I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası
XIX. yüzyılın başından itibaren sınır, ticaret ve aşiretler gibi meseleler dolayısıyla anlaşmazlıklar yaşayan Osmanlı ve İran devletleri, 1820 yılının sonundan itibaren bu anlaşmazlıkları silahlı mücadeleyle çözme yoluna gitti. İran Devleti’nin Veliaht Şehzadesi Abbas Mirza’nın Kars ve Bayezid sınır...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | Turkish |
| Published: |
Türk Tarih Kurumu
2024-06-01
|
| Series: | Belgeler |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4194755 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1849415609855508480 |
|---|---|
| author | Eralp Yaşar Azap |
| author_facet | Eralp Yaşar Azap |
| author_sort | Eralp Yaşar Azap |
| collection | DOAJ |
| description | XIX. yüzyılın başından itibaren sınır, ticaret ve aşiretler gibi meseleler dolayısıyla anlaşmazlıklar yaşayan Osmanlı ve İran devletleri, 1820 yılının sonundan itibaren bu anlaşmazlıkları silahlı mücadeleyle çözme yoluna gitti. İran Devleti’nin Veliaht Şehzadesi Abbas Mirza’nın Kars ve Bayezid sınırından Osmanlı topraklarına gerçekleştirdiği saldırılar, iki ülkeyi kaçınılmaz bir savaşa itti. Yaklaşık üç yıl devam eden savaş, Şark ve Bağdat cephelerinde cereyan etti. Büyük oranda Osmanlı ve İran devletlerinin sınır hattında konargöçer olarak yaşayan Kürt aşiretlerinin kimin tebaası olduğu noktasında uzlaşamayan iki devleti tam barışa sevk eden gelişmeler ise, 1823 yılından itibaren başladı. İran’dan gelen elçiler, Osmanlı Devleti’ni, yapılacak barış antlaşmasıyla sorunların çözümüne ikna etmek ve savaş hâline son vermek için çabaladılar. Elçilerin masaya çekmeyi başardığı Osmanlı Devleti’nde antlaşma müzakerelerini yürütmek için Erzurum Valisi Rauf Paşa görevlendirildi. İran ise müzakereler için Muhammed Ali Aştiyani’yi tayin etti. İki devlet arasındaki savaşı bitiren ve barışı tesis eden 1823 I. Erzurum Antlaşması’nın maddelerini oluşturacak metnin müzakereleri, Erzurum’daki valilik sarayında 22 Temmuz 1823 tarihinde gerçekleşti ve görüşmeler neticesinde anlaşmaya varılan hususların maddeler hâline getirilmesine karar verildi. Bu çalışmada, Osmanlı ve İran devletlerini savaşa götüren süreç; savaş, iki ülke arasında barış için başlayan diplomatik çabalar ve müzakereler esnasında yaşanan tartışmalara yer veren bilgiler sunulduktan sonra, mükâleme mazbatasının transkripsiyonuna yer verilecektir. |
| format | Article |
| id | doaj-art-351ce9be09754cbca1007e42805fd38a |
| institution | Kabale University |
| issn | 0041-4247 |
| language | Turkish |
| publishDate | 2024-06-01 |
| publisher | Türk Tarih Kurumu |
| record_format | Article |
| series | Belgeler |
| spelling | doaj-art-351ce9be09754cbca1007e42805fd38a2025-08-20T03:33:27ZturTürk Tarih KurumuBelgeler0041-42472024-06-014311410.37879/belgeler.2024.11882I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme MazbatasıEralp Yaşar Azap0https://orcid.org/0000-0002-8113-294XT.C. Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri BaşkanlığıXIX. yüzyılın başından itibaren sınır, ticaret ve aşiretler gibi meseleler dolayısıyla anlaşmazlıklar yaşayan Osmanlı ve İran devletleri, 1820 yılının sonundan itibaren bu anlaşmazlıkları silahlı mücadeleyle çözme yoluna gitti. İran Devleti’nin Veliaht Şehzadesi Abbas Mirza’nın Kars ve Bayezid sınırından Osmanlı topraklarına gerçekleştirdiği saldırılar, iki ülkeyi kaçınılmaz bir savaşa itti. Yaklaşık üç yıl devam eden savaş, Şark ve Bağdat cephelerinde cereyan etti. Büyük oranda Osmanlı ve İran devletlerinin sınır hattında konargöçer olarak yaşayan Kürt aşiretlerinin kimin tebaası olduğu noktasında uzlaşamayan iki devleti tam barışa sevk eden gelişmeler ise, 1823 yılından itibaren başladı. İran’dan gelen elçiler, Osmanlı Devleti’ni, yapılacak barış antlaşmasıyla sorunların çözümüne ikna etmek ve savaş hâline son vermek için çabaladılar. Elçilerin masaya çekmeyi başardığı Osmanlı Devleti’nde antlaşma müzakerelerini yürütmek için Erzurum Valisi Rauf Paşa görevlendirildi. İran ise müzakereler için Muhammed Ali Aştiyani’yi tayin etti. İki devlet arasındaki savaşı bitiren ve barışı tesis eden 1823 I. Erzurum Antlaşması’nın maddelerini oluşturacak metnin müzakereleri, Erzurum’daki valilik sarayında 22 Temmuz 1823 tarihinde gerçekleşti ve görüşmeler neticesinde anlaşmaya varılan hususların maddeler hâline getirilmesine karar verildi. Bu çalışmada, Osmanlı ve İran devletlerini savaşa götüren süreç; savaş, iki ülke arasında barış için başlayan diplomatik çabalar ve müzakereler esnasında yaşanan tartışmalara yer veren bilgiler sunulduktan sonra, mükâleme mazbatasının transkripsiyonuna yer verilecektir.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4194755ottoman empireiranqajar dynastyfirst treaty of erzurumwarosmanlı devletii̇rankaçar hanedanıi. erzurum antlaşmasısavaş |
| spellingShingle | Eralp Yaşar Azap I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası Belgeler ottoman empire iran qajar dynasty first treaty of erzurum war osmanlı devleti i̇ran kaçar hanedanı i. erzurum antlaşması savaş |
| title | I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası |
| title_full | I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası |
| title_fullStr | I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası |
| title_full_unstemmed | I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası |
| title_short | I. Erzurum Antlaşmasının (1823) Meclis-i Mükâleme Mazbatası |
| title_sort | i erzurum antlasmasinin 1823 meclis i mukaleme mazbatasi |
| topic | ottoman empire iran qajar dynasty first treaty of erzurum war osmanlı devleti i̇ran kaçar hanedanı i. erzurum antlaşması savaş |
| url | https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4194755 |
| work_keys_str_mv | AT eralpyasarazap ierzurumantlasmasının1823meclisimukalememazbatası |