Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması

Küresel iklim değişikliği ve su yetersizliği nedeni ile besin talebini karşılamak için ekonomik yönü, çevresel-sosyal etkileri ve gıda güvenliği değerlendirmelerinin çoğunda sürdürülebilirlik konularına yer verilmemektedir. Gıda Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) sürdürülebilir sağlıklı...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Authors: Aybuke Ceyhun Sezgin, Fatma Elif Eroğlu, Nevin Şanlıer
Format: Article
Language:English
Published: Hasan Eleroğlu 2023-03-01
Series:Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
Subjects:
Online Access:http://www.agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/5726
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849703690160570368
author Aybuke Ceyhun Sezgin
Fatma Elif Eroğlu
Nevin Şanlıer
author_facet Aybuke Ceyhun Sezgin
Fatma Elif Eroğlu
Nevin Şanlıer
author_sort Aybuke Ceyhun Sezgin
collection DOAJ
description Küresel iklim değişikliği ve su yetersizliği nedeni ile besin talebini karşılamak için ekonomik yönü, çevresel-sosyal etkileri ve gıda güvenliği değerlendirmelerinin çoğunda sürdürülebilirlik konularına yer verilmemektedir. Gıda Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) sürdürülebilir sağlıklı diyetin tanımını “Sürdürülebilir diyetler düşük çevresel etkili, besin ve beslenme güvencesinin günümüzde var olmasını ve gelecek nesillere aktarılmasını sağlayan sağlıklı yaşamı hedefleyen diyetlerdir” şeklinde yapmıştır. Dünya’da sürdürülebilir diyetlerin insanlara ve doğal kaynaklara uygun, biyoçeşitliliğe ve ekosisteme karşı koruyucu, saygılı, duyarlı, ekonomik olarak ulaşılabilir ve beslenme açısından yeterli, güvenilir ve sağlıklı olması gerekmektedir. Çevresel bozulmaların sonucunda besin üretimi ve tüketimi olumsuz yönde etkilenmektedir. Mevcut küresel besin sistemi ve beslenme sürdürülebilirlik açısından değerlendirildiğinde yetersiz olduğu düşünülmektedir. Ancak gıda güvenliği ve sürdürülebilirlik için yapılan çalışmalarda sağlıklı beslenme durumunu sürdürmek için kritik olan diyet ve besin çeşitliliği ile mikro besin yeterliliğini ele alınmamıştır. Bu nedenle derlemede sürdürülebilir beslenme açısından farklı toplumların benimseyerek uyguladığı, sağlıklı ve sürdürülebilir olarak değerlendirilen bazı beslenme modellerinden olan Akdeniz, Dash, Yeni Nordik, Temiz Baltık, Vejetaryen, Paleotik ve Intermittent Fasting Diyet gibi beslenme modelleri irdelenerek sürdürülebilir diyetlerin hem insan sağlığı hem de çevreye olan etkileri üzerine odaklanılmıştır.
format Article
id doaj-art-11d52a2a6f834192b30076971e984e2d
institution DOAJ
issn 2148-127X
language English
publishDate 2023-03-01
publisher Hasan Eleroğlu
record_format Article
series Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
spelling doaj-art-11d52a2a6f834192b30076971e984e2d2025-08-20T03:17:09ZengHasan EleroğluTurkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology2148-127X2023-03-0111360361610.24925/turjaf.v11i3.603-616.57264482Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin KarşılaştırılmasıAybuke Ceyhun Sezginhttps://orcid.org/0000-0003-1068-9940Fatma Elif Eroğluhttps://orcid.org/0000-0003-0394-4640Nevin Şanlıerhttps://orcid.org/0000-0001-5937-0485Küresel iklim değişikliği ve su yetersizliği nedeni ile besin talebini karşılamak için ekonomik yönü, çevresel-sosyal etkileri ve gıda güvenliği değerlendirmelerinin çoğunda sürdürülebilirlik konularına yer verilmemektedir. Gıda Tarım Örgütü (FAO) ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) sürdürülebilir sağlıklı diyetin tanımını “Sürdürülebilir diyetler düşük çevresel etkili, besin ve beslenme güvencesinin günümüzde var olmasını ve gelecek nesillere aktarılmasını sağlayan sağlıklı yaşamı hedefleyen diyetlerdir” şeklinde yapmıştır. Dünya’da sürdürülebilir diyetlerin insanlara ve doğal kaynaklara uygun, biyoçeşitliliğe ve ekosisteme karşı koruyucu, saygılı, duyarlı, ekonomik olarak ulaşılabilir ve beslenme açısından yeterli, güvenilir ve sağlıklı olması gerekmektedir. Çevresel bozulmaların sonucunda besin üretimi ve tüketimi olumsuz yönde etkilenmektedir. Mevcut küresel besin sistemi ve beslenme sürdürülebilirlik açısından değerlendirildiğinde yetersiz olduğu düşünülmektedir. Ancak gıda güvenliği ve sürdürülebilirlik için yapılan çalışmalarda sağlıklı beslenme durumunu sürdürmek için kritik olan diyet ve besin çeşitliliği ile mikro besin yeterliliğini ele alınmamıştır. Bu nedenle derlemede sürdürülebilir beslenme açısından farklı toplumların benimseyerek uyguladığı, sağlıklı ve sürdürülebilir olarak değerlendirilen bazı beslenme modellerinden olan Akdeniz, Dash, Yeni Nordik, Temiz Baltık, Vejetaryen, Paleotik ve Intermittent Fasting Diyet gibi beslenme modelleri irdelenerek sürdürülebilir diyetlerin hem insan sağlığı hem de çevreye olan etkileri üzerine odaklanılmıştır.http://www.agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/5726beslenme sürdürülebilirlik sürdürülebilir diyetler çevresel bozulmabeslenme çeşitliliği
spellingShingle Aybuke Ceyhun Sezgin
Fatma Elif Eroğlu
Nevin Şanlıer
Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
Turkish Journal of Agriculture: Food Science and Technology
beslenme
sürdürülebilirlik
sürdürülebilir diyetler
çevresel bozulma
beslenme çeşitliliği
title Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
title_full Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
title_fullStr Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
title_full_unstemmed Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
title_short Sürdürülebilir Beslenme Modellerinin Karşılaştırılması
title_sort surdurulebilir beslenme modellerinin karsilastirilmasi
topic beslenme
sürdürülebilirlik
sürdürülebilir diyetler
çevresel bozulma
beslenme çeşitliliği
url http://www.agrifoodscience.com/index.php/TURJAF/article/view/5726
work_keys_str_mv AT aybukeceyhunsezgin surdurulebilirbeslenmemodellerininkarsılastırılması
AT fatmaeliferoglu surdurulebilirbeslenmemodellerininkarsılastırılması
AT nevinsanlıer surdurulebilirbeslenmemodellerininkarsılastırılması