Homeostaza gospodarki fosforanowo-wapniowej w populacji rozwojowej. Część I: Mechanizmy regulacji homeostazy w warunkach zdrowia - Ewa Otto Buczkowska (Pediatric Endocrinology, Diabetes and Metabolism)
Wapń i fosfor stanowią główny składnik mineralny kości, a także odgrywają zasadniczą rolę w czynności i metabolizmie komórek. W szkielecie zlokolizowane jest około 80% fosforu i około 98% wapnia całego ustrojowego zapasu. W kościach minerały te występują w 2 postaciach: amorfotycznej (bezpostaciowej) i krystalicznej. W surowicy wapń występuje w 3 postaciach: około 40% związane jest z białkami, głównie albuminami, około 10% związane jest z cytrynianem, a około 50% stanowi wapń zjonizowany. Fosforany w surowicy krwi występują w postaci fosforanów nieorganicznych i w postaci estrów. W komórce fosforany występują głównie w postaci organicznej. Parathormon jest syntetyzowany przez gruczoły przytarczyczne. Fizjologicznie PTH jest najważniejszym regulatorem zewnątrzkomórkowego stężenia Ca. Zwiększa on mobilizację Ca z kości, nerkową reabsorpcję Ca i prawdopodobnie również zwiększa jelitowe wchłanianie wapnia. Zwiększenie stężenia Ca w surowicy hamuje sekrecję PTH. Kalcytonina wydzielana jest przez komórki C tarczycy. Obniża ona mobilizację Ca z kości i zwiększa wydzielanie wapnia przez nerki. Wapń stymuluje wydzielanie kalcytoniny. Witamina D3 jest syntetyzowana w skórze. Jest ona metabolizowana do 25(OH)D a następnie do najaktywniejszej postaci 1,25(OH)2D. Witamina D przez 1,25(OH)2D działa na wzrost jelitowej absorpcji Ca, mobilizuje Ca z kości i zwiększa nerkową reabsorpcję wapnia. Na zasadzie sprzężenia zwrotnego, obniżenie produkcji 1,25(OH)2D może być spowodowane zahamowaniem produkcji PTH przez Ca.