Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları

17. yüzyıl Klasik Türk Edebiyatının önemli şairlerinden olan Urfalı Yusuf Nâbî, bu yüzyılın şiirinin önemli edebî mekteplerinden olan ve örnekleri daha erken dönemden itibaren İran Edebiyatı sahasında görülen hikemî tarzın öncüsüdür. Şair, oğlu Ebu’l-Hayr’a miras olması kabilinde Osmanlı sahası Klas...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: İdris Söylemez
Format: Article
Language:English
Published: Yakın Doğu Üniversitesi 2020-12-01
Series:Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1256370
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849469771569954816
author İdris Söylemez
author_facet İdris Söylemez
author_sort İdris Söylemez
collection DOAJ
description 17. yüzyıl Klasik Türk Edebiyatının önemli şairlerinden olan Urfalı Yusuf Nâbî, bu yüzyılın şiirinin önemli edebî mekteplerinden olan ve örnekleri daha erken dönemden itibaren İran Edebiyatı sahasında görülen hikemî tarzın öncüsüdür. Şair, oğlu Ebu’l-Hayr’a miras olması kabilinde Osmanlı sahası Klasik Türk Edebiyatının pend-name tarzında yazılmış önemli eserlerinden biri olan “Hayri-nâme” ya da yaygın ismiyle “Hayriyye”yi kaleme almıştır. Yazıldığı dönemde henüz sekiz yaşında olan Ebu’l-Hayr için içerik, üslup ve dil açısından anlaşılmaktan uzak olan bu eseri şair, ilerleyen yaşını göz önüne alarak birçok konuda oğluna yol gösterici bir miras bırakmayı arzulamıştır. Yol göstermek, yordam öğretmek maksadıyla kaleme alınan bu eser; siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel alanlarla alakalı olan kimi konuları uhdesinde bulundurmaktadır. Şair, mesnevi nazım tarzıyla kurmuş olduğu metnin hemen başında Müslüman toplumun bir ferdinde bulunması elzem olan, İslam dininin temel esası konumunda yer alan İslam’ın şartları meselesini tafsilatlı bir şekilde ele almıştır. Makalemizde Müslüman bir gencin tedip ve eğitiminde önemli olan konuların başında gelen İslam’ın şartları hususunda şairin görüşlerini ortaya koymayı hedefledik. Çalışmanın neticesinde ortaya çıkacak olan sonuçların Osmanlı geleneğinde Müslüman bir neslin nasıl yetiştirildiği ile alakalı veriler ortaya konularak toplumu ve toplumun eğitim anlayışını daha iyi tanımamıza dair kimi katkılar sağlayacağı düşüncesindeyiz. Şair tarafından başlıklar hâlinde gruplandırılarak oluşturulmuş olan eserde yer alan konular beyitlerde ele alınmış, farklı veçheleri ile detaylı bir şekilde incelenmiştir.
format Article
id doaj-art-10293ebd0d634c59abfde3e82a4ad050
institution Kabale University
issn 2687-4148
language English
publishDate 2020-12-01
publisher Yakın Doğu Üniversitesi
record_format Article
series Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi
spelling doaj-art-10293ebd0d634c59abfde3e82a4ad0502025-08-20T03:25:20ZengYakın Doğu ÜniversitesiYakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi2687-41482020-12-016239744010.32955/neu.istem.2020.6.2.03249Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartlarıİdris Söylemez0https://orcid.org/0000-0001-9798-4453NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ17. yüzyıl Klasik Türk Edebiyatının önemli şairlerinden olan Urfalı Yusuf Nâbî, bu yüzyılın şiirinin önemli edebî mekteplerinden olan ve örnekleri daha erken dönemden itibaren İran Edebiyatı sahasında görülen hikemî tarzın öncüsüdür. Şair, oğlu Ebu’l-Hayr’a miras olması kabilinde Osmanlı sahası Klasik Türk Edebiyatının pend-name tarzında yazılmış önemli eserlerinden biri olan “Hayri-nâme” ya da yaygın ismiyle “Hayriyye”yi kaleme almıştır. Yazıldığı dönemde henüz sekiz yaşında olan Ebu’l-Hayr için içerik, üslup ve dil açısından anlaşılmaktan uzak olan bu eseri şair, ilerleyen yaşını göz önüne alarak birçok konuda oğluna yol gösterici bir miras bırakmayı arzulamıştır. Yol göstermek, yordam öğretmek maksadıyla kaleme alınan bu eser; siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel alanlarla alakalı olan kimi konuları uhdesinde bulundurmaktadır. Şair, mesnevi nazım tarzıyla kurmuş olduğu metnin hemen başında Müslüman toplumun bir ferdinde bulunması elzem olan, İslam dininin temel esası konumunda yer alan İslam’ın şartları meselesini tafsilatlı bir şekilde ele almıştır. Makalemizde Müslüman bir gencin tedip ve eğitiminde önemli olan konuların başında gelen İslam’ın şartları hususunda şairin görüşlerini ortaya koymayı hedefledik. Çalışmanın neticesinde ortaya çıkacak olan sonuçların Osmanlı geleneğinde Müslüman bir neslin nasıl yetiştirildiği ile alakalı veriler ortaya konularak toplumu ve toplumun eğitim anlayışını daha iyi tanımamıza dair kimi katkılar sağlayacağı düşüncesindeyiz. Şair tarafından başlıklar hâlinde gruplandırılarak oluşturulmuş olan eserde yer alan konular beyitlerde ele alınmış, farklı veçheleri ile detaylı bir şekilde incelenmiştir.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1256370türk-i̇slam edebiyatıi̇slam dinii̇slam’ın şartlarınâbîpend-namehayri-nâmeturkish-islamic literatureislamic religionconditions of islamnabipend-namehayri-name
spellingShingle İdris Söylemez
Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
Yakın Doğu Üniversitesi İslam Tetkikleri Merkezi Dergisi
türk-i̇slam edebiyatı
i̇slam dini
i̇slam’ın şartları
nâbî
pend-name
hayri-nâme
turkish-islamic literature
islamic religion
conditions of islam
nabi
pend-name
hayri-name
title Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
title_full Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
title_fullStr Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
title_full_unstemmed Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
title_short Nâbî’nin Hayriyye’sinde İslam’ın Şartları
title_sort nabi nin hayriyye sinde islam in sartlari
topic türk-i̇slam edebiyatı
i̇slam dini
i̇slam’ın şartları
nâbî
pend-name
hayri-nâme
turkish-islamic literature
islamic religion
conditions of islam
nabi
pend-name
hayri-name
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1256370
work_keys_str_mv AT idrissoylemez nabininhayriyyesindeislamınsartları