ارزیابی اثرات محلولپاشی گلایسین بتائین و اسیدسالسیلیک بر آثار مخرب تنش خشکی در گیاه داروئی نیل
سابقه و هدف: گیاه دارویی نیل (Indigofera tinctoria L.) گیاهی فراموش شده است که دارای خواص درمانی متعددی نظیر ضدباکتری، ضدآلرژی، محافظ کبد و آنتیاکسیدانی میباشد. راهکارهایی که بتواند اثرات خشکی آخر فصل در گیاهان را کاهش دهد بسیار میتواند سودمند باشد. استفاده از محرکهای زیستی یکی از روشهای کارآ...
Saved in:
| Main Authors: | , , |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | fas |
| Published: |
Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
2024-12-01
|
| Series: | Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://jopp.gau.ac.ir/article_7188_917a5594f228091a151d9aa892a09a90.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| Summary: | سابقه و هدف: گیاه دارویی نیل (Indigofera tinctoria L.) گیاهی فراموش شده است که دارای خواص درمانی متعددی نظیر ضدباکتری، ضدآلرژی، محافظ کبد و آنتیاکسیدانی میباشد. راهکارهایی که بتواند اثرات خشکی آخر فصل در گیاهان را کاهش دهد بسیار میتواند سودمند باشد. استفاده از محرکهای زیستی یکی از روشهای کارآمد جهت تعدیل تنشهای زیستی است. هدف این مطالعه، بررسی تاثیر الیسیتورهای اسیدسالیسیلیک و گلایسین بتائین در سطوح مختلف آبیاری بر برخی شاخصهای مورفولوژیک و فیتوشیمیایی گیاه نیل بود. مواد و روشها: بذر نیل از شرکت سبزینه گستر چابهار تهیه گردید. سپس در گلدانهای پلاستیکی یک کیلوگرمی حاوی مخلوط خاکی کوکوپیت: پرلیت: خاک باغچه (با نسبت 1:1:1) کشت گردید. سپس گلدانها در دستگاه فیتوترون با دمای شبانه 22 درجه سانتیگراد، دمای روزانه 28 درجه سانتیگراد، شرایط 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی قرار گرفتند. این آزمایش بهصورت فاکتوریل در پایه طرح کاملا تصادفی با 15 تیمار و سه تکرار اجرا گردید. تیمارهای مورد بررسی در این تحقیق شامل آبیاری در سه سطح 50، 75 و 100 درصد ظرفیت زراعی بهعنوان فاکتور اول و محرکهای اسیدسالیسیلیک (در دو سطح 2 و 4 میلیمولار) و گلایسین بتائین (در دو سطح 50 و 100 میلیمولار) به همراه شاهد (عدم محلولپاشی) به عنوان فاکتور دوم بود. تیمارهای آبیاری پس از ورود گیاهان به مرحله چهار برگی بر اساس ظرفیت زراعی خاک و به روش وزنی اعمال شدند. ظرفیت زراعی خاک گلدان به روش وزنی به کمک دستگاه رطوبتسنج (TDR) محاسبه گردید. تیمارهای محلولپاشی با محرکها (اسید سالیسیلیک و گلایسین بتائین) در مرحله 4 برگی انجام گردید. پس از طی یک فصل رشد، پارامترهای مورفولوژیکی از قبیل ارتفاع بوته، تعداد انشعابات، وزن تر و خشک بوته، طول و وزن ریشه اندازهگیری شد. سنجش میزان رنگدانههای فتوسنتزی به روش آرنون و توسط اسپکتروفتومتر انجام شد. محتوای آنتوسیانین برگ به روش متانول اسیدی اندازهگیری شد. محتوای پرولین نیز با روش بیتس و به کمک معرف ناین هیدرین انجام شد. سنجش محتوای فنل کل به روش معرف فولین سیوکالتیو، محتوای فلاونوئید کل به روش رنگسنجی کلریدآلومینیوم و فعالیت آنتیاکسیدانی به روش سنجش مهار رادیکالهای آزاد DPPH انجام شد.یافتهها: نتایج نشان داد که کاهش مقدار آبیاری (50 درصد ظرفیت زراعی) ارتفاع بوته، تعداد انشعابات، وزن تر و خشک بوته، طول و وزن ریشه، کلروفیل، کاروتنوئید، آنتوسیانین و فلاونوئید را کاهش داد و پرولین، فنول و فعالیت آنتیاکسیدانی را افزایش داد. محلولپاشی گلایسین بتائین و اسیدسالیسیلیک پارامترهای فوق را در شرایط آبیاری نرمال و کمآبی افزایش داد. اثر مثبت گلایسین بتائین بهویژه غلظت 100 میلیمولار در مقایسه با اثر مثبت اسید سالیسیلیک، بیشتر بود. اثر متقابل آبیاری و محرکها نشان داد که بیشترین ارتفاع (1/6 سانتیمتر)، وزن خشک بوته (47/73 گرم در بوته)، طول ریشه (75/8 سانتیمتر)، کلروفیل a (8/10 میلیگرم در گرم) و کاروتنوئید (53/0 میلیگرم در گرم) با تیمار گلایسین بتائین 100 میلیمولار در آبیاری 100 درصد ظرفیت زراعی و بیشترین میزان فنول (3/294 میلیگرم اسید گالیک در گرم) و فعالیت آنتیاکسیدانی (47/68 درصد) با تیمار گلایسین بتائین 100 میلیمولار در آبیاری 75 درصد ظرفیت زراعی حاصل شد. نتیجهگیری: با توجه به نتایج تحقیق حاضر، گلایسین بتائین و اسید سالیسیلیک، بهویژه گلایسین بتائین در غلظت 100 میلیمولار، میتوانند بهعنوان محرک مناسبی برای افزایش رشد، تولید متابولیتهای ثانویه گیاه نیل و مقابله با اثرات منفی کمآبی پیشنهاد شوند. |
|---|---|
| ISSN: | 2322-2050 2322-2778 |