TALCOTT PARSONS VE NİKLAS LUHMANN’DA MEŞRUİYET DÜŞÜNCESİ: ÖRGÜTSEL VE İŞLEMSEL MEŞRUİYET - LEGITIMACY CONCEPTIONS OF TALCOTT PARSONS AND NIKLAS LUHMANN: ORGANIZATIONAL AND PROCEDURAL LEGITIMACY - Tuncer Fidan (Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi)
20.yüzyılda Weber’den sonra sosyal teori içinde tarihi-sosyolojik yaklaşımın enetkili isimleri arasında Parsons ve Luhmann’ı zikretmek mümkündür. Bu çalışmadaParsons ve Luhmann’ın sosyal sistem ve meşruiyet kavramlaştırmalarıtartışılarak bu kavramların tarihi-sosyolojik yaklaşım içindeki gelişim süreci betimlenmiştir.Parsons toplumun işlevsel sorunlarla mücadele şekillerine dayalı olarak sosyalsistem kavramlaştırması yaparken, Luhmann artan çevresel karmaşıklık karşısındasosyal sistemlerin karmaşıklık azaltıcı etkilerine ve otopoyiyetik değişme mekanizmalarınavurgu yapmaktadır. Parsons dengeye odaklanarak uzlaşma sürecinde etkili olançatışma ve çelişkileri değerler sistemine havale etmektedir. Luhmann iseyasal-pozitivist bir yaklaşım benimseyerek işlemlere ve işlemleri düzenleyenyasal normlara yüzeysel bir uyumun meşrulaştırıcı etkisini öne çıkarmaktadır. Meşrulaşmasürecinde etkili olan normatif tartışmaları tam olarak açıklayamamaları, heriki meşruiyet kavramlaştırması için temel zayıflık olarak görülebilir.