Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları

Bu araştırma, Türkçe öğretmenlerinin okuduğunu anlama becerisi öğretimine yönelik mesleki bilgi ve sınıf içi uygulamalarını incelemeyi amaçlamaktadır. Temel nitel araştırma deseniyle yürütülen araştırmada amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenen 25 Türkçe öğretmeniyle görüşmeler gerçekleştirilmiş, eld...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Pınar Kanık Uysal
Format: Article
Language:English
Published: Mehmet KURUDAYIOĞLU 2025-04-01
Series:Ana Dili Eğitimi Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4694283
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849314193449156608
author Pınar Kanık Uysal
author_facet Pınar Kanık Uysal
author_sort Pınar Kanık Uysal
collection DOAJ
description Bu araştırma, Türkçe öğretmenlerinin okuduğunu anlama becerisi öğretimine yönelik mesleki bilgi ve sınıf içi uygulamalarını incelemeyi amaçlamaktadır. Temel nitel araştırma deseniyle yürütülen araştırmada amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenen 25 Türkçe öğretmeniyle görüşmeler gerçekleştirilmiş, elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin okuma öğretimi süreçlerinde sınırlı strateji bilgisine sahip olduklarını ve bu stratejileri sınıf içi uygulamalarında derinleştiremediklerini ortaya koymaktadır. Okuduğunu anlama öğretiminde geleneksel stratejilere ağırlık veren öğretmenler, bireysel farklılıklara uygun bir öğretim sunmada yetersiz kalmaktadır. Ayrıca, öğretmenlerin büyük çoğunluğu okuma başarısını bilişsel faktörlerle ilişkilendirmekte ve okuduğunu anlama becerisini öğretim yoluyla geliştirilebilecek bir yetkinlikten ziyade, öğrencilerin doğuştan gelen bilişsel kapasitelerine bağlı bir beceri olarak değerlendirmektedir. Bu algı, öğretmenlerin öğrencilerine sistematik ve bilinçli okuma stratejileri kazandırmada zorlandıklarını göstermektedir. Bunun yanı sıra, okuma becerisi öğretiminde üst düzey düşünmeyi destekleyen yöntemlere yeterince yer verilmediği ve değerlendirme süreçlerinin büyük ölçüde metin temelli sorulara dayanan rutin uygulamalarla yürütüldüğü belirlenmiştir. Öğretmenlerin, iyi bir okuyucuda bulunması gerektiğini düşündükleri özelliklerin, öğretim ve ölçme-değerlendirme uygulamalarını doğrudan şekillendirdiği, dolayısıyla bu ölçütlere uymayan herhangi bir beceriye ders süreçlerinde de yer verilmediği görülmüştür.
format Article
id doaj-art-36e09657d8a5432abbc1c8671fc9e656
institution Kabale University
issn 2147-6020
language English
publishDate 2025-04-01
publisher Mehmet KURUDAYIOĞLU
record_format Article
series Ana Dili Eğitimi Dergisi
spelling doaj-art-36e09657d8a5432abbc1c8671fc9e6562025-08-20T03:52:32ZengMehmet KURUDAYIOĞLUAna Dili Eğitimi Dergisi2147-60202025-04-0113248851010.16916/aded.1658699570Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve UygulamalarıPınar Kanık Uysal0https://orcid.org/0000-0003-1208-9535ORDU ÜNİVERSİTESİBu araştırma, Türkçe öğretmenlerinin okuduğunu anlama becerisi öğretimine yönelik mesleki bilgi ve sınıf içi uygulamalarını incelemeyi amaçlamaktadır. Temel nitel araştırma deseniyle yürütülen araştırmada amaçlı örnekleme yöntemiyle belirlenen 25 Türkçe öğretmeniyle görüşmeler gerçekleştirilmiş, elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Bulgular, öğretmenlerin okuma öğretimi süreçlerinde sınırlı strateji bilgisine sahip olduklarını ve bu stratejileri sınıf içi uygulamalarında derinleştiremediklerini ortaya koymaktadır. Okuduğunu anlama öğretiminde geleneksel stratejilere ağırlık veren öğretmenler, bireysel farklılıklara uygun bir öğretim sunmada yetersiz kalmaktadır. Ayrıca, öğretmenlerin büyük çoğunluğu okuma başarısını bilişsel faktörlerle ilişkilendirmekte ve okuduğunu anlama becerisini öğretim yoluyla geliştirilebilecek bir yetkinlikten ziyade, öğrencilerin doğuştan gelen bilişsel kapasitelerine bağlı bir beceri olarak değerlendirmektedir. Bu algı, öğretmenlerin öğrencilerine sistematik ve bilinçli okuma stratejileri kazandırmada zorlandıklarını göstermektedir. Bunun yanı sıra, okuma becerisi öğretiminde üst düzey düşünmeyi destekleyen yöntemlere yeterince yer verilmediği ve değerlendirme süreçlerinin büyük ölçüde metin temelli sorulara dayanan rutin uygulamalarla yürütüldüğü belirlenmiştir. Öğretmenlerin, iyi bir okuyucuda bulunması gerektiğini düşündükleri özelliklerin, öğretim ve ölçme-değerlendirme uygulamalarını doğrudan şekillendirdiği, dolayısıyla bu ölçütlere uymayan herhangi bir beceriye ders süreçlerinde de yer verilmediği görülmüştür.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4694283okuduğunu anlamaokuduğunu anlama stratejileriöğretimi farklılaştırmadeğerlendirme süreçleritürkçe öğretimireading comprehensionreading comprehension strategiesdifferentiated instructionassessment processesturkish language teaching
spellingShingle Pınar Kanık Uysal
Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
Ana Dili Eğitimi Dergisi
okuduğunu anlama
okuduğunu anlama stratejileri
öğretimi farklılaştırma
değerlendirme süreçleri
türkçe öğretimi
reading comprehension
reading comprehension strategies
differentiated instruction
assessment processes
turkish language teaching
title Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
title_full Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
title_fullStr Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
title_full_unstemmed Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
title_short Türkçe Öğretmenlerinin Okuduğunu Anlama Öğretimine Yönelik Mesleki Bilgi ve Uygulamaları
title_sort turkce ogretmenlerinin okudugunu anlama ogretimine yonelik mesleki bilgi ve uygulamalari
topic okuduğunu anlama
okuduğunu anlama stratejileri
öğretimi farklılaştırma
değerlendirme süreçleri
türkçe öğretimi
reading comprehension
reading comprehension strategies
differentiated instruction
assessment processes
turkish language teaching
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4694283
work_keys_str_mv AT pınarkanıkuysal turkceogretmenlerininokudugunuanlamaogretimineyonelikmeslekibilgiveuygulamaları