تأملی تحلیل‌گرایانه به ژانر تمثیلی فیل و خانه‌ی تاریک مولانا با تکیه بر نظریه‌ی نومن و فنومن کانت - اسماعیل نرماشیری; اسحاق میربلوچ زائی (زبان و ادب فارسی)
مقوله‌های نومن و فنومن یا بود و نمود از جمله مبانی مهم در نظام فلسفی ایمانوئل کانت تلقی می‌شوند. وی از ره‌گذر این مسایل، پیامد اندیشه‌های فلسفی خود را درمورد اثبات‌ناپذیری نومن خدواند و شناسایی و معرفت جهان، تبیین کرده است. مولانا در گفتمان ژانر تمثیلی فیل و خانه‌ی تاریک در پی این بوده تا از مجاری مفاهیم ادراک حسی و شناخت‌گرایی تجربی به موازات بهره‌گیری از شکل‌وارگی و شاکله‌سازی تخیل به تفهیم ابعاد پدیداری و ناپدیداری بپردازد. از آن‌جا‌ که بین سرشت قدرت درک بی-واسطه‌ی عرفان و وجه استدلالی عقلانی فلسفه تفاوت و تمایزی وجود ندارد، این مقاله می‌کوشد تا با تکیه به همین استدراک علمی به واکاوی و تحلیل این گفتمان تمثیلی عمل نماید. مساله‌ی اساسی پژوهش این است: آیا مولانا توانسته تا از طریق میانجی‌سازی تخیل و مفاهیم حسی ادراکی و تجربی ادراکی به شناخت‌شناسی شی فی نفسه و پدیدارها دست یابد؟ داده‌های این پژوهش با شیوه‌ی تحلیلی توصیفی به روش مطالعه‌ی کتاب‌خانه‌یی گردآوری شده است. به‌طور کلی یافته‌های این مقاله نشان می‌دهد که مولانا از روی آگاهی و منظومه‌ی فکری عرفان در راستای ابعاد شناخت‌شناسی نومن خداوند و فنومن پدیدارها و اشیا مبادرت ورزیده است. البته به فراوانی تلاش کرده تا موضوع فهم و درک زمان را با ایجاد سیری منطقی و منسجم رعایت کند.