış ve “manevî direniş” formu olarak ortaya çıkmaktadır.
format Article
id doaj-art-3a9ea546141c4a69b5f700976aa5ed15
institution OA Journals
issn 2148-7537
language English
publishDate 2025-07-01
publisher Okur Yazar Derneği
record_format Article
series İnsan&İnsan Bilim Kültür Sanat ve Düşünce Dergisi
spelling doaj-art-3a9ea546141c4a69b5f700976aa5ed152025-08-20T02:36:42ZengOkur Yazar Derneğiİnsan&İnsan Bilim Kültür Sanat ve Düşünce Dergisi2148-75372025-07-01124012313510.29224/insanveinsan.1668647811Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşasıKoray Sevindi0https://orcid.org/0000-0003-0264-5390Meltem İşler Sevindi1https://orcid.org/0000-0002-8429-8574İSTANBUL MEDENİYET ÜNİVERSİTESİMARMARA ÜNİVERSİTESİBu çalışma, Murat Pay’ın dört uzun metraj filmi (Mâşuk’un Nefesi, Mirâciyye: Saklı Miras, Dilsiz ve Hep Otuz Üç Yaşında) üzerinden geleneksel sanatların, dinî-ritüel icra-ların ve kimlik inşası süreçlerinin sinemasal temsiline odaklanmaktadır. Nitel film çö-zümlemesi yaklaşımıyla yürütülen araştırmada, filmler yakın okuma tekniğiyle incelen-miş; kamera kullanımı, kurgusal ritim, mekân seçimi ve karakterlerin eylemleri gibi bi-çimsel unsurlara ek olarak, sessizlik, sabır ve meşk gibi manevi kavramların anlatıdaki rolü değerlendirilmiştir. Assmann’ın kültürel bellek kuramı, Necipoğlu’nun İslâm esteti-ği ve Schimmel’in tasavvufî deneyimi gibi kuramsal yaklaşımlar rehber alınmış, filmler-deki kültürel ve manevi katmanlar yorumlayıcı bir bakış açısıyla çözümlenmiştir. Elde edilen bulgular, modernlik ve sekülerleşme koşullarında geleneksel sanatlar, tasavvufî pratikler ve toplumsal hafızanın sinema yoluyla yeniden canlandırılabileceğini göster-mektedir. Murat Pay’ın filmleri, bu unsurları karakterlerin varoluşsal yenilenme ve kim-lik inşası süreçlerine doğrudan katkı sağlayan dinamik öğeler olarak kurgular. Böylece, estetikle maneviyat, gelenekle modernlik arasındaki gerilim, yeni bir sinemasal arayış ve “manevî direniş” formu olarak ortaya çıkmaktadır.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4739314tasavvufgeleneksel sanatlarkültürel bellekkimlik inşasımodernliksufismtraditional artscultural memoryidentity constructionmodernity
spellingShingle Koray Sevindi
Meltem İşler Sevindi
Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
İnsan&İnsan Bilim Kültür Sanat ve Düşünce Dergisi
tasavvuf
geleneksel sanatlar
kültürel bellek
kimlik inşası
modernlik
sufism
traditional arts
cultural memory
identity construction
modernity
title Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
title_full Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
title_fullStr Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
title_full_unstemmed Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
title_short Maneviyatın İzinde Bir Sinema: Murat Pay’ın Filmlerinde Kültürel Miras ve Kimlik İnşası
title_sort maneviyatin izinde bir sinema murat pay in filmlerinde kulturel miras ve kimlik insasi
topic tasavvuf
geleneksel sanatlar
kültürel bellek
kimlik inşası
modernlik
sufism
traditional arts
cultural memory
identity construction
modernity
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4739314
work_keys_str_mv AT koraysevindi maneviyatınizindebirsinemamuratpayınfilmlerindekulturelmirasvekimlikinsası
AT meltemislersevindi maneviyatınizindebirsinemamuratpayınfilmlerindekulturelmirasvekimlikinsası