„Femme fatale” jako byt fantazmatyczny. O demonicznych postaciach kobiecych w filmie w pierwszej połowie XX wieku i ich późniejszych reminiscencjach
Hadamik dokonuje wnikliwej analizy fenomenu femme fatale w kulturze od romantyzmu do współczesności, a zarazem fantazmatu jako struktury wyobraźni wpisanej w kontekst męskiej psychiki i odwiecznej walki płci. Fantazmat jest wyrazem lęku przed utratą męskiej tożsamości i pożądania. Z drugiej strony...
Saved in:
| Main Author: | |
|---|---|
| Format: | Article |
| Language: | English |
| Published: |
Institute of Art of the Polish Academy of Sciences
2003-06-01
|
| Series: | Kwartalnik Filmowy |
| Subjects: | |
| Online Access: | https://czasopisma.ispan.pl/index.php/kf/article/view/3805 |
| Tags: |
Add Tag
No Tags, Be the first to tag this record!
|
| Summary: | Hadamik dokonuje wnikliwej analizy fenomenu femme fatale w kulturze od romantyzmu do współczesności, a zarazem fantazmatu jako struktury wyobraźni wpisanej w kontekst męskiej psychiki i odwiecznej walki płci. Fantazmat jest wyrazem lęku przed utratą męskiej tożsamości i pożądania. Z drugiej strony jest też wyrazem zmian społeczno-ekonomicznych i obyczajowych, które nadeszły wraz z ruchem emancypacji kobiet. Silnie zakorzenił się on w literaturze popularnej przełomu XIX i XX wieku u Eugène’a Sue, Gustave’a Flauberta czy Algernona Swinburne’a. Został wzmocniony przez filozoficzne refleksje Nietzschego i Schopenhauera. Temat ten był również eksplorowany w malarstwie Moreau, Beardsleya, Klimta i Muncha. Femme fatale była obecna w filmach od samego początku w kinie niemym. Fantazmat był związany z konkretnymi typami aktorskimi, np. Theda Bara była jedną z wiodących postaci fatale, a następnie Louise Brooks i Marlena Dietrich, najpełniejsze wcielenie femme fatale w Błękitnym aniele i Diabeł jest kobietą. Kino noir również miało swój typ femme fatale. Hadamik umieszcza mit femme fatale w kontekście feministycznych teorii kina. Bohaterka Nagiego instynktu Verhoevena jest współczesnym wcieleniem zła. We współczesnym kinie ten typ pojawia się jako element gry z widzem i odwołań do jego znajomości konwencji gatunkowych.
|
|---|---|
| ISSN: | 0452-9502 2719-2725 |