HATA TÜRÜ VE ETKİLERİ ANALİZİNDE BULANIK AHP VE BULANIK VIKOR YÖNTEMLERİ İLE OTOMOTİV SEKTÖRÜNDE RİSK DEĞERLENDİRMESİ - RISK EVALUATING BY FUZZY AHP AND FUZZY VIKOR METHODS IN FAILURE MODE AND EFFECTS ANALYSIS FOR AUTOMOTIVE SECTOR - Bilal Şişman (Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi)
Hata Türü ve EtkileriAnalizi (HTEA),riskin olduğu pek çok işletmede bir ürün, hizmet veya süreçteolabilecek hataları tanımlama, değerlendirme, hatanın meydana getireceği etkiyien aza indirme ve tüm bu faaliyetleri raporlama işlemlerinden oluşan en güveniliranaliz tekniklerinden biridir. HTEA ile tespit edilen hatalar, hatanın oluşmaolasılığı (P), hatanın şiddeti (S) ve hatanın keşfedilmesindeki zorluk (D) gibirisk faktörlerinin birbirleri ile çarpılmasından oluşan Risk Öncelik Sayısı(RÖS) ile değerlendirilmekte ve sıralanmaktadır. Fakat geleneksel RÖS değerihesabı, risk faktörlerinin göreceli ağrılıklarının belirsizliğinden, hatatürlerinin çeşitliliğinden ve karar vericilerin öznel değerlendirmelerindendolayı sürekli olarak eleştirilmektedir. Bu çalışmada, eleştirilerin üstesindengelebilmek, risk değerlendirme sürecinin etkinliğini artırabilmek ve hatatürlerini önceliklerine göre etkili ve hassas bir şekilde sıralayabilmek içinbulanık küme teorisinden yararlanılmıştır. Çalışmanın amacı, hata türü veetkileri analizinde bulanık AHP ve bulanık VIKOR yöntemlerinikullanarakotomotiv sektöründe bulunan bir yardımcı sanayide risk değerlendirmesi yapmaktır.Çalışmadaöncelikle bulanık AHP yöntemi ile risk faktörlerine ilişkin önem ağrılıkları belirlenmişardından hata türlerinin risk önceliği bulanık VIKOR yöntemi kullanılaraksıralanmıştır. Son olarak modelde yer alan parametrelerin hata türleriüzerindekietkisini test etmek, önerilen HTEA çözüm yaklaşımının avantajlarını göstermekve çözümü kontrol altına alabilmek için duyarlılık analizi yapılmıştır.