ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ

Instytucja żądania ewentualnego jest elementem szeroko pojętej kumulacji roszczeń procesowych. Podmioty inicjujące postępowania sądowe w sprawach cywilnych często korzystają z możliwości zgłaszania roszczeń na wypadek nieuwzględnienia przez sąd żądania głównego. Stanowi to przejaw zapobiegliwości s...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Tadeusz Zembrzuski
Format: Article
Language:English
Published: Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie 2025-06-01
Series:Zeszyty Prawnicze
Subjects:
Online Access:https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/zp/article/view/15565
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850111424254181376
author Tadeusz Zembrzuski
author_facet Tadeusz Zembrzuski
author_sort Tadeusz Zembrzuski
collection DOAJ
description Instytucja żądania ewentualnego jest elementem szeroko pojętej kumulacji roszczeń procesowych. Podmioty inicjujące postępowania sądowe w sprawach cywilnych często korzystają z możliwości zgłaszania roszczeń na wypadek nieuwzględnienia przez sąd żądania głównego. Stanowi to przejaw zapobiegliwości stron, które dążąc do uzyskania ochrony prawnej, pozostają w niepewności co do skutków wyboru roszczenia procesowego. Taka strategia zwiększa szanse na uwzględnienie powództwa oraz uniknięcie konieczności prowadzenia kolejnego procesu sądowego. Między rozstrzygnięciem o żądaniu głównym a rozstrzygnięciem o żądaniu ewentualnym istnieje wewnątrzprocesowa zależność wyrażająca się w tym, że sąd może orzekać o żądaniu pomocniczym tylko wówczas, gdy oddali żądanie zgłoszone na pierwszym miejscu. Oba żądania postrzegane są jako odrębne roszczenia procesowe niezależnie od tego, czy oparte są na tych samych, czy na różnych podstawach faktycznych i prawnych. Złożoność konstrukcji procesowej uwidacznia się w postępowaniu odwoławczym służącym weryfikacji trafności powództwa. Istota roszczeń ewentualnych w relacji do roszczeń głównych, dopuszczalność ich konstruowania oraz sposób orzekania nie wynikają wprost z przepisów kodeksu postępowania cywilnego, lecz stanowią dorobek doktryny i orzecznictwa. Należy postulować wprowadzenie ustawowych mechanizmów, w tym jednoznacznego uznania dopuszczalności żądania ewentualnego, a także przesądzenia reguł związania sądu kolejnością żądań przedstawianych przez strony.
format Article
id doaj-art-117bb126fc1c4f92bb341255d5e3a200
institution OA Journals
issn 1643-8183
2353-8139
language English
publishDate 2025-06-01
publisher Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie
record_format Article
series Zeszyty Prawnicze
spelling doaj-art-117bb126fc1c4f92bb341255d5e3a2002025-08-20T02:37:37ZengUniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w WarszawieZeszyty Prawnicze1643-81832353-81392025-06-01252ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJTadeusz Zembrzuski0Uniwersytet Warszawski Instytucja żądania ewentualnego jest elementem szeroko pojętej kumulacji roszczeń procesowych. Podmioty inicjujące postępowania sądowe w sprawach cywilnych często korzystają z możliwości zgłaszania roszczeń na wypadek nieuwzględnienia przez sąd żądania głównego. Stanowi to przejaw zapobiegliwości stron, które dążąc do uzyskania ochrony prawnej, pozostają w niepewności co do skutków wyboru roszczenia procesowego. Taka strategia zwiększa szanse na uwzględnienie powództwa oraz uniknięcie konieczności prowadzenia kolejnego procesu sądowego. Między rozstrzygnięciem o żądaniu głównym a rozstrzygnięciem o żądaniu ewentualnym istnieje wewnątrzprocesowa zależność wyrażająca się w tym, że sąd może orzekać o żądaniu pomocniczym tylko wówczas, gdy oddali żądanie zgłoszone na pierwszym miejscu. Oba żądania postrzegane są jako odrębne roszczenia procesowe niezależnie od tego, czy oparte są na tych samych, czy na różnych podstawach faktycznych i prawnych. Złożoność konstrukcji procesowej uwidacznia się w postępowaniu odwoławczym służącym weryfikacji trafności powództwa. Istota roszczeń ewentualnych w relacji do roszczeń głównych, dopuszczalność ich konstruowania oraz sposób orzekania nie wynikają wprost z przepisów kodeksu postępowania cywilnego, lecz stanowią dorobek doktryny i orzecznictwa. Należy postulować wprowadzenie ustawowych mechanizmów, w tym jednoznacznego uznania dopuszczalności żądania ewentualnego, a także przesądzenia reguł związania sądu kolejnością żądań przedstawianych przez strony. https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/zp/article/view/15565żądanie ewentualnezasada dyspozycyjnościkumulacja roszczeńzwiązanie sądu żądaniem stronyekonomia procesowa
spellingShingle Tadeusz Zembrzuski
ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
Zeszyty Prawnicze
żądanie ewentualne
zasada dyspozycyjności
kumulacja roszczeń
związanie sądu żądaniem strony
ekonomia procesowa
title ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
title_full ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
title_fullStr ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
title_full_unstemmed ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
title_short ŻĄDANIE EWENTUALNE, CZYLI KILKA UWAG O POTRZEBIE UREGULOWANIA INSTYTUCJI W USTAWIE PROCESOWEJ
title_sort zadanie ewentualne czyli kilka uwag o potrzebie uregulowania instytucji w ustawie procesowej
topic żądanie ewentualne
zasada dyspozycyjności
kumulacja roszczeń
związanie sądu żądaniem strony
ekonomia procesowa
url https://czasopisma.uksw.edu.pl/index.php/zp/article/view/15565
work_keys_str_mv AT tadeuszzembrzuski zadanieewentualneczylikilkauwagopotrzebieuregulowaniainstytucjiwustawieprocesowej