تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه

سابقه و هدف: کشت مخلوط عبارتست از کشت دو یا چند گیاه زراعی به طور همزمان و در یک قطعه زمین به نحوی که با یکدیگر برهم کنش داشته باشند. تنوع زیستی در بوم نظام‌های کشاورزی منجر به تنظیم جمعیت آفت و بیماری‌ها می‌شود و همچنین چرخه‌های عناصر غذایی و حفاظت خاک از طریق فعالیت ریز موجودات احیا می‌گردد که به...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: سجاد احمدی, اسفندیار فاتح, امیر آینه بند
Format: Article
Language:fas
Published: Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources 2019-02-01
Series:تولید گیاهان زراعی
Subjects:
Online Access:https://ejcp.gau.ac.ir/article_4507_b1672615590668073b8d5dfcef31048d.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850058089773924352
author سجاد احمدی
اسفندیار فاتح
امیر آینه بند
author_facet سجاد احمدی
اسفندیار فاتح
امیر آینه بند
author_sort سجاد احمدی
collection DOAJ
description سابقه و هدف: کشت مخلوط عبارتست از کشت دو یا چند گیاه زراعی به طور همزمان و در یک قطعه زمین به نحوی که با یکدیگر برهم کنش داشته باشند. تنوع زیستی در بوم نظام‌های کشاورزی منجر به تنظیم جمعیت آفت و بیماری‌ها می‌شود و همچنین چرخه‌های عناصر غذایی و حفاظت خاک از طریق فعالیت ریز موجودات احیا می‌گردد که به نوبه خود سایر خدمات بوم‌نظام مانند پایداری خاک، کنترل فرسایش خاک و ترسیب کربن را افزایش می‌دهد. حضور گیاهان تثبیت‌کننده‌ی نیتروژن باعث کاهش رقابت برای نیتروژن در الگوی کشت مخلوط غیر بقولات شده و این امکان را فراهم می‌کند که گیاهان غیر بقولات دسترسی بیش‌تری به نیتروژن خاک داشته باشند. هدف از اجرای این آزمایش بررسی اثر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو و ماشک گل خوشه‌ای و نوع کود فسفر بر عملکرد و برخی اجزای عملکرد جو و ماشک گل خوشه‌ای بود. مواد و روش‌ها: این آزمایش در سال زراعی 1395-1396 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی و با 3 تکرار اجرا شد. فاکتور اول الگوهای مختلف کشت در 8 سطح شامل ( کشت خالص جو و کشت خالص ماشک‌گل‌خوشه‌ای، نسبت‌های جایگزینی 75% جو : 25% ماشک‌گل‌خوشه‌ای، 50% جو : 50% ماشک‌گل خوشه‌ای، 25% جو : 75% ماشک‌گل‌خوشه‌ای و نسبت‌های افزایشی 100% جو : 10% ماشک‌گل‌خوشه‌ای، 100% جو : 20% ماشک‌گل‌خوشه‌ای و 100% جو : 30% ماشک گل‌خوشه‌ای، و فاکتور دوم نوع کود فسفر در دو سطح، منبع فسفر شیمیایی و تلفیق فسفر شیمیایی + کود بیولوژیک فسفاته بارور2) بود. صفات مورد مطالعه در این آزمایش شامل درصد پروتئین، فیبر، کربوهیدرات محلول در آب (WSC)، درصد خاکستر (ASH)، قابلیت هضم ماده خشک (DMD)، الیاف نامحلول در شوینده خنثی (NDF)، الیاف نامحلول در شوینده اسیدی (ADF)، عملکرد وزن خشک مخلوط، عملکرد نسبی جو، عملکرد نسبی ماشک‌گل‌خوشه‌ای و نسبت برابر زمین وزن خشک گیاه جو و ماشک‌گل‌خوشه‌ای بود. یافته‌ها: نتایج نشان داد بیش‌ترین وزن خشک مخلوط (1074 گرم در متر مربع) و نسبت برابری زمین (2/1=LER) از تیمار کشت مخلوط افزایشی 100% جو : 30% ماشک‌گل‌خوشه‌ای به‌دست آمد. بالاترین درصد پروتئین خام، قابلیت هضم ماده خشک و خاکستر علوفه از تیمار کشت خالص ماشک‌گل‌خوشه‌ای، بالاترین میزان کربوهیدرات‌های محلول و فیبرخام از کشت خالص جو و همچنین بالاترین میزان الیاف نامحلول در شوینده خنثی و الیاف نا محلول در شوینده اسیدی از تیمار کشت افزایشی 100% جو : 10% ماشک‌گل‌خوشه‌ای به‌دست آمد. همچنین تیمار کود تلفیقی نسبت به تیمار کود شیمیایی باعث افزایش درصد پروتئین خام، قابلیت هضم ماده خشک، خاکستر علوفه و الیاف نامحلول در شوینده خنثی شد ولی در صفات کربوهیدارت‌های محلول، فیبرخام و الیاف نامحلول در شوینده اسیدی تیمار کود شیمیایی نسبت به تیمار کود تلفیقی باعث افزایش این صفات گردید. نتیجه‌گیری کلی: نتایج این آزمایش نشان داد که هر چه میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای در الگوهای کشت بیش‌تر بود میزان پروتئن آن الگو نیز افزایش پیدا کرد و در کشت خالص جو، کم‌ترین میزان پروتئین را داشت. مقایسه الگوهای مختلف کشت نشان داد که هر چه میزان جو در الگوهای کشت بیشتر و میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای کمتر بود، WSC، NDF، ADF و فیبر آن الگوی کشت نیز بیشتر بود. همچنین هر چه میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای در الگوهای کشت بیشتر بود، DMD، ASH و پروتئین آن الگوی کشت بیشتر بود. با توجه به نتایج گفته شده به‌نظر می‌رسد که وجود ماشک‌گل‌خوشه‌ای در کشت مخلوط باعث افزایش کیفیت مخلوط می‌شود و همچنین خوش‌خوراکی علوفه آن افزایش می‌یابد و باعث افزایش تنوع و پایداری در سیستم کشت مخلوط نیز می‌شود.
format Article
id doaj-art-12b95f0cc2de4b3eb2706011f2a4e565
institution DOAJ
issn 2008-739X
2008-7403
language fas
publishDate 2019-02-01
publisher Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
record_format Article
series تولید گیاهان زراعی
spelling doaj-art-12b95f0cc2de4b3eb2706011f2a4e5652025-08-20T02:51:15ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesتولید گیاهان زراعی2008-739X2008-74032019-02-011148910210.22069/ejcp.2019.14529.20984507تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفهسجاد احمدی0اسفندیار فاتح1امیر آینه بند2دانشجوی کارشناسی ارشد کشاورزی اکولوژیک دانشگاه شهید چمران اهوازعضو هیات علمی گروه زراعت دانشگاه شهید چمراناستاد دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهوازسابقه و هدف: کشت مخلوط عبارتست از کشت دو یا چند گیاه زراعی به طور همزمان و در یک قطعه زمین به نحوی که با یکدیگر برهم کنش داشته باشند. تنوع زیستی در بوم نظام‌های کشاورزی منجر به تنظیم جمعیت آفت و بیماری‌ها می‌شود و همچنین چرخه‌های عناصر غذایی و حفاظت خاک از طریق فعالیت ریز موجودات احیا می‌گردد که به نوبه خود سایر خدمات بوم‌نظام مانند پایداری خاک، کنترل فرسایش خاک و ترسیب کربن را افزایش می‌دهد. حضور گیاهان تثبیت‌کننده‌ی نیتروژن باعث کاهش رقابت برای نیتروژن در الگوی کشت مخلوط غیر بقولات شده و این امکان را فراهم می‌کند که گیاهان غیر بقولات دسترسی بیش‌تری به نیتروژن خاک داشته باشند. هدف از اجرای این آزمایش بررسی اثر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو و ماشک گل خوشه‌ای و نوع کود فسفر بر عملکرد و برخی اجزای عملکرد جو و ماشک گل خوشه‌ای بود. مواد و روش‌ها: این آزمایش در سال زراعی 1395-1396 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشکده کشاورزی دانشگاه شهید چمران اهواز به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی و با 3 تکرار اجرا شد. فاکتور اول الگوهای مختلف کشت در 8 سطح شامل ( کشت خالص جو و کشت خالص ماشک‌گل‌خوشه‌ای، نسبت‌های جایگزینی 75% جو : 25% ماشک‌گل‌خوشه‌ای، 50% جو : 50% ماشک‌گل خوشه‌ای، 25% جو : 75% ماشک‌گل‌خوشه‌ای و نسبت‌های افزایشی 100% جو : 10% ماشک‌گل‌خوشه‌ای، 100% جو : 20% ماشک‌گل‌خوشه‌ای و 100% جو : 30% ماشک گل‌خوشه‌ای، و فاکتور دوم نوع کود فسفر در دو سطح، منبع فسفر شیمیایی و تلفیق فسفر شیمیایی + کود بیولوژیک فسفاته بارور2) بود. صفات مورد مطالعه در این آزمایش شامل درصد پروتئین، فیبر، کربوهیدرات محلول در آب (WSC)، درصد خاکستر (ASH)، قابلیت هضم ماده خشک (DMD)، الیاف نامحلول در شوینده خنثی (NDF)، الیاف نامحلول در شوینده اسیدی (ADF)، عملکرد وزن خشک مخلوط، عملکرد نسبی جو، عملکرد نسبی ماشک‌گل‌خوشه‌ای و نسبت برابر زمین وزن خشک گیاه جو و ماشک‌گل‌خوشه‌ای بود. یافته‌ها: نتایج نشان داد بیش‌ترین وزن خشک مخلوط (1074 گرم در متر مربع) و نسبت برابری زمین (2/1=LER) از تیمار کشت مخلوط افزایشی 100% جو : 30% ماشک‌گل‌خوشه‌ای به‌دست آمد. بالاترین درصد پروتئین خام، قابلیت هضم ماده خشک و خاکستر علوفه از تیمار کشت خالص ماشک‌گل‌خوشه‌ای، بالاترین میزان کربوهیدرات‌های محلول و فیبرخام از کشت خالص جو و همچنین بالاترین میزان الیاف نامحلول در شوینده خنثی و الیاف نا محلول در شوینده اسیدی از تیمار کشت افزایشی 100% جو : 10% ماشک‌گل‌خوشه‌ای به‌دست آمد. همچنین تیمار کود تلفیقی نسبت به تیمار کود شیمیایی باعث افزایش درصد پروتئین خام، قابلیت هضم ماده خشک، خاکستر علوفه و الیاف نامحلول در شوینده خنثی شد ولی در صفات کربوهیدارت‌های محلول، فیبرخام و الیاف نامحلول در شوینده اسیدی تیمار کود شیمیایی نسبت به تیمار کود تلفیقی باعث افزایش این صفات گردید. نتیجه‌گیری کلی: نتایج این آزمایش نشان داد که هر چه میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای در الگوهای کشت بیش‌تر بود میزان پروتئن آن الگو نیز افزایش پیدا کرد و در کشت خالص جو، کم‌ترین میزان پروتئین را داشت. مقایسه الگوهای مختلف کشت نشان داد که هر چه میزان جو در الگوهای کشت بیشتر و میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای کمتر بود، WSC، NDF، ADF و فیبر آن الگوی کشت نیز بیشتر بود. همچنین هر چه میزان ماشک‌گل‌خوشه‌ای در الگوهای کشت بیشتر بود، DMD، ASH و پروتئین آن الگوی کشت بیشتر بود. با توجه به نتایج گفته شده به‌نظر می‌رسد که وجود ماشک‌گل‌خوشه‌ای در کشت مخلوط باعث افزایش کیفیت مخلوط می‌شود و همچنین خوش‌خوراکی علوفه آن افزایش می‌یابد و باعث افزایش تنوع و پایداری در سیستم کشت مخلوط نیز می‌شود.https://ejcp.gau.ac.ir/article_4507_b1672615590668073b8d5dfcef31048d.pdfکشت مخلوطنوع کود فسفرکیفیت ماده خشکشاخص رقابتیپروتئین خام
spellingShingle سجاد احمدی
اسفندیار فاتح
امیر آینه بند
تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
تولید گیاهان زراعی
کشت مخلوط
نوع کود فسفر
کیفیت ماده خشک
شاخص رقابتی
پروتئین خام
title تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
title_full تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
title_fullStr تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
title_full_unstemmed تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
title_short تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو (Hordeum vulgare) و ماشک‌گل‌خوشه‌ای (Vicia villosa dasycarpa) و نوع کود فسفر بر شاخصLER ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
title_sort تأثیر الگوهای مختلف کشت مخلوط جو hordeum vulgare و ماشک‌گل‌خوشه‌ای vicia villosa dasycarpa و نوع کود فسفر بر شاخصler ، تولید ماده خشک و کیفیت علوفه
topic کشت مخلوط
نوع کود فسفر
کیفیت ماده خشک
شاخص رقابتی
پروتئین خام
url https://ejcp.gau.ac.ir/article_4507_b1672615590668073b8d5dfcef31048d.pdf
work_keys_str_mv AT sjạdạḥmdy tạtẖyrạlgwhạymkẖtlfḵsẖtmkẖlwṭjwhordeumvulgarewmạsẖḵglkẖwsẖhạyviciavillosadasycarpawnwʿḵwdfsfrbrsẖạkẖṣlertwlydmạdhkẖsẖḵwḵyfytʿlwfh
AT ạsfndyạrfạtḥ tạtẖyrạlgwhạymkẖtlfḵsẖtmkẖlwṭjwhordeumvulgarewmạsẖḵglkẖwsẖhạyviciavillosadasycarpawnwʿḵwdfsfrbrsẖạkẖṣlertwlydmạdhkẖsẖḵwḵyfytʿlwfh
AT ạmyrậynhbnd tạtẖyrạlgwhạymkẖtlfḵsẖtmkẖlwṭjwhordeumvulgarewmạsẖḵglkẖwsẖhạyviciavillosadasycarpawnwʿḵwdfsfrbrsẖạkẖṣlertwlydmạdhkẖsẖḵwḵyfytʿlwfh