Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı
Gaziantep’te geri dönüşüm ve katı atık sektörü, çok aktörlü bir yapıya sahiptir. Katı atıkların geri dönüşümü sürecinde en önemli maliyet kalemi, kaynaktan katı atığın toplanmasıdır. Bu nedenle sektördeki en önemli aktörler arasında toplayıcılar öne çıkmaktadır. Gaziantep’teki toplayıcı profili diğe...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Suat KOLUKIRIK
2025-04-01
|
| Series: | Sosyolojik Bağlam Dergisi |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://sosyolojikbaglam.org/wp-content/uploads/2025/04/karadas-yucel-tanyolac-oztas-solak-yaman.pdf |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| _version_ | 1850150877601464320 |
|---|---|
| author | Yücel Karadaş |
| author_facet | Yücel Karadaş |
| author_sort | Yücel Karadaş |
| collection | DOAJ |
| description | Gaziantep’te geri dönüşüm ve katı atık sektörü, çok aktörlü bir yapıya sahiptir. Katı atıkların geri dönüşümü sürecinde en önemli maliyet kalemi, kaynaktan katı atığın toplanmasıdır. Bu nedenle sektördeki en önemli aktörler arasında toplayıcılar öne çıkmaktadır. Gaziantep’teki toplayıcı profili diğer şehirlerle karşılaştırıldığında benzerlikler ve farklılıklar
göstermektedir. Toplayıcıların büyük bir kısmını Suriyeli göçmenler oluşturmakta olup,
bu gruplar arasında özellikle Abdallar, çöl aşiretleri mensupları ve Suriye kırsalından göç
edenler yer almaktadır. Genellikle kayıt dışı işleyen bu sektörde, bu durumu toplayıcıların sosyal profilleriyle de desteklenmektedir. Suriye’de toplumsal sistemin kenarında yer
alan bu gruplar, göçebe yapıları nedeniyle eğitim, ekonomi ve siyaset gibi alanlarda standart işleyişin dışında kalmıştır. Suriye’de benzer işlerle uğraşan bu topluluklar, yüzlerce
yıllık göçebe geleneği ve toplumdan bağımsız yaşam biçimlerini Gaziantep’e taşımışlardır. Bu özellikleri, kayıt dışılık potansiyellerini artırarak katı atık toplayıcılığını tercih etmelerine
neden olmuştur. Bu durum, hem yerel yönetimlerin hem de topluluğun yaşam ve çalışma
biçimlerine odaklanan sivil toplum kuruluşlarının mesleki standartlar oluşturma süreçlerini
zorlaştırmaktadır. Katı atık toplayıcılarını kayıt altına alma ve mesleki standartlar geliştirme
çabaları, bu grupların kültürel gelenekleriyle beslenen kayıt dışılık arasında gerilimler yaratmaktadır. Bu nedenle önerilecek çalışma modeli, kayıtlılığı ve serbest çalışmayı bir arada ele
alan hibrit bir yaklaşıma dayanmalıdır. |
| format | Article |
| id | doaj-art-228699a1133040fb9ba5dbda1b809f63 |
| institution | OA Journals |
| issn | 2757-5942 |
| language | English |
| publishDate | 2025-04-01 |
| publisher | Suat KOLUKIRIK |
| record_format | Article |
| series | Sosyolojik Bağlam Dergisi |
| spelling | doaj-art-228699a1133040fb9ba5dbda1b809f632025-08-20T02:26:26ZengSuat KOLUKIRIKSosyolojik Bağlam Dergisi2757-59422025-04-01619712410.52108/2757-5942.6.1.5Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı Yücel Karadaş0https://orcid.org/0000-0003-4035-480XGaziantep UniversityGaziantep’te geri dönüşüm ve katı atık sektörü, çok aktörlü bir yapıya sahiptir. Katı atıkların geri dönüşümü sürecinde en önemli maliyet kalemi, kaynaktan katı atığın toplanmasıdır. Bu nedenle sektördeki en önemli aktörler arasında toplayıcılar öne çıkmaktadır. Gaziantep’teki toplayıcı profili diğer şehirlerle karşılaştırıldığında benzerlikler ve farklılıklar göstermektedir. Toplayıcıların büyük bir kısmını Suriyeli göçmenler oluşturmakta olup, bu gruplar arasında özellikle Abdallar, çöl aşiretleri mensupları ve Suriye kırsalından göç edenler yer almaktadır. Genellikle kayıt dışı işleyen bu sektörde, bu durumu toplayıcıların sosyal profilleriyle de desteklenmektedir. Suriye’de toplumsal sistemin kenarında yer alan bu gruplar, göçebe yapıları nedeniyle eğitim, ekonomi ve siyaset gibi alanlarda standart işleyişin dışında kalmıştır. Suriye’de benzer işlerle uğraşan bu topluluklar, yüzlerce yıllık göçebe geleneği ve toplumdan bağımsız yaşam biçimlerini Gaziantep’e taşımışlardır. Bu özellikleri, kayıt dışılık potansiyellerini artırarak katı atık toplayıcılığını tercih etmelerine neden olmuştur. Bu durum, hem yerel yönetimlerin hem de topluluğun yaşam ve çalışma biçimlerine odaklanan sivil toplum kuruluşlarının mesleki standartlar oluşturma süreçlerini zorlaştırmaktadır. Katı atık toplayıcılarını kayıt altına alma ve mesleki standartlar geliştirme çabaları, bu grupların kültürel gelenekleriyle beslenen kayıt dışılık arasında gerilimler yaratmaktadır. Bu nedenle önerilecek çalışma modeli, kayıtlılığı ve serbest çalışmayı bir arada ele alan hibrit bir yaklaşıma dayanmalıdır.https://sosyolojikbaglam.org/wp-content/uploads/2025/04/karadas-yucel-tanyolac-oztas-solak-yaman.pdfkatı atıkgeri dönüşümkayıtdışılıktoplayıcılığın cinsiyetisuriyeli göçmen |
| spellingShingle | Yücel Karadaş Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı Sosyolojik Bağlam Dergisi katı atık geri dönüşüm kayıtdışılık toplayıcılığın cinsiyeti suriyeli göçmen |
| title | Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı |
| title_full | Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı |
| title_fullStr | Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı |
| title_full_unstemmed | Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı |
| title_short | Gaziantep’te Katı Atık Toplayıcılığının Sosyo-Kültürel Bağlamı |
| title_sort | gaziantep te kati atik toplayiciliginin sosyo kulturel baglami |
| topic | katı atık geri dönüşüm kayıtdışılık toplayıcılığın cinsiyeti suriyeli göçmen |
| url | https://sosyolojikbaglam.org/wp-content/uploads/2025/04/karadas-yucel-tanyolac-oztas-solak-yaman.pdf |
| work_keys_str_mv | AT yucelkaradas gazianteptekatıatıktoplayıcılıgınınsosyokulturelbaglamı |