بررسی روابط آلومتریک بین سطح برگ و صفات رویشی در باقلا (Vicia faba L.) - ابراهیم زینلی; افشین سلطانی; محمود تورانی; محمد خادم پیر (Pizhūhish/hā-yi tulīd-i giyāhī)
این مطالعه با هدف یافتن روابط آلومتریک بین سطح برگ با وزن خشک برگ سبز ، وزن خشک اجزای رویشی و ارتفاع بوته در باقلا انجام شد. بدین منظور، آزمایشی بصورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار در سال زراعی 92-91 در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه علوم کشاورزی گرگان اجرا شد. فاصله بین ردیف (30، 45 و 60 سانتی‌متر) به‌عنوان فاکتور اصلی و تاریخ کاشت (24 آبان و 2 دی ماه 1390) و رقم (برکت و فرانسه) به‌عنوان فاکتور فرعی در نظر گرفته شد. نمونه¬گیری طی فصل رشد هر 15 روز انجام شده و سطح برگ، ارتفاع بوته و وزن خشک اندام¬های مختلف بوته به¬صورت جداگانه اندازه¬گیری شد. برای توصیف روابط آلومتریک بین سطح برگ با صفات رویشی باقلا معادله¬‌های مختلف برازش داده و در نهایت معادله توانی به دلیل برازش بهتر به داده¬‌ها مورد استفاده قرار گرفت. روابط به‌دست آمده در ارقام باقلا، فواصل بین ردیف و تاریخ¬های کشت یاد شده ثابت و پایدار بود و فقط رابطه بین سطح برگ و وزن خشک اجزای رویشی تحت تأثیر تاریخ کاشت قرارگرفت. در نتیجه برای تاریخ¬‌های کاشت 24 آبان و 2 دی¬ماه روابط جداگانه¬ای برآورد شد. از آنجایی که رابطه سطح برگ ،Y، با وزن خشک برگ سبز،X، (935/0X 7/176 = Y) دارای ضریب تبیین بالاتر و همچنین جذر میانگین مربعات خطای کوچک¬تر نسبت به ارتفاع بود، استفاده از آن در مدل¬های شبیه¬سازی باقلا و همچنین برآورد سریع سطح برگ به‌ویژه در مواقعی که دستگاه¬های اندازه¬گیری دقیق سطح برگ در دسترس نیستند پیشنهاد می¬شود.