مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI

خشک‌سالی یکی از پدیده‌های آب و هوایی است که در همه شرایط اقلیمی و در همه مناطق کره زمین به وقوع می‌پیوندد. پیش‌بینی خشک‌سالی نقش مهمی در طراحی و مدیریت منابع طبیعی، سیستم‌های منابع آب، تعیین نیاز آبی گیاه و... ایفا می‌نماید. در طی دهه‌های اخیر شبکه‌های عصبی توانایی‌های زیادی را در مدل‌سازی و پیش‌بین...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Format: Article
Language:fas
Published: Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources 2012-07-01
Series:پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
Online Access:https://jwsc.gau.ac.ir/article_596_3a0473a26130b6ff6ade81beb874b12d.pdf
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1850179760772087808
collection DOAJ
description خشک‌سالی یکی از پدیده‌های آب و هوایی است که در همه شرایط اقلیمی و در همه مناطق کره زمین به وقوع می‌پیوندد. پیش‌بینی خشک‌سالی نقش مهمی در طراحی و مدیریت منابع طبیعی، سیستم‌های منابع آب، تعیین نیاز آبی گیاه و... ایفا می‌نماید. در طی دهه‌های اخیر شبکه‌های عصبی توانایی‌های زیادی را در مدل‌سازی و پیش‌بینی سری‌های زمانی غیرخطی و غیرایستا نشان داده‌اند. از این‌رو، در این تحقیق به‌منظور پیش‌بینی خشک‌سالی، از دو نوع شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون چندلایه (MLP) و تابع پایه‌ای شعاعی (RBF) استفاده شده است. به این منظور از داده‌های بارندگی ایستگاه نوده با دوره آماری 41 ساله در حوزه آب‌خیز گرگان‌رود، استفاده شد. وضعیت رطوبتی با استفاده از شاخص بارندگی استاندارد شده (SPI) در دوره‌های زمانی کوتاه‌مدت (1، 3، 6 و 9 ماهه) و بلندمدت (12، 24 و 48 ماهه) محاسبه گردید. سپس از بین داده‌های محاسبه شده، دوره 46-1345 الی 78-1377 به‌عنوان داده آموزش و دوره 79-1378 الی 86-1385 به‌عنوان داده آزمون انتخاب گردید. برای تخمین مقدار SPI در زمان t از مقادیر SPI در زمان‌های قبل استفاده شد. نتایج نشان داد که شبکه عصبی مصنوعی MLP نسبت به شبکه عصبی مصنوعی RBF با دقت بالاتری مقادیر SPI و وضعیت خشک‌سالی را پیش‌بینی می‌کند. همچنین مقایسه نتایج با نتایج حاصل از به‌کارگیری سری زمانی ARIMA نشان‌دهنده دقت بالای این روش می‌باشد.
format Article
id doaj-art-0437d9bb14ee474f91fcae4efcd07145
institution OA Journals
issn 2322-2069
2322-2794
language fas
publishDate 2012-07-01
publisher Gorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resources
record_format Article
series پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
spelling doaj-art-0437d9bb14ee474f91fcae4efcd071452025-08-20T02:18:25ZfasGorgan University of Agricultural Sciences and Natural Resourcesپژوهش‌های حفاظت آب و خاک2322-20692322-27942012-07-01162145167596مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPIخشک‌سالی یکی از پدیده‌های آب و هوایی است که در همه شرایط اقلیمی و در همه مناطق کره زمین به وقوع می‌پیوندد. پیش‌بینی خشک‌سالی نقش مهمی در طراحی و مدیریت منابع طبیعی، سیستم‌های منابع آب، تعیین نیاز آبی گیاه و... ایفا می‌نماید. در طی دهه‌های اخیر شبکه‌های عصبی توانایی‌های زیادی را در مدل‌سازی و پیش‌بینی سری‌های زمانی غیرخطی و غیرایستا نشان داده‌اند. از این‌رو، در این تحقیق به‌منظور پیش‌بینی خشک‌سالی، از دو نوع شبکه عصبی مصنوعی پرسپترون چندلایه (MLP) و تابع پایه‌ای شعاعی (RBF) استفاده شده است. به این منظور از داده‌های بارندگی ایستگاه نوده با دوره آماری 41 ساله در حوزه آب‌خیز گرگان‌رود، استفاده شد. وضعیت رطوبتی با استفاده از شاخص بارندگی استاندارد شده (SPI) در دوره‌های زمانی کوتاه‌مدت (1، 3، 6 و 9 ماهه) و بلندمدت (12، 24 و 48 ماهه) محاسبه گردید. سپس از بین داده‌های محاسبه شده، دوره 46-1345 الی 78-1377 به‌عنوان داده آموزش و دوره 79-1378 الی 86-1385 به‌عنوان داده آزمون انتخاب گردید. برای تخمین مقدار SPI در زمان t از مقادیر SPI در زمان‌های قبل استفاده شد. نتایج نشان داد که شبکه عصبی مصنوعی MLP نسبت به شبکه عصبی مصنوعی RBF با دقت بالاتری مقادیر SPI و وضعیت خشک‌سالی را پیش‌بینی می‌کند. همچنین مقایسه نتایج با نتایج حاصل از به‌کارگیری سری زمانی ARIMA نشان‌دهنده دقت بالای این روش می‌باشد.https://jwsc.gau.ac.ir/article_596_3a0473a26130b6ff6ade81beb874b12d.pdf
spellingShingle مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
پژوهش‌های حفاظت آب و خاک
title مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
title_full مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
title_fullStr مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
title_full_unstemmed مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
title_short مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی SPI
title_sort مقایسه روش‌های مختلف پیش‌بینی شاخص خشک‌سالی spi
url https://jwsc.gau.ac.ir/article_596_3a0473a26130b6ff6ade81beb874b12d.pdf