II. Dünya Savaşı Sonrası Türk-Sovyet İlişkilerinin Gerilmesi ve Anti-Komünizm (1945-1950) - Ömer Arda Özbilek (Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi)
II. Dünya Savaşı sırasında Türkiye, savaşın tarafları arasında bir denge politikası takip ederek savaş dışında kalmayı amaçlamıştır. Savaş sırasında çeşitli ülkelerle ilişkiler inişli-çıkışlı seyretmiş, bunun en açık örneği Sovyetler Birliği ile ilişkiler olmuştur. Türkiye savaş yıllarında iç politikasını da dış politikasına entegre etmiş, böylece muharip tarafların tepkisini çekmemeye gayret etmiştir. Savaştan sonra ise çeşitli Sovyet talepleriyle karşılaşılmış ve denge politikasından uzaklaşılarak ABD ile yakınlaşılmıştır. Türkiye’ye yöneltilen Sovyet talepleri, Türkiye’de savaş öncesinden beri var olmakla beraber sınırlı olan Rus aleyhtarlığını ve anti-komünizmi tetiklemiştir. 1945-1950 yıllarının iç ve dış politika temelini anti-komünist fikir ve söylemler oluşturmuştur. Çalışmada II. Dünya Savaşı sırasında Türkiye’nin içinde bulunduğu durum ve taraflar arasındaki denge politikası örneklerle açıklanmıştır. Savaş sonrasında 1945-1950 yılları arasında Türkiye’de artan Rus aleyhtarlığının ve anti-komünizmin sebepleri ve gelişim aşamaları incelenmiş, arşiv belgeleri ve meclis tutanaklarından faydalanılarak hükümet politikalarının, ulusal gazeteler ve Türkçü-Turancı yayınlardan faydalanılarak da basın ve halkın görüşlerinin nasıl bir değişim izlediği değerlendirilmiştir. Türkiye’nin ABD ile yakınlaşması ve Türkiye’deki anti-komünist politikaların temelinin komünist ideolojiden mi yoksa bu ideolojinin Rusya’dan gelmesinden mi kaynaklandığı üzerinde durulmuştur.