Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri

Yargısal denetim (anayasa yargısı) kavramı, türleri ve uygulanma alanları, Türk ve dünya literatüründe kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Ancak, tartışmaların genellikle yargısal denetim modellerinden biri olan güçlü form yargısal denetimi üzerinde yoğunlaştığı söylenebilir. Bu nedenle, bu makalen...

Full description

Saved in:
Bibliographic Details
Main Author: Nurullah Görgen
Format: Article
Language:English
Published: Sakarya University 2025-07-01
Series:Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi/Sakarya Hukuk Dergisi
Subjects:
Online Access:https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4528027
Tags: Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
_version_ 1849699542258155520
author Nurullah Görgen
author_facet Nurullah Görgen
author_sort Nurullah Görgen
collection DOAJ
description Yargısal denetim (anayasa yargısı) kavramı, türleri ve uygulanma alanları, Türk ve dünya literatüründe kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Ancak, tartışmaların genellikle yargısal denetim modellerinden biri olan güçlü form yargısal denetimi üzerinde yoğunlaştığı söylenebilir. Bu nedenle, bu makalenin amacı, literatürde yeterince incelenmemiş alternatif bir model olan zayıf form yargısal denetimini analiz etmektir. Zayıf form yargısal denetimi, anayasal konulardaki uyuşmazlıklarda nihai karar merciinin yasama organı olduğu bir yargısal denetim türüdür. Bu model, Kanada, Birleşik Krallık ve Yeni Zelanda gibi ülkelerde benimsenmiş olup, güçlü form yargısal denetimine yöneltilen eleştirilere (meşruiyet sorunu, demokrasiyle uyumsuzluk, yargısal aktivizm vb.) bir alternatif olarak öne çıkmaktadır. Bu makalede, zayıf form yargısal denetim modelinin uygulamadaki örneklerini göstermek amacıyla, söz konusu modeli benimseyen Kanada, Birleşik Krallık ve Yeni Zelanda hukuk sistemleri incelenecektir. Bu ülkelerin seçilmesinin bir diğer nedeni, zayıf form yargısal denetimin üç farklı alt türünün bu ülkelerde uygulanıyor olmasıdır. Ayrıca, makalede yargısal denetim kavramı, yargısal denetim modellerinin yeniden sınıflandırılması, güçlü form yargısal denetime yöneltilen eleştiriler ve zayıf form yargısal denetimin avantajları da ele alınacaktır. Böylece, öğretide görece az bilinen zayıf form yargısal denetim modeli kapsamlı bir şekilde açıklanacaktır. Sonuç olarak, bu makale hem teorik çerçevede hem de uygulama örnekleri üzerinden zayıf form yargısal denetimini ele alarak, bu modelin mevcut yargısal denetim modelleri (Amerikan tipi ve Avrupa tipi) dışında, bağımsız bir yargısal denetim modeli olarak değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır.
format Article
id doaj-art-02303fb3e9b94d2bb4bd008fa7a52d53
institution DOAJ
issn 3023-6894
language English
publishDate 2025-07-01
publisher Sakarya University
record_format Article
series Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi/Sakarya Hukuk Dergisi
spelling doaj-art-02303fb3e9b94d2bb4bd008fa7a52d532025-08-20T03:18:33ZengSakarya UniversitySakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi/Sakarya Hukuk Dergisi3023-68942025-07-0113140843810.56701/shd.162156628Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki ÖrnekleriNurullah Görgen0https://orcid.org/0000-0002-7713-8273İSTANBUL MEDENİYET ÜNİVERSİTESİYargısal denetim (anayasa yargısı) kavramı, türleri ve uygulanma alanları, Türk ve dünya literatüründe kapsamlı bir şekilde ele alınmıştır. Ancak, tartışmaların genellikle yargısal denetim modellerinden biri olan güçlü form yargısal denetimi üzerinde yoğunlaştığı söylenebilir. Bu nedenle, bu makalenin amacı, literatürde yeterince incelenmemiş alternatif bir model olan zayıf form yargısal denetimini analiz etmektir. Zayıf form yargısal denetimi, anayasal konulardaki uyuşmazlıklarda nihai karar merciinin yasama organı olduğu bir yargısal denetim türüdür. Bu model, Kanada, Birleşik Krallık ve Yeni Zelanda gibi ülkelerde benimsenmiş olup, güçlü form yargısal denetimine yöneltilen eleştirilere (meşruiyet sorunu, demokrasiyle uyumsuzluk, yargısal aktivizm vb.) bir alternatif olarak öne çıkmaktadır. Bu makalede, zayıf form yargısal denetim modelinin uygulamadaki örneklerini göstermek amacıyla, söz konusu modeli benimseyen Kanada, Birleşik Krallık ve Yeni Zelanda hukuk sistemleri incelenecektir. Bu ülkelerin seçilmesinin bir diğer nedeni, zayıf form yargısal denetimin üç farklı alt türünün bu ülkelerde uygulanıyor olmasıdır. Ayrıca, makalede yargısal denetim kavramı, yargısal denetim modellerinin yeniden sınıflandırılması, güçlü form yargısal denetime yöneltilen eleştiriler ve zayıf form yargısal denetimin avantajları da ele alınacaktır. Böylece, öğretide görece az bilinen zayıf form yargısal denetim modeli kapsamlı bir şekilde açıklanacaktır. Sonuç olarak, bu makale hem teorik çerçevede hem de uygulama örnekleri üzerinden zayıf form yargısal denetimini ele alarak, bu modelin mevcut yargısal denetim modelleri (Amerikan tipi ve Avrupa tipi) dışında, bağımsız bir yargısal denetim modeli olarak değerlendirilmesi gerektiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır.https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4528027weak-form judicial reviewjudicial reviewcanadathe united kingdomand new zealandzayıf form yargısal denetimyargısal denetimkanadabirleşik krallık ve yeni zelanda
spellingShingle Nurullah Görgen
Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
Sakarya Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi/Sakarya Hukuk Dergisi
weak-form judicial review
judicial review
canada
the united kingdom
and new zealand
zayıf form yargısal denetim
yargısal denetim
kanada
birleşik krallık ve yeni zelanda
title Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
title_full Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
title_fullStr Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
title_full_unstemmed Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
title_short Alternatif Yargısal Denetim Modeli Olarak Zayıf Form Yargısal Denetimin Uygulamadaki Örnekleri
title_sort alternatif yargisal denetim modeli olarak zayif form yargisal denetimin uygulamadaki ornekleri
topic weak-form judicial review
judicial review
canada
the united kingdom
and new zealand
zayıf form yargısal denetim
yargısal denetim
kanada
birleşik krallık ve yeni zelanda
url https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/4528027
work_keys_str_mv AT nurullahgorgen alternatifyargısaldenetimmodeliolarakzayıfformyargısaldenetiminuygulamadakiornekleri