Altyapı kazılarının planlanmasında CBS tabanlı bir karar destek sistemi önerisi: Fatih ilçesi örneği - Halil İbrahim Yumrutaş; Şüküriye İyinam (Sakarya Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi)
Altyapı tesisleri özelliklekent merkezlerinde yolların ve kaldırımların altından geçirilmektedir. Yeni altyapı hatlarının yerleştirilmesi,mevcut hatların bakım/onarım ve iyileştirmeleri, zaman içerisinde doğabileceknüfus artışlarına bağlı kapasite artışları, zorunlu deplasmanlar, vb.nedenlerden ötürü ortaya çıkacak kazı talepleri yol üstyapısı (rijit, esnek) veyolu kullananlar (taşıt, yaya) açısından muhtelif problemler doğurmaktadır. Bu çalışmanın ilk safhasında, bahsi geçensebeplerle ortaya çıkması muhtemel altyapı kazı çalışmalarında ilgili kurumlararasında koordinasyon sağlanması, tekrarlı çalışmaların önlenmesi, muhtelif altyapıkazıları neticesinde ortaya çıkacak olanekonomik kayıpların ve zamansal kayıpların önlenmesi ve yol üstyapısında kazılar sebebiyle oluşacak deformasyonların minimum seviyelereindirilmesi amacıyla ilgili altyapı kuruluşları tarafından kullanılmasıöngörülen “Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) Tabanlı Kentsel Altyapı Yönetim Sistemi(KENTSİS) Yazılımı” geliştirilmiştir. Çalışmanın ikinci safhasında ise KENTSİS yazılıma girilecek olan kazıtaleplerinin gerçekleştirilme zamanlamasının belirlenmesinin kişiselinsiyatiflere bırakılmaması, olası birtakım suistimallerin önlenebilmesi, hem sebepolacağı trafik artışı hem de yol ütyapısına vereceği tahribat gözetilerek optimumzaman ve sürede neticelendirilebilmesi amacıyla kent içi yol altyapıkazılarının önceliklendirilmesinde bulanık mantık karar destek sistemiönerilmiştir. Önerilen modelin KENTSİS yazılımına entegre olabilecek, zekiçizelgeleme yapabilecek ve pratikte uygulanabilir olması hedeflenmiştir. Sözkonusu modelin uygulanması neticesinde bir yıl süre zarfında bulvar/caddelerdegerçekleştirilmiş olan 160 adet normal (planlı) kazı çalışması birleştirilerek75 adet kazı çalışmasına düşürülmüş, sokaklarda gerçekleştirilmiş olan 130 adetadet normal (planlı) kazı çalışması birleştirilerek 41 adet kazı çalışmasınadüşürülmüştür.